Spis treści:
- Gatunki mszyc najczęściej spotykane na jabłoniach
- Dlaczego mszyce są groźne dla jabłoni?
- Zwalczanie mszyc na jabłoni
- Naturalne opryski na mszyce na jabłoni
Gatunki mszyc najczęściej spotykane na jabłoniach
Mszyce to bezlitosne szkodniki, które można spotkać w sadach i ogrodach. Jabłonie atakowane są przez kilka gatunków mszyc:
- Mszyca jabłoniowa
Jest gatunkiem jednodomnym i najchętniej żeruje na jabłoni. Szybko się rozmnaża – może mieć 16, a nawet więcej pokoleń w sezonie. Jaja mszycy jabłoniowej zimują, a larwy wylęgają się w okresie pękania pąków i przechodzą na końce rozwijających się pędów, powodując ich skręcanie i zwijanie. W każdym pokoleniu część owadów jest uskrzydlona, co powoduje, że przenoszą się na sąsiednie pędy i drzewa.
- Mszyca jabłoniowo-babkowa
To najgroźniejsza z mszyc atakujących jabłonie – zarówno dla drzew młodych, jak i starszych, nawet kilkudziesięcioletnich. Pojawienie się tego gatunku mszycy w sadzie wpływa hamująco na tworzenie się pąków kwiatowych na zaatakowanych pędach, powoduje również deformację owoców i ich niewyrastanie. Na powierzchni owoców pojawia się ciemny nalot grzybów sadzakowych. W czasie żerowania mszycy liście jabłoni skręcają się ku dołowi, marszczą, wydymają, żółkną i zasychają. Ma 4–10 pokoleń w ciągu jednego sezonu. Wśród mszyc tego gatunku występują również osobniki uskrzydlone, które przelatują na żywiciela wtórnego – babkę zwyczajną. Ze względu na krótki okres żerowania, jej szkodliwość jest zdecydowanie mniejsza niż mszycy jabłoniowej. Ostatnie lata pokazują jednak, że gatunek ten może pozostawać w sadach na stałe.
- Mszyca jabłoniowo-zbożowa
Jaja tego gatunku mszycy zimują, a w końcu marca lub na początku kwietnia wylęgają się z nich larwy. Objawy żerowania są podobne jak u mszycy jabłoniowej. Larwy zasiedlają pąki kwiatowe, które często się sklejają z uwagi na duże ilości spadzi wydzielanej przez mszycę. Później mszyce żerują na kwiatach i liściach, powodując ich skręcenie i zahamowanie wzrostu. Po kwitnieniu, osobniki uskrzydlone migrują na trawy, gdzie rozwijają się kolejne pokolenia mszycy. Jej szkodliwość jest zdecydowanie mniejsza niż mszycy jabłoniowej, ze względu na krótki okres żerowania.
Dlaczego mszyce są groźne dla jabłoni?
Mszyce pojawiają się w sadzie wczesną wiosną i mogą w nim żerować aż do jesieni. Moment ich pojawienia się oraz liczebność zależą przede wszystkim od warunków pogodowych. Mszyce szczególnie chętnie zasiedlają młode drzewka, dlatego jest szczególnie groźna w szkółkach i świeżo założonych sadach.
Mszyce to uciążliwe szkodniki jabłoni, które charakteryzują się wysoką płodnością. W sezonie są w stanie rozwinąć nawet kilkanaście pokoleń. Owady te są wyposażone w doskonale wykształcony aparat kłująco-ssący, za pomocą którego wysysają sok z komórek roślinnych.
Pobierając pokarm, wprowadzają jednocześnie do rośliny toksyczną dla niej ślinę, która zaburza metabolizm w obrębie zaatakowanej części. Dlaczego mszyce są groźne dla jabłoni (i innych drzew owocowych)?
- Skutkiem ich masowego żerowania jest skręcanie i zginanie pędów, żółknięcie, marszczenie się i zwijanie liści.
- Wysysanie z drzew substancji pokarmowych osłabia je i uwrażliwia na przemarzanie.
- Silnie zaatakowane rośliny przestają rosnąć.
- Podczas żerowania mszyce wydalają duże ilości tzw. rosy miodowej, która stanowi pożywkę do rozwoju grzybów sadzakowych. Czarny nalot grzybni pokrywający owoce obniża ich wartość handlową.
Zwalczanie mszyc na jabłoni
Gdy w sezonie zauważysz na jabłoniach mszyce, trzeba natychmiast działać – w przeciwnym razie z plonów nic nie zostanie. Żeby uchronić się przed takim scenariuszem, już wczesną wiosną należy dokładnie przyglądać się drzewkom. Pierwsze wylęgające się mszyce można zauważyć, gdy tylko pojawią się na jabłoniach pąki. Obserwacje drzew trzeba prowadzić cały sezon, dokładnie sprawdzając każdą jabłoń co 10-14 dni.
Zauważenie nawet jednej kolonii mszyc oznacza, że trzeba zaplanować zabieg zwalczający. Kiedy należy go przeprowadzić? Przede wszystkim, trzeba zdążyć zanim zaczną się skręcać liście, gdyż dotarcie do nich później jest niemożliwe. Zaleca się wykonanie 1-2 oprysków (w zależności od ilości mszyc): w fazie zielonego pąka oraz bezpośrednio przed kwitnieniem. W niektórych sadach konieczne będzie wykonanie większej ilości oprysków – trzeba wówczas pamiętać o rotowaniu preparatami owadobójczymi. Stosowanie cały czas tego samego środka może doprowadzić do uodpornienia się konkretnych ras mszyc.
Naturalne opryski na mszyce na jabłoni
Jeśli zauważysz mszyce odpowiednio wcześnie i od razu zaczniesz działać, jest szansa, że nie zdążą się rozprzestrzenić. Zwalczanie tych szkodników warto zacząć od sposobów naturalnych, a później – w miarę potrzeb – wprowadzić opryski chemiczne. Jak łatwo się bowiem domyślić, chemiczne środki ochrony roślin są bardzo silne. Co za tym idzie – niekorzystnie wpływają na pszczoły i całe środowisko naturalne. Od jakich sposobów naturalnych zacząć?
- Oprysk z tytoniu
Preparat ten sporządza się, zalewając ciepłą wodą 100 g tytoniu zalanego ciepłą wodą. Po 24 godzinach moczenia wywar rozcieńcza się w stosunku 1:2. Zwalczanie mszyc przy pomocy tytoniu jest proste, jednak toksyczne dla pszczół, dlatego oprysk wykonuje się po oblocie.
- Oprysk z pokrzywy
To świetny, naturalny sposób na zwalczanie mszyc. Na 1 kg świeżo ściętych pokrzyw potrzeba 10 l chłodnej wody. Zalaną pokrzywę należy odstawić na 24 godziny, a po tym czasie można dokonać oprysku liści i innych elementów rośliny.
- Oprysk z rumianku
Do 300 g suszonych kwiatów rumianku należy dodać wodę aż do ich przykrycia, a następnie podgrzać, nie doprowadzając do zagotowania. Gdy wyciąg wystygnie, rozcieńcza się go w stosunku 1:10 i spryskuje zaatakowane drzewa.
- Oprysk z płynu do mycia naczyń
Jedną łyżeczkę płynu należy rozcieńczyć w litrze wody. Taki preparat należy przelać i spryskać nim zainfekowane rośliny. Oprysk najlepiej wykonać po oblocie zapylaczy.
Zwalczanie mszyc, które zaatakowały jabłonie nie jest trudne, ale musi być konsekwentne. Jeśli kolonii szkodnika jest niewiele – z pewnością warto zacząć od naturalnych preparatów, na przykład na bazie tytoniu, pokrzywy czy rumianku.
Źródła: sad24.pl, sumiagro.pl, doradztwosadownicze.pl, e-sadownictwo.pl
