Jakie rośliny są najlepsze na pergole w ogrodzie? Co szybko rośnie na pergoli?

Pergole do ogrodu mogą być metalowe, plastikowe lub drewniane. Dziś można je wybrać w dowolnym designie, odpowiadającym charakterowi ogrodu. Drewniane pergole świetnie się nadają do tradycyjnych ogrodów i podkreślają ich naturalny charakter. Są proste w zamontowaniu, nie wymagają specjalnych pozwoleń ani fundamentu. Zanim wybierzesz drewnianą pergolę, pomyśl, jaką ma spełniać funkcję i jakie rośliny chcesz na niej puścić. W zależności od funkcji rozróżniamy różne rodzaje pergoli:

• pergole w charakterze ozdoby - często mają nie tylko ozdabiać, ale również ukrywać nieciekawe elementy w ogrodzie. Zakryją brzydki mur czy płot, za którym stoją śmietniki. Do tego mogą służyć zwykłe pergole kratkowe. Funkcję ozdobną spełnią też pergole stylizowane w łuki lub bramy, okalające wejścia do ogrodu;
• pergole stanowiące letnią altanę - można kupić gotową pergolę w kształcie altany lub samemu ją zbudować z płotów kratkowych dostępnych w każdym markecie budowlanym. Takie altany z pergoli, pod którymi możemy ustawić meble ogrodowe, z jednej strony zapewnią cień, a z drugiej - osłonę od wiatru. Rośliny można puścić nie tylko na bokach, ale również na „dachu” takiej pergoli, dzięki czemu powstanie z niej zielona, letnia i przewiewna altanka;
• pergole jako ławki - ławka postawiona pod pergolą lub będąca jej integralną częścią zapewni relaks w otoczeniu zieleni. Będzie w niej zaciszniej i przytulniej, niż na ławce odsłoniętej;
• pergole zapewniające intymność - często posadzenie żywopłotu wiąże się z problemami ze strony sąsiadów, a na niektórych działkach sadzenie roślin tuż przy płocie jest wręcz zabronione. Świetnym wyjściem na zapewnienie sobie intymności będzie wtedy pergola postawiona przed płotem. Pnące się po niej ozdobne rośliny nie będą przeszkadzały sąsiadom, a nam zapewnią możliwość opieki nad roślinami z każdej strony.

Poza tym, jaką funkcję będzie spełniać pergola, należy się zastanowić, jakie rośliny chcemy na niej puścić. Winorośle i wszelkie „ciężkie” rośliny będą wymagały mocniejszych konstrukcji, a lekkim pnączom wystarczą lżejsze pergole. Lżejszą konstrukcję mogą mieć również te pergole, które będą się o coś opierać, na przykład o mur. Drewniane pergole po kupnie trzeba zaimpregnować, bo będą wystawione na działanie nie tylko warunków atmosferycznych, ale i roślin, które będą się na nich opierać.

Wybór roślin na pergolę zależy od wielkości konstrukcji oraz funkcji, jaką ma spełniać. Na pergolę, która ma być naszą letnią altaną lub stanowić osłonę przed słońcem świetnie nadają się rośliny, które ładnie się zagęszczają. Należą do nich: wszelkiego rodzaju winorośle, wisteria, winnik zmienny, kobea pnąca i powojnik. Te rośliny fantastycznie kwitną latem, a jesienią często ich liście cieszą oczy wciąż zmieniającymi się kolorami.

Duże pergole o stabilniejszej konstrukcji będą świetnym oparciem dla pnących róż, akebii pięciolistkowej, koronaka wielkolistnego, przywarki japońskiej, glicynii kwiecistej czy milina amerykańskiego. Te rośliny pnące tworzą prawdziwe ściany zieleni i kwiatów, ale są ciężkie i lepiej nie ryzykować puszczania ich na lekkich pergolach.

Pergole o lżejszej konstrukcji poradzą sobie z uniesieniem ciężaru takich roślin jak męczennica, wszelkie groszki ozdobne, surfinie wiszące czy pnące hortensje. Te kwiaty mogą spokojnie piąć się nawet na pergolach balkonowych.

Wybierając rośliny na pergole, warto też się zastanowić, na jakim stanowisku będą rosły. Są rośliny, które lubią mocne nasłonecznienie. Należą do nich powojniki, róże pnące czy winobluszcz. Natomiast w cieniu poradzą sobie takie rośliny jak przywarka, koronak i hortensja pnąca.

Decydując się na pergolę ogrodową, chcemy, żeby nasza wizja zielonego zakątka szybko się ziściła. Oto rośliny, które szybko rosną i ozdobią każdą pergolę:

• winobluszcz - rośnie nawet 3 metry rocznie, ale jest rośliną inwazyjną. Nieupilnowany może rozrosnąć się po całym ogrodzie, a nawet wspiąć się na drzewa. Jego owoce są trujące. Winobluszcz wygląda widowiskowo jesienią, kiedy jego liście tworzą różnokolorowe płaszczyzny;
• akebia pięciolistkowa - rośnie 2 metry rocznie, docelowo osiąga od 5 do 10 m. Ma nietypowe liście i kwiaty, kwitnie w czerwcu, a owocuje jesienią. Jej owoce są jadalne, ale aby roślina je wydała, musi rosnąć w ogrodzie w dwóch egzemplarzach o różnych odmianach. Nazywana jest często czekoladowym pnączem ze względu na kolorystykę kwiatów;
• powojnik – w zależności od odmiany przyrastać może od 2 do nawet 6 m rocznie, przy czym pokrywa ogrodzenie w ciągu 10 tygodni. Powojnik ma około 400 odmian, wśród nich można wybrać taką, której kolor kwiatów będzie nam odpowiadał;
• koronak wielkolistny – w ciągu roku przyrasta na 2 – 4 metry, ostatecznie osiąga wysokość 10 m. Tak intensywny wzrost roślina osiągnie jednak po 2 latach. Koronak wielkolistny ma piękne, podłużne liście nakładające się na siebie dachówkowo. Jednak wymaga naprawdę solidnych pergoli, bo jest ciężką rośliną.
• dławisz okrągłolistny - jego roczny przyrost to 2 – 4 m, maksymalna wysokość to 12 m. To jedna z mniej wymagających roślin pnących, zarówno pod względem ziemi jak i stanowiska. Jego nazwa jednak nie wzięła się znikąd, jest bardzo inwazyjny i źle prowadzony może zadławić rośliny rosnące w jego towarzystwie.

---

Winobluszcz wygląda widowiskowo zwłaszcza jesienią.123RF/PICSEL

---

Wybierając roślinę na pergolę, warto się kierować nie tylko tym, jak szybko rośnie. Równie istotne jest stanowisko, jakiego wymaga roślina oraz czas, jaki jesteśmy w stanie jej poświęcić.

Obsadzanie pergoli nieco się różni od zwykłego sadzenia roślin. Musimy wziąć pod uwagę, w którą stronę będzie rosło pnącze, by oparło się na pergoli. Ogólna zasada jest taka, że rośliny sadzimy w odległości 30 – 50 cm od pergoli. Jak obsadzić pergolę? Oto instrukcja krok po kroku:

• wsadź roślinę razem z doniczką na 10 minut do wiadra z wodą, następnie pozwól sadzonce odcieknąć;
• wypiel i spulchnij ziemię, w której chcesz posadzić kwiaty;
• wykop w ziemi dołki o głębokości 10 cm większej niż wysokość doniczki. Korzenie pnączy nie powinny się zawijać, a na dno dołka będziesz sypać drenaż i kompost. Dołki powinny być oddalone o 30 – 50 cm od pergoli. Jeśli planujesz ścianę z roślin, wykop dołki na sadzonki w odległości od 40 cm do nawet metra od siebie, w zależności od odmiany;
• na dno dołka wysyp nieco kompostu lub obornika, w przypadku powojnika warto podsypać też trochę drenażu w postaci żwirku lub keramzytu;
• kwiaty rosną w kierunku słońca. Lepiej więc je posadź po mniej nasłonecznionej stronie pergoli, by w poszukiwaniu słońca rośliny oparły się o konstrukcję;
• rośliny na pergole sadź pod lekkim kątem, tak, aby wzrastając, od razu oparły się o konstrukcję;
• wsadź rośliny do dołków tak, by ich korzenie i dolne partie sadzonek były całkowicie zakryte. Lekko uklep ziemię;

Po posadzeniu sadzonki trzeba obficie podlać, używając do tego nawet 10 – 15 litrów wody na roślinę. W ten sposób wyeliminujemy pęcherzyki powietrza między korzeniami.

Świeżo posadzone rośliny trzeba mocno i często podlewać, by ułatwić im wytworzenie korzeni. Jest to szczególnie ważne przy roślinach posadzonych latem, kiedy grożą im okresy suszy. Zaraz po posadzeniu rośliny należy przyciąć tak, by wypuszczały pędy od samej podstawy krzewu.

W pierwszym okresie wzrostu pnącza można oprzeć na patykach, które będą nakierowywały roślinę na pergolę. Od wiosny do końca czerwca rośliny można nawozić nawozami wieloskładnikowymi lub kompostem. Pnącza wymagają też cięcia, aby ładnie się zagęściły. Wiosną pozbawiamy roślinę przemarzniętych pnączy, latem przeprowadzamy cięcia formujące roślinę. Raz na 3 lata warto przeprowadzić cięcie odmładzające, polegające na usunięciu najstarszych pędów rośliny.