Spis treści:
- Przyczyny zwijania się liści pomidora - od czego zacząć diagnozę?
- Zwijanie liści pomidora w górę i w dół - jak odróżnić chorobę od niedoborów
- Przenawożenie azotem a zwijanie liści - częsty błąd początkujących
- Choroby wirusowe i szkodniki powodujące deformację liści pomidorów
- Jak zapobiegać zwijaniu się liści pomidorów?
Przyczyny zwijania się liści pomidora - od czego zacząć diagnozę?
Zanim sięgniesz po opryski, obejrzyj dokładnie całą roślinę. Liście zwinięte wzdłuż nerwu głównego, bez plam i przebarwień, to najczęściej zwykła reakcja obronna na suszę i upał. Pomidor zmniejsza wtedy powierzchnię blaszki, żeby ograniczyć parowanie wody. Taka deformacja zwykle nie obniża plonu i mija, gdy poprawisz warunki uprawy.
Inaczej wygląda sytuacja, gdy zwijaniu towarzyszą żółknięcie, plamy, mozaikowate przebarwienia albo zasychanie pędów. To już sygnał, że przyczyną jest przenawożenie, niedobór składników pokarmowych bądź infekcja. Wśród przyczyn zwijania się liści pomidora najczęściej wymienia się błędy w podlewaniu, nadmierne nasłonecznienie, wahania temperatury, uszkodzenia korzeni, przenawożenie azotem oraz ataki chorób i szkodników.
Kluczem do trafnej diagnozy są szczegóły - kierunek zwijania, kolor liści, ich położenie na roślinie i objawy towarzyszące. Od tych niuansów zależy, czy wystarczy zmiana pielęgnacji, czy konieczne będzie usunięcie rośliny.
Zobacz również:
Zwijanie liści pomidora w górę i w dół - jak odróżnić chorobę od niedoborów
Pierwszą wskazówką jest sam kierunek skręcania blaszki.
- Liście, które zwijają się i skręcają ku górze, tworząc łódeczki, to zwykle efekt nadmiernego nasłonecznienia i suszy. Jeśli dodatkowo brązowieją brzegi blaszek, roślinie od dłuższego czasu brakuje wody. W obu przypadkach pomaga zacienienie matą lub agrowłókniną oraz regularne, obfite podlewanie.
- Liście zwinięte w dół i wyraźnie ciemnozielone wskazują zwykle na nadmiar azotu w glebie. Z kolei skręcanie liści wzdłuż nerwu głównego, po którym następuje ich zasychanie, więdnięcie często tylko po jednej stronie rośliny oraz obumieranie pędów, to objaw raka bakteryjnego.
Zwijanie się liści pomidora w górę i w dół pomaga też odróżnić chorobę od niedoborów mikroelementów.
- Przy niedoborze wapnia starsze liście zwijają się i odbarwiają, wierzchołki pędów ciemnieją, a spód blaszki bywa lekko fioletowy.
- Niedobór manganu deformuje najmłodsze liście, które stają się szarobrunatne.
- Niedobór miedzi powoduje rurkowate zwijanie się liści wierzchołkowych przy jednoczesnym drobnieniu tych najmłodszych.
Te problemy często nie wynikają z faktycznego braku pierwiastka w glebie, lecz z niewłaściwego pH podłoża albo przenawożenia, które utrudnia roślinie pobieranie składników.
Przenawożenie azotem a zwijanie liści - częsty błąd początkujących
Przenawożenie pomidorów azotem a zwijanie liści to zależność, którą łatwo przeoczyć, bo roślina na pierwszy rzut oka wygląda okazale. Zbyt duża dawka nawozów azotowych powoduje gwałtowny przyrost masy zielonej. Liście robią się ciemnozielone, grube, a ich blaszki skręcają się w dół. Krzak rośnie bujnie, ale kosztem kwitnienia i zawiązywania owoców.
Gdy rozpoznasz ten objaw, natychmiast przerwij dokarmianie pomidorów nawozami mineralnymi bogatymi w azot. Nadmiar tego pierwiastka wypłucz z podłoża obfitym, kilkukrotnym podlewaniem. Przenawożenie ma jeszcze jeden skutek - utrudnia roślinie pobieranie wapnia i niektórych mikroelementów, więc po nim mogą pojawić się wtórne objawy niedoborów.
Żeby uniknąć tego błędu, trzymaj się dawek zalecanych przez producenta nawozu i nie traktuj pomidorów azotem "na wszelki wypadek". Dobrym rozwiązaniem są nawozy wieloskładnikowe przeznaczone do pomidorów, z umiarkowaną zawartością azotu i dodatkiem mikroelementów. Pomidory w gruncie wystarczy zasilać co dwa, trzy tygodnie w okresie wzrostu i owocowania.
Choroby wirusowe i szkodniki powodujące deformację liści pomidorów
Choroby wirusowe i szkodniki powodujące deformację liści pomidorów dają objawy, których nie da się cofnąć zmianą pielęgnacji.
Wirus mozaiki pomidora objawia się jasno- i ciemnozielonymi plamami na liściach, ich pomarszczeniem i zwijaniem ku górze, a w niższych temperaturach także zwężeniem blaszki, zwanym paprociowatością.
Wirus żółtej kędzierzawości liści pomidora skręca stożki wzrostu, a młode liście pozostają drobne i żółkną, zwłaszcza między żyłkami i na brzegach. Wirusy te przenoszone są głównie przez mączliki oraz mszyce, a część z nich także przez zanieczyszczone narzędzia i dłonie.
Zobacz również:
Rak bakteryjny to najgroźniejsza z chorób w tej grupie. Jego objawy to skręcanie liści, brunatnienie na brzegach, więdnięcie i zasychanie. Charakterystyczne jest to, że zjawisko często obejmuje tylko jedną stronę rośliny.
Egzemplarze porażone rakiem bakteryjnym lub wirusami trzeba usunąć z grządki i zutylizować, a zdrowe okazy potraktować zapobiegawczo preparatem miedziowym. Narzędzia, które miały kontakt z chorymi roślinami, wyparz lub zdezynfekuj.
Spośród szkodników deformację liści wywołują najczęściej mszyce, zwłaszcza mszyca brzoskwiniowa i ziemniaczana. Wysysają one sok roślinny, przez co blaszki wyginają się łyżkowato, a na blaszkach pojawia się lepka, błyszcząca spadź. Przędziorki zostawiają na zdeformowanych liściach delikatną pajęczynę. Mszyce zwalczysz opryskiem z szarego mydła, a na przędziorki skuteczne są preparaty na bazie olejów, które odcinają szkodnikom dostęp powietrza.
Jak zapobiegać zwijaniu się liści pomidorów?
Większości przyczyn zwijania się liści pomidorów możesz uniknąć, stabilizując warunki uprawy. Wybierz dla krzaczków stanowisko słoneczne, ale osłonięte od silnego wiatru. W upalne dni możesz osłonić rośliny agrowłókniną lub matą cieniującą - to ogranicza ryzyko zwijania liści ku górze z powodu nadmiernego nasłonecznienia.
Susza i wahania wilgotności podłoża to dwie najczęstsze przyczyny zwijania liści w "łódeczki". Pomidory podlewaj regularnie, prosto pod korzeń, bez zraszania pędów i liści. W okresie owocowania rośliny gruntowe wymagają obfitego nawadniania co dwa, trzy dni. Ściółkowanie gleby słomą, przekompostowanymi trocinami lub kompostem dodatkowo wyrównuje wilgotność i ogranicza parowanie.
Pędy boczne i nadmiar liści usuwaj tylko w ciepłe, ale pochmurne dni - przerzedzanie w pełnym słońcu samo w sobie wywołuje skręcanie blaszek. Jednorazowo oberwij najwyżej kilka liści, zaczynając od najstarszych i porażonych. Żeby ograniczyć ryzyko chorób wirusowych, raz na kilka dni obejrzyj rośliny pod kątem mszyc i mączlików, wyrwij chwasty z rodziny psiankowatych z otoczenia grządki i zdezynfekuj narzędzia. Jeśli rak bakteryjny lub wirusy pojawiały się u ciebie w poprzednich sezonach, sięgnij po odmiany o podwyższonej tolerancji na choroby.
Źródło: deccoria.pl
