Spis treści:
- Co to jest kompostownik?
- Ogólne zasady przy robieniu kompostownika
- Jak zrobić tani kompostownik – krok po kroku
- Jak zrobić tani kompostownik krok po kroku:
- Kompostownik na tarasie/balkonie – czym różni się od tego w ogrodzie?
- Co można wrzucać do kompostownika, a czego unikać?
- Jakich błędów przy robieniu kompostownika unikać?
- Jakie są korzyści ze stosowania kompostu w ogrodzie?
- Do czego wykorzystać kompost?
Co to jest kompostownik?
Kompostownik to miejsce, w którym składuje się biodegradowalne resztki – żywności, roślin, ziemi. W warunkach tlenowych ulegają one rozkładowi dzięki działaniu mikroorganizmów.
Pozostałości można odkładać na pryzmie lub w specjalnym pojemniku. Większość osób wybiera to drugie rozwiązanie. W kompostownikach z drewna lub tworzywa sztucznego kompost powstaje nieco szybciej niż na pryzmie. Mają one również znacznie bardziej estetyczny wygląd.
Ogólne zasady przy robieniu kompostownika
Co zrobić, by z kompostownika nie śmierdziało? To jedno z podstawowych pytań, jakie zadają sobie początkujący ogrodnicy. Ma to znaczenie szczególnie wtedy, gdy chcesz odkładać resztki roślin i żywności na balkonie lub tarasie.
Odpowiedź na to pytanie jest dość prosta. Ważne jest przede wszystkim przestrzeganie kilku zasad przy robieniu kompostownika i unikanie podstawowych błędów. Jakie to zasady?
- Wybierz odpowiednie miejsce. Powinno być ono lekko zacienione, osłonięte od wiatru, nienarażone na bezpośrednie działanie promieni słonecznych.
- W razie suszy pamiętaj o polewaniu kompostownika wodą.
- Kompostownik nie powinien być zbyt duży, aby kompost miał dostęp do świeżego powietrza. Jego wymiary nie powinny przekraczać 120 × 150 cm.
- Jeśli używasz pojemnika, pamiętaj, że powinien on mieć ażurowe ścianki. Umożliwia to dopływ powietrza do kompostownika i odpływ nadmiaru wody.
- Do przygotowania kompostu używaj materiałów o różnych frakcjach – łącz ze sobą świeże resztki roślinne, zdrewniałe łodygi, muł z oczka wodnego itp.
- Kolejne warstwy kompostu posyp raz na jakiś czas kredą mieloną lub dolomitem.
Jak zrobić tani kompostownik – krok po kroku
Aby przygotować miejsce na składowanie kompostu, potrzebujesz odpowiedniego pojemnika. Nie musi to być gotowy produkt ze sklepu. Tani kompostownik zrobisz np. z desek lub drewnianych palet.
Jak zrobić tani kompostownik krok po kroku:
- Wybierz odpowiednie miejsce.
- Deski i paletę oszlifuj i usuń z nich resztki farby.
- Na dole ułóż paletę i obij ją deskami.
- Na dole kompostownika możesz ułożyć folię lub siatkę, ale nie jest to konieczne.
- Jako pierwszą warstwę ułóż pocięte gałązki – będą stanowiły drenaż.
- Na gałązkach ułóż torf, słomę, ziemię lub zeszłoroczny kompost – ta warstwa będzie pochłaniać wodę.
- Następnie możesz układać kolejne warstwy – naprzemiennie kompost i ziemię.
- Całość przykryj ziemią lub torfem.
Kompostownik na tarasie/balkonie – czym różni się od tego w ogrodzie?
Aby składować kompost i pozyskiwać cenny nawóz, nie potrzebujesz dużo miejsca. Możesz to zrobić również na tarasie, a nawet balkonie, pod warunkiem że nie są one mocno zabudowane. Taki kompostownik będzie różnił się oczywiście od tych, które buduje się w ogrodzie.
Kompostownik na tarasie/balkonie może mieć formę termokompostownika. To specjalne, dość mocno zabudowane pojemniki, w których panuje podwyższona temperatura. Dzięki temu proces powstawania kompostu przebiega w nich szybciej.
Osoby, które chcą składować resztki organiczne na balkonie lub tarasie, często zastanawiają się, co zrobić, żeby z kompostownika nie śmierdziało. Warto wiedzieć, że przy prawidłowo wykonanym kompostowniku nie musisz się tego obawiać. Procesowi rozkładu resztek w warunkach tlenowych nie towarzyszy wydzielanie nieprzyjemnych zapachów. Dzieje się tak dopiero wtedy, gdy do kompostownika dociera zbyt mała ilość powietrza. Jeśli chcesz mieć pewność, że na twoim balkonie lub tarasie będą panowały komfortowe warunki, możesz dodawać do kompostu niewielką ilość preparatu niwelującego zapachy.
Przeczyta również: 7 najlepszych nawozów, które powinien znać każdy ogrodnik. Są naturalne i skuteczne
Co można wrzucać do kompostownika, a czego unikać?
Posiadanie przydomowego kompostownika to doskonały sposób na pozbywanie się śmieci biodegradowalnych. Pozostałości po posiłkach i inne resztki organiczne zajmują zazwyczaj dużo miejsca w śmietniku, co przekłada się na wyższe koszty wywozu odpadów. Kompostownik pozwoli ci tego uniknąć.
Co można wrzucać do kompostownika? Nawóz można pozyskiwać m.in. z:
- roślinnych resztek żywności – obierek, ogryzków, skorupek jajek, fusów po kawie lub herbacie i innych;
- skoszonej trawy i zebranych liści;
- uschniętych fragmentów roślin domowych i ogrodowych;
- mułu z oczka wodnego;
- wyrwanych z ogródka chwastów;
- popiołu drzewnego;
- ziemi.
Można przygotowywać jednolity kompost, jednak najbardziej wartościowy będzie taki, w którym wymieszane są różne rodzaje resztek organicznych.
Do kompostownika nie powinno się natomiast wrzucać:
- innych pozostałości po posiłkach – nabiału, mięsa;
- obierek po owocach cytrusowych – zawierają one zbyt dużo środków chemicznych;
- odchodów ludzkich i zwierzęcych;
- produktów, które określane są jako biodegradowalne (np. jednorazowych reklamówek), ale nie nadają się do wytwarzania kompostu.
Jakich błędów przy robieniu kompostownika unikać?
Większość błędów przy robieniu kompostownika (w tym także tych z nieprzyjemnym zapachem) wynika z ograniczonego dostępu powietrza. Dzieje się tak najczęściej z następujących powodów:
- kompostownik jest zbyt duży;
- kompostownik znajduje się w dole lub w pojemniku z nieprzepuszczalnych materiałów (np. z betonu);
- do tworzenia kompostu wykorzystywane są zbyt duże, nierozdrobnione resztki, które utrudniają dostęp powietrza;
- do kompostu dodawane są chore, skażone rośliny;
- w celu przyspieszenia rozkładu resztek organicznych używa się wapnia, który pozbawia kompost azotu).
Jakie są korzyści ze stosowania kompostu w ogrodzie?
Kompost doskonale nadaje się na nawóz dla niemal wszystkich roślin uprawianych w ogrodzie, niezależnie od ich wymagań glebowych. Sprawdzi się także wówczas, gdy jesteś początkującym ogrodnikiem – w przeciwieństwie do nawozów sztucznych i obornika nie stwarza ryzyka przenawożenia gleby. Możesz także mieć pewność, że nie zatrujesz w ten sposób środowiska szkodliwymi substancjami chemicznymi.
Kompost w ogrodzie przyspiesza produkcję próchnicy – dzięki temu ziemia staje się żyzna i lekka, a właśnie takiej potrzebuje większość roślin. To bogate, darmowe i łatwo dostępne źródło cennych składników mineralnych.
Do czego wykorzystać kompost?
Zazwyczaj potrzeba od 10 do 12 miesięcy, by mikroorganizmy w kompostowniku przetworzyły resztki w pełnowartościowy nawóz. Możesz przyspieszyć ten proces, wykorzystując komposter – specjalny preparat, dzięki któremu kompost powstaje nawet dwukrotnie szybciej.
Gdy całość procesu zakończy się sukcesem, pozostaje już tylko znaleźć odpowiedź na jedno pytanie: do czego wykorzystać kompost i jak go używać? Nawożenie gleby tym naturalnym nawozem odbywa się najczęściej dwa razy w roku: wiosną i jesienią. Kompost należy rozsypać, a następnie przekopać całość, aby wymieszać nawóz z ziemią. Najczęściej używa się około 4 – 8 kg kompostu na 1 mkw ogrodu rocznie.
