Spis treści:
- Jaka jest różnica pomiędzy różanecznikami a azaliami?
- Polecane odmiany różaneczników i azalii
- Uprawa i wymagania różaneczników
- Co sadzić obok różaneczników?
Różaneczniki (Rhododendron) nazywane są również często - rododendronami. Należą do rodziny wrzosowatych. Znane od bardzo dawna – już w XVII wieku w Japonii opisano ponad trzysta odmian azalii. Naturalnie występują w Azji, ale spotkać można je również w Europie oraz Ameryce.
Różaneczniki można spotkać w formie krzewinek, krzewów, a nawet drzew. Do tej ostatniej grupy zalicza się Rhododendron giganteum, który osiąga nawet do 30 m wysokości. Ich kwiaty pojawiają się na przełomie maja i czerwca i wysypują w całej palecie barw – od białych, przez fotelowe na ciemnoczerwonych kończąc.
Jaka jest różnica pomiędzy różanecznikami a azaliami?
Nie każdy wie, że różaneczniki dzieli się na dwie grupy: rododendrony oraz azalie.
Różaneczniki to duże krzewy (w Polsce dorastające średnio od 1,5 do 2,5 m) o grubych, skórzastych i błyszczących, zimozielonych liściach. Ich kwiatostany nie pachną, są duże, zwarte i kuliste. Grupa dzieli się dodatkowo na kilka podgrup uprawnych: różaneczniki wielkokwiatowe, jakuszimańskie i drobnokwiatowe
Z kolei azalie to średniej wielkości krzewy dorastają po kilku latach do ok. 0,5 m. Ich cienkie, miękkie i owłosione liście, przebarwiają się i opadają na zimę. Wyjątek stanowi jedynie azalia japońska. Kwiatostany azalii są luźniejsze i półkoliste, niektóre odmiany są pachnące. Kwiaty mają kształt lejka. Wyróżniamy grupy azalii wielkokwiatowych oraz karłowatych.
Polecane odmiany różaneczników i azalii
Wśród rododendronów i azalii warto zwrócić uwagę na te odmiany:
- Rhododendron, odm. Frandesca – posiada krwisto czerwone kwiaty.
- Rhododendron, odm. Fantastica - jasno i ciemnoróżowe kwiaty, niska odmiana.
- Rhododendron, odm. Calsap - kwiatu biało-liliowe z ciemnofioletową plamką.
- Azalia japońska, odm. Rokoko – niska odmiana, bardzo obficie kwitnąca na różowo.
- Azalia wielkokwiatowa, odm. Doloroso – posiada intensywnie czerwone kwiaty.
- Azalia wielkokwiatowa, odm. Soir de Paris - pachnąca, jasnoróżowa.
Jeśli ma w ogrodzie dużo wolnej przestrzeni, warto przyjrzeć się odmianom różaneczników dorastających do dwóch metrów:
- odmiana Kazimierz Odnowiciel - rododendron o dwubarwnych płatkach, np. białych z fioletowym brzegiem i z jasnobrązowym oczkiem.
- odmiana Bolesław Chrobry – posiada fioletowe kwiaty.
- odmiana Królowa Jadwiga - ma jasnoróżowe kwiaty z ciemnym czerwonym oczkiem. Ich płatki są mocno fryzowane.
Odmiany różaneczników odporne na mróz
Fińscy naukowcy wyprodukowali odporne na mrozy (do -40°C) odmiany różaneczników. Urodą nie ustępują popularnym odmianom, a do tego mają zwarty pokrój oraz sztywne pędy, które nie wyłamują się pod ciężarem śniegu.
- odmiana Peter Tigersteadt (o wys. 1,5 m) - ma białe kwiaty z brązowym oczkiem.
- odmiana Mikkeli – kwitnie na fioletowo i posiada ciekawie pofałdowane liści.
- odmiana Helliki i Haaga - dorasta do 1-1,3 m i kwitną na różowo.
- odmiana Elvira z grupy Repens - dorasta do 50 cm i posiada ciemno czerwone kwiaty.
Różanecznik katawbijski jedyna odmiana dostępna w Polsce, która może osiągnąć rozmiary trzymetrowego krzewu. Ten gatunek można podziwiać niedaleko Częstochowy, na terenie gminy Kochanowice. Rododendronowy ogród zajmuje prawie pół hektara. Na początku XX wieku założył go hrabia Ludwig von Ballestrem, właściciel majątku w Kochcicach.
Uprawa i wymagania różaneczników
- Ziemia
Różaneczniki będą piękne i zdrowe, jeżeli od samego początku stworzymy im najlepsze warunki do rozwoju i będziemy odpowiednio je pielęgnować. Nie wymaga to od nas na szczęście wiele zachodu, przede wszystkim należy zadbać o odpowiednie podłoże - kwaśne i próchnicze, oraz prawidłowe zasilanie.
Warto to wiedzieć, że różaneczniki najlepiej czują się w przepuszczalnych, zwięzłych glebach utrzymujących wilgoć. Należy też zapewnić im odpowiednio kwaśne podłoże pH 4,5-5,5 (z wyjątkiem różaneczników z grupy Inkarho).
- Sadzenie
Zanim zabierzemy się za sadzenie nowo kupionego, pięknego krzewu, wyjmijmy go z doniczki i umieśćmy na ok. 25-20 minut w wiaderku z wodą. Następnie należy rozluźnić delikatnie bryłę korzeniową. Dopiero po tych czynnościach, z czystym sumieniem można posadzić krzew w kwaśnej, próchniczej ziemi.
- Stanowisko
Rhododendrony najlepiej rosną na stanowiskach zacienionych. Rośliny najlepiej posadzić w miejscach osłoniętych, co dodatkowo ochroni je przed mrozami.
Pamiętajcie również, że kilka dni po przekwitnięciu kwiatów, należy je usunąć – co do jednego. Dzięki temu w przyszłym roku różaneczniki zakwitną jeszcze bujniej. Robimy to poprzez bardzo delikatne (tak, żeby nie uszkodzić nowych, jasnozielonych listków, które zawiązują nowe pąki kwiatowe) ich wyłamywanie.
- Jak nawozić różaneczniki?
Rododendrony najlepiej nawozić dwa razy do roku - w okolicach kwietnia i lipca. W okresie jesiennym najlepiej podsypać je kompostem lub dużą ilością kwaśnego torfu i kory dekoracyjnej (ok. 5 cm wysokości).
Do nawożenia azalii i różaneczników stosuje się nawóz do rododendronów, roślin wrzosowatych i hortensji. Zasilamy dwa razy w roku - w kwietniu i na przełomie czerwca i lipca. W pierwszym roku po posadzeniu rozsypujemy pod koroną po 20 g/m2, w drugim – po 25 g/m2, w następnych latach – 30 g/m2 (1 łyżka stołowa to około 15 g nawozu).
Warto to wiedzieć, że żółte liście różaneczników to znak, że gleba jest za mało kwaśna. Takie rośliny trzeba podlać roztworem siarczanu amonu (30-40 g nawozu rozpuścić w wodzie – wystarczy na 1 mkw. powierzchni ogrodu), a liście opryskać nawozem dolistnym, który szybko poprawi kondycję i wygląd rośliny. Oprysk warto powtórzyć kilka razy, w odstępach co siedem dni.
- Przycinanie
Jesienią różaneczniki zawiązują swoje pąki kwiatowe, które rozkwitają kolejnej wiosny. Dlatego bardzo ważne jest zabezpieczenie ich przed zimowymi przymrozkami. Krzewów zazwyczaj nie przycinamy, jedynie - jeżeli jest taka konieczność, można wykonać pielęgnujące cięcie zaraz po zakończeniu kwitnienia. Ważne jest także, aby usuwać pędy mechanicznie uszkodzone i te porażone przez szkodniki.
- Szkodniki i choroby rododendronów
Mączlik różanecznikowy – to niewielki biały owad. Jego larwy żerują na spodniej części liści azalii. Obecność szkodników objawia się żółknięciem liści, które stają się nieprzyjemnie lepkie, z powodu pokrycia, tzw. rosą miodową. Pozbycie się szkodników umożliwi opryskiwanie rośliny odpowiednimi preparatami.
Mszyce – owady żerują na spodniej części liści, doprowadzając do zahamowania ich rozwoju. Szkodniki wysysają z azalii soki roślinne, mogą również przenosić groźne choroby i wirusy. Zwalczanie możliwe jest przy użyciu odpowiednich preparatów.
Gąsienice motyli – są sprawcami uszkodzeń liści. Najlepiej pozbierać gąsienice, które są dobrze widoczne. Możemy zastosować również odpowiednie środki owadobójcze.
Różanecznik atakowany bywa przez choroby grzybowe. Wśród najczęściej występujących są:
Nekroza różanecznika – powoduje porażenie całej rośliny. Brązowe plamy początkowo pojawiają się na liściach, stopniowo obejmując cały krzew. Dotknięte chorobą liście trzeba spalić, a różanecznik opryskiwać preparatem grzybobójczym.
Fytoftoroza lub zaraza wierzchołków pędów – choroba atakuje wierzchołki pędów, które w efekcie obumierają. Zaatakowane pędy czarnieją, liście opadają - choroba stopniowo obejmuje całą roślinę. Porażone pędy należy wyciąć i opryskiwać azalię środkiem grzybobójczym.
Mączniak prawdziwy – choroba objawia się w postaci białego nalotu na liściach. Odpowiednim działaniem jest zastosowanie środków grzybobójczych.
Co sadzić obok różaneczników?
Różaneczniki będą wyglądać jeszcze piękniej, gdy wokół nich posadzimy bukszpany, funkie i pierisy. Wręcz idealnym partnerem dla nich są klony palmowe, które jesienią wybarwiają się na krwisto-czerwony kolor i przy zielonych rododendronach wyglądają bajecznie. Wokół różaneczników można posadzić także niskie byliny, np. fuksje, bodziszki, runianki, trawy ozdobne, paprocie, bergenie, ciemierniki, żurawki, bluszcz, rośliny cebulowe, np. szafirki, a także rośliny wrzosowate i krzewinki trzmieliny, irgi, golterie pełzające, żurawinę błotną czy kiścień Waltera.
Artykuł został uzupełniony i zaktualizowany. Po raz pierwszy ukazał się 7.06.2021 roku.
Źródło: Deccoria.pl
