Spis treści:
- Paulownia – co to jest? Charakterystyka rośliny
- Cesarskie drzewo szczęścia - fakty i mity
- Paulownia – jak uprawiać?
- Jak pielęgnować cesarskie drzewko szczęścia?
- Cesarskie drzewo szczęścia - zastosowanie
Paulownia – co to jest? Charakterystyka rośliny
Paulownia (pawłownia) została odkryta w 1835 roku przez parę niemieckich botaników - Philippa Franza Balthasara von Siebolda i Josepha Gerharda Zuccariniego. Gatunek ten przynależy do rodziny paulowniowatych. Ciekawostką dla wielu z pewnością będzie fakt, że paulownia zawdzięcza swoją nazwę Annie Pawłownej Romanow - Królowej Holandii, córce cara Pawła I.
Paulownia to niewielkie drzewko liściaste o zwartym, parasolowatym pokroju. W naturalnych warunkach osiąga wysokość 20 m, w Polsce dorasta zazwyczaj do 10-15 m. Pień jest prosty, zazwyczaj gładki i szarobrązowy. Liście są bardzo duże, mają sercowaty kształt i charakterystyczne piłkowane brzegi. Głównym walorem dekoracyjnym paulowni są jej okazałe, dzwonkowate kwiaty, które rozwijają się, nim drzewo wytworzy liście. W zależności od odmiany mogą przyjmować różną barwę. W południowej Europie paulownia zakwita pod koniec marca, w Polsce nieco później, bo dopiero w maju. Owoce natomiast zaczynają pojawiać się we wrześniu. Są to zdrewniałe, jajowate torebki w kolorze szarobrązowym wypełnione nasionami zaopatrzonymi w skrzydełka.
Jedną z najpopularniejszych i zarazem najczęściej sadzonych odmian tego gatunku jest paulownia omszona (Paulownia tomentosa), którą coraz częściej można spotkać również w polskich ogrodach.
Cesarskie drzewo szczęścia - fakty i mity
Paulownia omszona (Paulownia tomentosa) znana również jako cesarskie drzewko szczęścia lub paulownia cesarska wywodzi się z południowo-wschodniej części Chin, gdzie uważana jest za szczęśliwą wróżbę. Zdaniem miejscowej ludności roślina tworzy wokół siebie pozytywną energię, wpływając dobroczynnie na cały organizm, a zwłaszcza psychikę człowieka. Paulownia produkuje kilkadziesiąt razy więcej tlenu niż inne gatunki drzew – oczyszcza i jonizuje powietrze, usprawniając tym samym funkcjonowanie układu oddechowego, krwionośnego i nerwowego człowieka.
W Chinach paulownia omszona czczona jest jako roślina, która przynosi szczęście i zapewnia powodzenie, stąd też właśnie jej nazwa cesarskie drzewko szczęścia. Historia tego gatunku jest naprawdę długa i bardzo ciekawa. Warto wiedzieć również o tym, że paulownia należy do grupy najszybciej rosnących drzew na świecie. Co więcej, pomimo niewiarygodnie szybkiego wzrostu daje bardzo dobrej jakości drewno – mocne i wytrzymałe. W Chinach wykonywano z niego m.in. instrumenty muzyczne, zabawki czy ozdobne pudełka. Obecnie jest powszechnie stosowane przy produkcji mebli, paneli podłogowych, desek surfingowych, a nawet samolotów. Cesarskie drzewko szczęścia jest także cenionym surowcem do produkcji papieru.
Paulownia – jak uprawiać?
Choć paulownia może być uprawiana w całej Polsce, to – o czym wspominaliśmy już wyżej - najlepiej radzi sobie w cieplejszych regionach naszego kraju. Co najważniejsze, to wyjątkowe drzewo jest stosunkowo łatwe w uprawie, ma niewielkie wymagania, jeżeli chodzi o glebę.
Roślina preferuje ciepłe, słoneczne stanowiska – najlepiej osłonięte od wiatru. Podłoże powinno być przepuszczalne i żyzne, umiarkowanie wilgotne. Zaleca się, aby już podczas sadzenia paulowni w gruncie, wzbogacić ziemię nawozem wieloskładnikowym o wydłużonym działaniu. Roślina dobrze znosi suszę i jest niezwykle tolerancyjna w stosunku do zanieczyszczeń miejskich.
Paulownia rozmnaża się z nasion lub sadzonek korzeniowych, które są zazwyczaj pobierane w okresie od lata do jesieni.
Jak pielęgnować cesarskie drzewko szczęścia?
Roślina nie wymaga zbyt wielu zabiegów pielęgnacyjnych. Paulownia omszona doskonale sprawdzi się w ogrodzie jako soliter, ale nie tylko. Nadaje się również do uprawy w większych pojemnikach. Jednak w tym przypadku należy pamiętać o jej regularnym podlewaniu i corocznym nawożeniu - jest to niezbędne, aby roślina mogła w prawidłowy sposób się rozwijać. Może to być np. kompost lub nawóz mineralny do roślin liściastych.
Niezwykle istotne jest jej odpowiednie przegotowanie do sezonu zimowego. Decydując się na jej uprawę, warto wiedzieć o tym, że paulownia nie jest rośliną w pełni mrozoodporną. Na działanie skrajnie niskich temperatur w szczególności narażone są młode pędy oraz pąki kwiatowe. Dlatego zimą drzewko należy przykrywać. Do tego celu można wykorzystać np. wysuszone liście, korę, gałęzie, agrowłókninę lub tkaninę jutową. Egzemplarze uprawiane w pojemnikach najczęściej zabezpiecza się przy użyciu specjalnych worków z agrotkaniny, które przepuszczają powietrze, równocześnie chroniąc roślinę przez zimnymi podmuchami wiatru.
Niestety, paulownia choruje - zwłaszcza, kiedy przemarznie, ale nie tylko. Wówczas jej listki szybko brązowieją i opadają na ziemię. Na szczęście jest to bardzo żywotna roślina, która dość szybko się regeneruje – daj jej czas na odpoczynek, a w następnym sezonie będzie znów gęsto obsypana dużymi i zielonymi liśćmi.
Jeśli chodzi o inne choroby paulowni, to zazwyczaj są one spowodowane grzybami. Dlatego też stanowczo odradza się sadzenie drzewek w glebie bardzo wilgotnej, czy miejscu zlokalizowanym tuż obok zastoisk wodnych. W przypadku zauważenia typowych objawów choroby grzybowej należy działać natychmiast, stosując odpowiednie preparaty grzybobójcze, takie jak fungicydy.
Paulownia omszona (Paulownia tomentosa) dobrze znosi sezonowe przycinanie. Zabieg ten zaleca się przeprowadzić wiosną lub latem, najpóźniej na początku września. Świetnym sposobem na zahamowanie jej silnego wzrostu i wytworzenie silnych, młodych pędów jest delikatne przycięcie głównego przewodnika.
Cięcie warto przeprowadzić zaraz po zimie, celem usunięcia przemarzniętych i zniszczonych pędów, co nie tylko pozytywnie wpłynie na wygląd paulowni, ale także znacznie przyspieszy jej regenerację. W przypadku młodych roślin można wykonać nieco mocniejsze cięcie - dzięki temu jej liście będą o wiele większe. Przypomnijmy, że w optymalnych warunkach ich średnica może osiągać nawet 40 cm! Warto tutaj zaznaczyć, że cięcie nie ma wpływu na kwitnienie, dlatego też nie jest ono konieczne. Ogromny wpływ na pojawienie się pąków kwiatowych ma oczywiście pogoda - długa i ciepła jesień sprzyja zarówno wzrostowi, jak i obfitemu kwitnieniu paulowni.
Cesarskie drzewo szczęścia - zastosowanie
Paulownia omszona (Paulownia tomentosa) uprawiana jest w cieplejszych regionach Polski – w przydomowych ogrodach, a także na tarasach i balkonach jako roślina ozdobna. Warto wiedzieć o tym, że pozostałe gatunki wymagają zimowania w dodatnich temperaturach.
Co więcej, paulownia omszona ze względu na swoje właściwości - czyli stosunkowo szybki przyrost masy oraz łatwość suszenia często jest wykorzystywana do upraw energetycznych i produkcji biomasy.
