Spis treści:
- Czym jest chloroza?
- Najczęstsze przyczyny chlorozy
- Najczęstsze objawy chlorozy
- Jakie rośliny są narażone na chlorozę?
- Domowe sposoby na chlorozę
- Jak zapobiegać chlorozie?
Czym jest chloroza?
Chloroza jest chorobą roślin (a raczej objawem chorobowym), najczęściej o podłożu fizjologicznym. Co to oznacza? Zmiany w wyglądzie nie pojawiają się z powodu działania wirusów, grzybów czy bakterii – winne są nieprawidłowe warunki uprawy lub inne czynniki zewnętrzne. Dużo rzadziej można spotkać się z odmianą wywołaną lęgniowcami i wirusami.
W przypadku chlorozy roślina ma zaburzony rytm wytwarzania chlorofilu odpowiedzialnego za zielone zabarwienie liści.
Najczęstsze przyczyny chlorozy
Chloroza pojawia się z wielu różnych powodów, które wywołują zakłócenia w fotosyntezie i wytwarzaniu chlorofilu. Należą do nich przede wszystkim:
- zbyt wysokie pH gleby (7.0 i powyżej),
- niewystarczająca ilość pierwiastków (głównie magnezu, żelaza, potasu, azotu, manganu),
- stres wodny (zbyt mało wody albo jej zastój),
- zbyt duża ilość nawozu,
- zbyt twarde podłoże (za mało przepuszczalne),
- niedobór światła.
Najczęstsze objawy chlorozy
Nieprawidłowa ilość chlorofilu powoduje, że liście rośliny żółkną. Często pojawiają się plamy. Sama roślina jest bardzo osłabiona, więc zwiększa się jej podatność na zachorowanie i atak grzybów. Objawy mogą obejmować przede wszystkim chlorozę:
- mozaikową – pojawiają się plamki (wzory lub punkty), które mogą wywoływać usychanie i gubienie liści przez roślinę,
- czubków liści – dotyka przede wszystkim starszych liści, które zaczynają żółknąć od czubków i następnie brązowieć,
- liściową – dotyka głównie młodszych liści, liście żółkną w całości, zielone pozostaje jedynie unerwienie,
- powierzchniową – narażone są wszystkie liście (młodsze i starsze), a samo żółknięcie przechodzi ze środka do brzegów.
Jakie rośliny są narażone na chlorozę?
Na chlorozę narażone są tak naprawdę wszystkie rośliny, jednak niektóre bardziej niż inne. Objawy tego schorzenia możesz przede wszystkim zaobserwować:
- na roślinach warzywnych (głównie ziemniakach, ogórkach, papryce i pomidorach).
- kolejną grupą są drzewa i krzewy owocowe (np. truskawki, borówki amerykańskie, brzoskwinie, jabłonie, wiśnie, czereśnie, winorośle).
- chloroza nie oszczędza ponadto roślin ozdobnych (może zaatakować m.in. róże, wrzosy, hortensje, kamelie, petunie, goździki, bzy i rododendrony).
Domowe sposoby na chlorozę
Sprawdźcie, jak domowymi sposobami walczyć z chlorozą:
- Kompost
Kompost to prawdziwe bogactwo minerałów i substancji odżywczych. Dodatkowo jest to sposób na ekologiczne wykorzystanie resztek kuchennych. Co może znaleźć się w kompoście? Przede wszystkim obierki i skórki z warzyw i owoców, skorupki jajek, skoszona trawa, niewielkie gałązki i części roślin, fusy, kora. Pamiętaj, by nie wrzucać do niego resztek zwierzęcych ani cytrusów.
- Gnojówki z chwastów i ziół
Gnojówki, czyli wywary z konkretnych roślin (zwykle chwastów i ziół), są naturalnymi i ekologicznymi sposobami na walkę z chlorozą. Wszystko dlatego, że dostarczają odpowiednich substancji mineralnych takich jak żelazo czy azot. Przykładowo braki azotu pomogą uzupełnić gnojówki z ogórecznika lub pokrzywy, niedobory potasu napary z mniszka lekarskiego czy perzu, a z żelaza – wywar z podagrycznika, roszponki czy krwawnika.
Naturalny nawóz dla okazów zaatakowanych przez chlorozę możesz zrobić też ze skórek banana (źródło potasu) oraz wielu innych roślin.
- Piwo, ocet jabłkowy, kwasek cytrynowy
Piwo zawiera azot, a ocet jabłkowy szereg substancji mineralnych (m.in. żelazo, wapń, fosfor, potas). Obie te substancje – oczywiście rozcieńczone wodą – świetnie sprawdzają się zatem w walce z chlorozą. Jak przygotować odpowiednie połączenia, by były skuteczne i bezpieczne? W przypadku piwa mikstura powinna składać się z piwa i wody w proporcji 1:25, a stosunek octu do wody to 1:8.
Do zwalczania chlorozy i zakwaszania gleby niektórzy stosują też kwasek cytrynowy – ok. 1 łyżeczki na 1 l wody.
- Woda po gotowaniu warzyw
Ale tym razem nie chodzi o zwykłą wodę. Bogata w składniki odżywcze jest np. woda po gotowaniu warzyw i ziemniaków, a także ta z akwarium. Pamiętaj jednak, by woda z gotowania nie była solona. Niektórzy do podlewania chorych roślin stosują też butelkowaną wodę mineralną.
- Fusy po kawie i herbacie
Zamiast wyrzucać zużyte fusy z kawy czy herbaty, możesz zbierać je do walki z chlorozą. Ten domowy sposób polega na dodaniu fusów bezpośrednio do ziemi (możesz wymieszać je z glebą) albo stworzeniu naparu do podlewania. Pozostałości po kawie i herbacie także zawierają spore ilości pierwiastków niezbędnych do prawidłowego wzrostu roślin, są przy tym zdrowe i ekologiczne. Fusy pozwalają ponadto zakwasić glebę.
- Kora, igliwie
Zbyt wysokie pH gleby często przyczynia się do chlorozy. Jeśli jest problemem i w twoim ogrodzie, konieczne jest zwiększenie kwasowości. Dobrym naturalnym sposobem jest ściółkowanie gleby (czyli usypywanie kopczyków wokół roślin). Takie kopce obniżające pH możesz zrobić np. z kory drzew, igliwia, kawałków kwarcu lub granitu.
- Torf i piach
Większą kwasowość ziemi oraz jej przepuszczalność zapewni wymieszanie gleby z torfem lub piaskiem czy drobnym żwirkiem. Najlepiej zrobić to w proporcjach 1:1. Zabieg ten warto przeprowadzić na jesień, kopiąc ziemię dość głęboko (z wykorzystaniem szpadla lub glebogryzarki).
- Siarka
Jeśli chloroza wywołana jest zbyt niską kwasowością gleby, sprawdzi się siarka mielona lub granulowana dodana do wierzchniej warstwy podłoża. Następnie trzeba ją wymieszać z ziemią i podlać. Pamiętaj, by robić to delikatnie, żeby nie uszkodzić górnej warstwy korzeni.
Jak zapobiegać chlorozie?
Jak zawsze – i w tym przypadku znacznie łatwiejsze jest zapobieganie niż leczenie. Warto przede wszystkim dbać o to, by roślina miała odpowiednie stanowisko – dopasowane do jej indywidualnych potrzeb. Kolejnymi elementami są nawodnienie i dobrej jakości gleba. W większości przypadków rośliny zdecydowanie gorzej znoszą przelanie. Uważaj ponadto, by nie sadzić roślin lubiących kwaśne podłoże w tym mocno zasadowym.
W przypadku chlorozy ogromne znaczenie ma odpowiednie odżywienie roślin – nie mogą one mieć ani za mało, ani za dużo składników odżywczych. Stosuj więc nawozy (warto wybrać te naturalne, które nie mają niekorzystnego wpływu na ekosystem) zgodnie z zaleceniami. Nie zapominaj o nich, ale nie narażaj rośliny też na przeciążenie substancjami odżywczymi. Jak zwykle najważniejszy jest tutaj umiar.
Chloroza to nieestetyczna zmiana koloru liści, która dodatkowo osłabia okazy w ogrodzie. Jeśli zauważysz objawy niedostatecznej produkcji chlorofilu – postaraj się najpierw znaleźć przyczynę problemu. Następnie możesz przystąpić do ataku. W tym przypadku świetnie sprawdzają się domowe sposoby, dlatego naprawdę warto z nich skorzystać!
