Spis treści:
- Czerwce - charakterystyka
- Jakie rośliny atakują czerwce?
- Skutki żerowania czerwców
- Jak pozbyć się czerwców - naturalne sposoby
- Jak uniknąć pojawiania się czerwców?
Czerwce - charakterystyka
Czerwce (łac. Coccoide) to rodzina pluskwiaków, do której zalicza się prawie 8 tysięcy gatunków małych, roślinożernych owadów. W tym gronie można wymienić np. tarczniki czy wełnowce.
Łączy je to, że są niewielkie — zazwyczaj mają od 1 do 5 mm długości. Ponadto większość z nich ma:
- jedną parę skrzydeł,
- uwstecznione narządy gębowe,
- specjalne gruczoły, które wydzielają lepką, ochronną wydzielinę lub wełniany puszek. W miejscu jej występowania powstają idealne warunki do rozwoju grzybów i innych patogenów, które wywołują groźne choroby.
Tym, co wyróżnia tarczniki, jest twardy pancerzyk w bardzo jasnym, żółtym lub białawym kolorze. Przez to trudno zauważyć te szkodniki na spodnich częściach roślin, zwłaszcza tych, które mają jasne liście. Natomiast wełnowce charakteryzują się tym, że mają woskowy, mączysty nalot na odwłoku. Dzięki temu można je bardzo łatwo zauważyć na ciemnych roślinach.
Wszystkie czerwce są niebezpieczne zarówno w stadium larwalnym, jak i w dorosłej postaci. Zjadają części roślin i wysysają z nich soki. W rezultacie kwiaty i warzywa stopniowo usychają, tracą siłę do życia, a w rezultacie obumierają.
Jakie rośliny atakują czerwce?
Czerwce mogą występować na roślinach domowych. Zazwyczaj pojawiają się jesienią i zimą, gdy temperatura w domach wzrasta, a poziom wilgoci spada. Jednak mogą zaatakować także wiosną i latem, gdy okazy są osłabione, np. przez niedobór słońca czy składników odżywczych.
Czerwce atakują szczególnie chętnie:
- storczyki — na nich można zazwyczaj zauważyć wełnowce,
- draceny,
- palmy,
- cytrusy,
- fikusy,
- wilczomlecze,
- sukulenty,
- jukki,
Warto jednak pamiętać, że gdy owady pojawią się w domu, przenoszą się także na inne rośliny o mniej atrakcyjnych pędach. W rezultacie mogą opanować wszystkie okazy hodowane w domu. Dlatego nie należy zwlekać z ich usuwaniem.
Gdy nadchodzi wiosna, walka z tymi szkodnikami się nie kończy. O tej porze roku czerwce rozgaszczają się w ogrodzie. Szczególnie chętnie żerują w szklarni, a także na roślinach doniczkowych wystawionych np. na tarasie czy na balkonie. Można je zauważyć nawet na drzewach czy krzewach owocowych.
Najpopularniejsze gatunki czerwców, które grasują w ogrodzie, to:
- misecznik śliwowiec — atakuje zazwyczaj śnieguliczkę, różę, bukszpany i irgę;
- skorupnik jabłoniowy — najchętniej żeruje na jabłoniach, irdze, bukszpanach, lilakach i runiance japońskiej;
- świerkowiec większy — można go spotkać na iglakach np. na świerku pospolitym;
- mączystek jałowcowy i tarcznik jałowiec — zazwyczaj przebywają na jałowcach.
Jak więc widać, żadne rośliny nie są bezpieczne. Wszystkie mogą paść ofiarą ataku czerwców. Dlatego stale oglądaj wszystkie okazy i reaguj, gdy zauważysz pierwsze objawy obecności tych szkodników.
Skutki żerowania czerwców
Zastanawiasz się, jak rozpoznać, że twoje rośliny zostały zaatakowane przez czerwce? To dość proste, ponieważ skutki ich działalności są widoczne gołym okiem. Te szkodniki żywią się roślinnymi sokami. Wbijają aparaty gębowe w liście i łodygi, a następnie wysysają ich zawartość. W rezultacie powodują osłabienie rośliny, które objawia się:
- zamieraniem pędów,
- zatrzymaniem wzrostu rośliny,
- żółknięciem liści lub igieł,
- brązowieniem pędów,
- nekrozami na liściach.
Ponadto czerwce pozostawiają na roślinach lepką spadź (może być przezroczysta lub biała w przypadku wełnowców). Miejsca pokryte ich wydzieliną są idealne do rozwoju grzybów, które prowadzą do chorób i w rezultacie zniszczenia roślin. Ta maź często przyciąga także mrówki, które chętnie się nią żywią i powodują spustoszenia, zwłaszcza w uprawach w ogrodzie.
Jak pozbyć się czerwców - naturalne sposoby
Starasz się nie używać chemicznych środków w ogrodzie, więc zastanawiasz się, jak się pozbyć czerwców z roślin? Można wypróbować naturalne sposoby. Oto najpopularniejsze.
- Umycie roślin wacikiem kosmetycznym namoczonym w roztworze wody z mydłem potasowym — ten produkt zawiera składniki, które pomagają usuwać bakterie i grzyby. Świetnie rozpuszcza spadź, którą szkodniki zostawiają na roślinach. Dodatkowo źle wpływa na zdrowie szkodników. Dlatego warto go użyć do mycia zarażonych okazów. Aby jednak nie przenosić czerwców z jednych roślin na drugie, po jednym przetarciu liścia czy pędu zmień wacik na nowy. Dzięki temu ryzyko zakażenia upraw będzie niewielkie.
- Oprysk preparatami olejowymi — można go stosować zwłaszcza na bukszpany, hortensje, śnieguliczkę czy irgę. Ten środek zawiera składniki, które pomagają stworzyć na powierzchni roślin powłokę ochronną. Owady, które znajdą się pod nią, duszą się i po pewnym czasie obumierają. Dzięki temu nie mogą złożyć jaj i rozmnożyć się. Środki olejowe są bezpieczne dla środowiska. Nie wpływają negatywnie na inne owady. Warto jednak pamiętać, aby rozpylać je wieczorami, gdy większość zapylaczy już nie lata.
- Oprysk wywarem z czosnku, cebuli lub pokrzywy — te rośliny zawierają substancje, które odstraszają szkodniki, ale nie pomogą usunąć dorosłych owadów. Za to dobrze się sprawdzą, jeśli chcesz zabezpieczyć zdrowe okazy przed atakiem czerwców. Aby przygotować wywar z czosnku, należy zebrać ok. 25 g rośliny i zalać ją 1 l wody. Następnie należy pozostawić całość na 15 minut. Po tym czasie wystarczy przecedzić preparat i przelać go do opryskiwacza.
Niestety zdarza się, że domowe sposoby zawodzą. Co wtedy? Nie bój się sięgnąć po chemiczne środki, które całkowicie zniszczą dorosłe owady i uratują rośliny przed całkowitym obumarciem. Aby używanie tych preparatów nie wpłynęło negatywnie na otoczenie, stosuj się do wskazówek na opakowaniu.
Jak uniknąć pojawiania się czerwców?
Chcesz uniknąć czerwców? Na zewnątrz jest to właściwie niemożliwe — wiele owadów wędruje pomiędzy ogrodami i atakuje po kolei wszystkie rośliny. Jednak w domu i w szklarni możesz nieco ograniczyć ryzyko ich występowania, jeśli:
- będziesz regularnie wietrzyć pomieszczenia — szkodniki nie lubią niskich temperatur;
- zadbasz o optymalny poziom nawilżenia powietrza — owady uwielbiają suche powietrze, które osłabia rośliny. Dlatego warto poprawić mikroklimat, aby zniechęcić szkodniki do żerowania.
Pamiętaj, że naturalnym wrogiem czerwców jest drapieżna osa. Dlatego zastanów się, czy warto wypędzać z ogrodu te owady.
