Spis treści:
- Co to są opuchlaki?
- Jak rozpoznać opuchlaka?
- Opuchlaki — objawy żerowania
- Które rośliny lubią opuchlaki?
- Jak zwalczyć opuchlaki?
Na świecie jest ich ponad 1000 gatunków, ale w Polsce znajdziemy ich mniej. Zarówno dorosłe osobniki, jak i larwy, są niebezpieczne dla roślin w naszym ogrodzie. Warto wiedzieć, jakie są objawy żerowania tych owadów i jak zwalczyć opuchlaki.
Co to są opuchlaki?
Opuchlak to rodzaj chrząszcza z rodziny ryjkowcowatych. Ten owad jest roślinożercą, czyli jego dieta obfituje zarówno w całej rośliny, jak i ich części. Można je znaleźć na mchach, liściach czy pod kamieniami. Opuchlaki to zwierzęta, które szczyt aktywności przejawiają nocą. Samice najczęściej składają jaja do ziemi ( w niektórych przypadkach na liściach). Larwy opuchlaków cały swój rozwój przechodzą w glebie, gdzie podstawowym źródłem ich pożywienia są korzenie roślin.
Zostało opisanych ponad 1000 gatunków opuchlaków, a w Polsce występuje 48 z nich. Niektóre z nich są uważane za szkodniki w rolnictwie oraz leśnictwie. Żerowanie opuchlaków może przynosić bardzo duże szkody, a w skrajnych przypadkach prowadzić do likwidacji plantacji. W Polsce najczęściej spotkamy opuchlaka rudonoga, opuchlaka truskawkowca, opuchlaka lucernowca, opuchlaka pstrokacza oraz opuchlaka lilakowca.
Jak rozpoznać opuchlaka?
Przeciętny opuchlak mierzy 10 milimetrów, jednak długość ich ciał może wynosić od 3 do nawet 20 mm. Ich ryjek jest krótszy od głowy, jest on grubszy i wyraźnie przewężony. Charakterystyczna jest barwa tych owadów — ciemnobrązowa lub czarna. W niektórych przypadkach można zaobserwować na nich jasne plamki. Na pokrywie opuchlaków występują rowki, najczęściej jest ich od 10 do 12, które mogą zanikać. Samica nie potrzebuje do rozmnażania samca, gdyż często występuje u nich partogeneza telitokiczna. Przeciętna długość życia opuchlaka wynosi od 1 do 2 lat.
Opuchlaki — objawy żerowania
Objawy żerowania opuchlaków należy rozróżnić na osobniki dorosłe oraz larwy. Dorosłe opuchlaki żerują na liściach, w których wygryzają dziury. Sposób zżerania liści przez te owady (czyli zaczynając od krawędzi) jest podobny do żerowania np. ślimaków. Warto po zauważeniu ubytków sprawdzić, czy pod liściem nie ma chrząszczy lub potrząsnąć lekko gałęziami i zobaczyć, czy nie spadają.
W przypadku larw opuchlaków sytuacja jest inna, gdyż na pierwszy rzut oka nie widać żadnych efektów ich działalności. Żerują one w glebie, gdzie wyżerają miękką skórkę korzeni, a także podstawę pnia. Zaatakowane rośliny marnieją i przeważnie obumierają, a początkowe objawy sugerują podsychanie. Dopiero po wyjęciu z ziemi możemy zauważyć uszkodzone korzenie, a także widoczne gołym okiem, żółtawobiałe larw z brązową głową.
Które rośliny lubią opuchlaki?
Opuchlaki żerują w nocy, jednak ich ulubionymi żywicielami nie są jedynie rośliny owocowe. Do ulubionych miejsc żerowania tych owadów zaliczamy:
- azalie,
- brzoskwinie,
- cisy,
- maliny,
- poziomki,
- truskawki,
- różanecznik,
- winorośl.
Mimo niewielkich rozmiarów ich możliwości zniszczenia upraw są imponujące. Oznacza to, że zauważenie jakichkolwiek objawów żerowania opuchlaków, powinno od razu wiązać się podjęciem działań w celu ich zwalczenia.
Jak zwalczyć opuchlaki?
Do zwalczania opuchlaków może wykorzystać zarówno metody naturalne, jak i chemiczne. Metody ekologiczne, które są skuteczne przeciwko tym owadom to wyciąg z wrotyczu lub preparat zawierający naturalne nicienie. Nicienie są niezwykle skuteczne właśnie w walce z chrząszczami, jak i ich larwami.
W pierwszej kolejności najlepiej wykorzystać właśnie naturalne metody walki z tymi owadami. Jeśli nie przyniosą one rezultatu, konieczne będzie sięgnięcie po środki chemiczne. W tym przypadku, oprócz doboru odpowiedniego preparatu należy pamiętać o kilku dodatkowych aspektach. Po pierwsze trzeba zadbać o bezpieczeństwo wszelkich pożytecznych owadów takich jak pszczoły, a po drugie pamiętać o zachowaniu karencji.
Pamiętajmy również o naturalnych wrogach opuchlaków, jakimi są owadożerne kręgowce, pająki, ptaki czy stonogi. Nie pozbywajmy się ich specjalnie z uprawy, by pomagały nam w ochronie przed szkodnikami.
