Spis treści:
- Lilia złotogłów – magiczny kwiat
- Ciekawe odmiany lilii złotogłów
- Sadzenie lilii złotogłów
- Jak pielęgnować lilie złotogłów? Najważniejsze zasady
- Zastosowanie lilii złotogłów w ogrodzie
Lilia złotogłów – magiczny kwiat
Lilia złotogłów (Lilium martagon), znana również pod nazwą zawojek, wyróżnia się turbanowatymi kwiatami zwisającymi ku dołowi. Jej intensywny zapach jest szczególnie wyczuwalny wieczorem. W Polsce jest uważana za roślinę o magicznych i ochronnych właściwościach. Według ludowych wierzeń jej kwiaty miały odpędzać złe duchy, dlatego często wykorzystywano je do tworzenia amuletów i talizmanów, mających chronić przed nieszczęściem i zapewniać pomyślność.
Ta wyjątkowa roślina pojawiła się w wielu dziełach polskiej literatury, w tym w „Zielniku czarodziejskim” Józefa Rostafińskiego z 1893 roku, gdzie opisywana jest jako roślina o niezwykłych właściwościach. Albertus Magnus w swoim dziele „O Sekretach Białogowskich, Mocy Ziół, Kamieni Y Zwierząt osobliwych” również wspomina o jej magicznych właściwościach. Co ciekawe, sadzenie tej rośliny rekomendowała również Izabela Czartoryska w swojej książce „Myśli różne o sposobie zakładania ogrodów” z 1805 roku.
Obecnie lilia złotogłów jest objęta ochroną prawną w Polsce i można ją spotkać głównie w Sudetach i Karpatach. Jest również często uprawiana w ogrodach jako roślina ozdobna, ze względu na swoją odporność i łatwość w pielęgnacji.
Ciekawe odmiany lilii złotogłów
Lilie złotogłów są roślinami cebulowymi, które osiągają wysokość do 1,5 metra. Ich kwiaty, pojawiają się od czerwca do lipca. Wśród najciekawszych odmian lilii złotogłów znajdziemy m.in.:
- Lilium martagon ‘Album’ - wyróżnia się śnieżnobiałymi kwiatami, które wprowadzają do ogrodu elegancję i subtelność. Jest to jedna z najchętniej wybieranych odmian ze względu na swój klasyczny urok;
- Lilium martagon ‘Nicotine’ – jej kwiaty są intensywnie żółte z charakterystycznymi plamkami, nadającymi im wyjątkowego wyglądu. ‘Nicotine’ to doskonały wybór dla tych, którzy chcą dodać swojemu ogrodowi żywych kolorów;
- Lilium martagon ‘Manitoba Morning’ – ta odmiana zachwyca różowymi kwiatami z delikatnymi plamkami na płatkach. Jest idealna dla osób ceniących bardziej wyraziste i kolorowe kompozycje ogrodowe.
Kwiaty lilii złotogłów są stosunkowo niewielkie, mają od 2 do 4 cm średnicy. Tworzą grona złożone z 3 do 12 kwiatów na długich, smukłych szypułkach. Ich płatki mogą przybierać barwy od intensywnego różu po biel, co kontrastuje z żółtymi lub pomarańczowymi pręcikami. Kwiaty są zapylane przez motyle dzienne i nocne, przyciągane przez delikatny, przyjemny zapach nektaru.
Sadzenie lilii złotogłów
Lilie złotogłów najlepiej rosną na stanowiskach półcienistych lub cienistych. W naturze występują w lasach, gdzie mają zapewnione odpowiednie warunki wilgotnościowe i świetlne. W ogrodzie warto posadzić je pod drzewami liściastymi lub na rabatach, które są chronione przed bezpośrednim działaniem promieni słonecznych. Bezpośrednie słońce może prowadzić do uszkodzenia liści i kwiatów oraz przesuszenia gleby.
Najlepszym okresem na sadzenie lilii złotogłów jest przełom września i października. W tym czasie cebulki mają szansę dobrze się ukorzenić przed nadejściem zimy. Najlepiej umieścić je na głębokości około 10 cm. Warto jednak pamiętać, że same potrafią dostosować głębokość sadzenia za pomocą swoich korzeni, w zależności od rodzaju gleby. Zalecana odległość między cebulkami wynosi od 20 do 50 cm.
Gleba, w której sadzimy lilie złotogłów powinna być żyzna, próchnicza i o odczynie zbliżonym do obojętnego (około pH 7). Przed sadzeniem roślin warto wzbogacić glebę kompostem lub dobrze rozłożonym obornikiem, aby zapewnić roślinom odpowiednią ilość składników odżywczych i uchronić je przed nadmiernym nagrzewaniem latem i wysychaniem zimą.
Lilie złotogłów można rozmnażać przez podział cebul lub przez wysiew nasion. Podział cebul przeprowadza się co 3-4 lata, najlepiej w okresie spoczynku roślin, czyli późną jesienią lub wczesną wiosną. Nasiona można wysiewać bezpośrednio do gruntu jesienią, jednak warto pamiętać, że rośliny wyhodowane z nasion zaczynają kwitnąć dopiero po kilku latach.
Jak pielęgnować lilie złotogłów? Najważniejsze zasady
Lilie złotogłów wymagają umiarkowanego podlewania. Zbyt obfite podlewanie może prowadzić do gnicia cebul, natomiast zbyt mała ilość wody może powodować więdnięcie roślin. Najlepiej jest podlewać je regularnie, dbając o to, aby gleba była stale lekko wilgotna, ale nie mokra. W okresach suszy należy zwiększyć częstotliwość podlewania.
Jeśli chcemy zapewnić liliom złotogłów odpowiednie warunki do wzrostu i kwitnienia, warto nawozić je wiosną, na początku sezonu wegetacyjnego. Najlepiej stosować nawozy organiczne lub mineralne o zrównoważonym składzie ( NPK w proporcji 10-10-10). Nawóz należy aplikować ostrożnie, aby nie uszkodzić delikatnych korzeni roślin. Powtórne nawożenie można przeprowadzić w połowie lata, po zakończeniu pierwszego kwitnienia. Wówczas wspomożemy rośliny w tworzeniu nowych cebul i przygotowaniu się do następnego sezonu.
Te odmiany lilii są stosunkowo odporne na choroby i szkodniki, jednak mogą być narażone na ataki poskrzypka liliowego czy ostępka lilianka. Możemy zminimalizować ryzyko infekcji, regularnie usuwając uschnięte liście i kwiaty oraz dbając o odpowiednią wentylację między roślinami.
Po zakończeniu kwitnienia warto pozostawić liście lilii złotogłów do naturalnego obumarcia, aby roślina mogła zmagazynować składniki odżywcze w cebulach. Przycinanie liści i pędów przeprowadzamy dopiero wtedy, gdy całkowicie zżółkną. Lilie są roślinami mrozoodpornymi, ale w surowe zimy warto okryć rabaty warstwą ściółki z liści lub słomy, aby chronić cebule przed przemarznięciem.
Zastosowanie lilii złotogłów w ogrodzie
Lilie złotogłów świetnie sprawdzają się na przydomowych rabatach wieloletnich, gdzie stanowią atrakcyjny element dzięki swoim wysokim pędom i urokliwym kwiatom. Mogą być sadzone w towarzystwie innych roślin, takich jak paprocie, hosty czy byliny o niskim wzroście. Ich wysoki wzrost i elegancka forma dodają struktury i głębi ogrodowym kompozycjom.
Dzięki swojej naturalnej urodzie lilie złotogłów doskonale nadają się do ogrodów w stylu naturalistycznym i na łąki kwietne. Ze względu na to, że przypominają swoim wyglądem rośliny dziko rosnące, wprowadzają element dzikiej przyrody do ogrodu. Sadząc je w większych grupach, można uzyskać efekt naturalnej łąki, który przyciągnie nie tylko wzrok, ale także owady zapylające, takie jak motyle i pszczoły.
Lilie złotogłów doskonale czują się w półcieniu lub cieniu, co czyni je idealnymi roślinami do sadzenia w cienistych zakątkach ogrodu czy w ogrodach leśnych. Sadzone pod drzewami liściastymi lub wzdłuż zadrzewionych ścieżek, mogą dodać koloru i tekstury w miejscach, gdzie inne rośliny mają trudności z rozwojem. Ze względu na swój wyrazisty kształt i unikalne kwiaty, można również sadzić je jako solitery lub w małych grupach na tle jednolitej zieleni. Tworzą wówczas interesujący akcent kolorystyczny, który przyciąga uwagę i dodaje charakteru nawet najprostszym kompozycjom ogrodowym. Solitery mogą być także wykorzystane w bardziej formalnych ogrodach jako punkty centralne.
Źródło: deccoria.pl
