Ogród sensoryczny: co to jest?
Zapach kwiatów, szmer wody, powierzchnie o zmiennych fakturach – ogrody sensoryczne inaczej nazywane są ogrodami zmysłów. Są bowiem zaprojektowane w ten sposób, aby oddziaływać nie tylko na wzrok, ale i na słuch, węch, dotyk, a nawet smak. W takiej przestrzeni bezpiecznie można poznawać naturę za pomocą każdego ze zmysłów.
Zazwyczaj zakłada się tego typu przestrzenie w pobliżu przedszkoli, często służą także jako miejsca terapeutyczne dla osób z niepełnosprawnościami. Ogród sensoryczny może być bowiem elementem hortiterapii, czyli terapii psychicznej polegającej na przebywaniu w ogrodzie.
Jak powinien wyglądać ogród zmysłów?
Aby ogród zmysłów mógł spełniać swoje funkcje, powinien być właściwie zaprojektowany. Kluczowym elementem jest łatwa dostępność – obowiązkowe są szerokie alejki, oraz utwardzona nawierzchnia. To założenie dotyczy także ścieżek wykorzystujących różne faktury, aby pobudzić zmysł dotyku. Dzięki temu osoby z niepełnosprawnością czy matki z dziećmi nie doświadczą ograniczenia przestrzennego. Warto także rozważyć jasny podział na strefy według poszczególnych zmysłów, konieczne jest także wyznaczenie właściwego kierunku poruszania się.
Rośliny zasadzone w tym miejscu powinny być pozbawione toksyn oraz mieć zdolność do szybkiej regeneracji. Dobrze jest zasadzić pachnące kwiaty, zioła oraz warzywa, które będą oddziaływały na zmysł węchu, a spożycie ich nie zaszkodzi spacerowiczom. Wysokie rabaty oraz opisy (także w języku Braille'a) sprawiają, że każdy ma łatwy dostęp do zieleni. Warto wziąć pod uwagę także sezonowość roślin i zadbać o to, aby ogród był dostępny przez cały rok. Ważnym elementem jest także pobudzenie słuchu. Zadziała tutaj nie tylko szum drzew czy traw. Słuch mogą stymulować również drewniane instrumenty (np. dzwonki) czy instalacje wodne (m.in. fontanny, strumyczki).
Zalety ogrodów sensorycznych
Zgodnie z założeniami ogrody zmysłów są sporą pomocą w rehabilitacji, pełnią także funkcję dydaktyczną oraz terapeutyczną. Jednak z ich dobrodziejstwa powinien korzystać każdy z nas. Możliwość pozostawanie w bliskim kontakcie z naturą oraz stymulowanie wszystkich zmysłów pozwoli się wyciszyć, zwłaszcza osobom przebywającym w miejskim zgiełku, oraz pozytywnie wpłynie na zdrowie.
Kolorowe rośliny stymulują wzrok, a mnogość zapachów pozwala na odprężenie. Niektóre rośliny zapachowe mogą mieć właściwości odprężające czy uspokajające. Z kolei możliwość doświadczania różnych faktur (np. na ścieżce sensorycznej przemierzanej boso) pobudza krążenie. Dla najmłodszych obserwacja roślinności to szansa na zauważenie cykliczności pór roku i związanych z tym zmian zachodzących w przyrodzie.
W osiedlowych ogrodach sensorycznych mogą odbywać się nie tylko zajęcia terapeutyczne czy edukacyjne. W takim miejscu warto zakładać warzywne grządki, za które odpowiedzialni będą pobliscy mieszkańcy czy wysiewać kwietne łąki pełne roślin miododajnych.
Deccoria.pl
