Spis treści:
- Dziwaczek – co to za kwiat?
- Uprawa dziwaczka jalapa
- Rozmnażanie dziwaczka przez nasiona i karpy
Dziwaczek – co to za kwiat?
Dziwaczki jalapa nie są w Polsce szczególnie popularne, choć można z powodzeniem uprawiać je w naszym klimacie jako rośliny jednoroczne. Te pięknie kwitnące rośliny przybyły do nas z Meksyku, gdzie w stanie naturalnym są wieloletnimi bylinami. Dziwaczek jalapa ( Mirabilis jalapa) należy do rodziny dziwaczkowatych. Posadzony w przydomowym ogrodzie stanowi jego największą ozdobę, ponieważ wspaniale kwitnie, a także odznacza się pięknym, krzewiastym i gęstym pokrojem. Tworzy intensywnie zieloną kępę, która może dorastać do nawet 1 m wysokości.
Na silnie rozgałęzionych, zielonych pędach dziwaczków już na początku lipca zawiązuję się efektowne kwiaty. Mają one lejkowaty, zbliżony do dzwoneczków kształt. Wyrastające z kątów górnych liści kwiaty mogą być w rozmaitych kolorach: białym, żółtym, czerwonym, amarantowym, pomarańczowym czy łososiowym. W sprzedaży dostępne są także niesłychanie ciekawe odmiany dziwaczków jalapa o kwiatach dwubarwnych lub nakrapianych. Niektóre dziwaczki w trakcie wegetacji mogą zmieniać barwę kwiatów. Kolorowe kwiaty pojawiają się licznie przez cały sezon, aż do późnej jesieni. Piękne tło tworzą kontrastujące z nimi, ciemnozielone liście dziwaczków, które charakteryzują się sercowatym kształtem i gładką strukturą.
Niezwykle atrakcyjny wygląd dziwaczków jalapa sprawia, że coraz więcej osób interesuje się tymi roślinami i pragnie mieć je w swoim ogrodzie. Ciekawość szczególnie rozbudza nietypowe kwitnienie dziwaczków. Jakby na przekór innym roślinom rozchylają one swoje płatki wyłącznie po południu. Choć preferują ciepły klimat, nie chcą otwierać kwiatów na słońce i czekają, aż zacznie ono chować się za horyzontem. Dość osobliwy jest fakt, iż dziwaczki kwitną i wydzielają słodki zapach wyłącznie w nocy, gdy tylko nastanie nowy dzień – momentalnie przekwitają. Po zapadnięciu zmierzchu fascynujące kwiaty wabią nocne motyle, które znajdują na nich pokarm i zapylają rośliny ogrodowe.
Równie ciekawe jest to, że kwitnące dziwaczki jalapa mają właściwości fluorescencyjne. Jeśli kwiaty te odpowiednio długo będą poddawane działaniu promieniowaniu ultrafioletowemu, nocą mogą delikatnie świecić.
Uprawa dziwaczka jalapa
Nie ulega wątpliwości, że rośliny te mogą stać się jednym z najpiękniejszych i najciekawszych gatunków w ogrodzie. Uprawa dziwaczków nie jest specjalnie kłopotliwa. Decydując się na posadzenie tych roślin na przydomowej rabatce, musimy pamiętać o kilku prostych zasadach:
- Stanowisko dla dziwaczka jalapa powinno być ciepłe i słoneczne, a także osłonięte od wiatru. Roślina ta urośnie również w miejscu znajdującym się w lekkim półcieniu.
- Nasiona dziwaczka jalapa powinny zostać wysiane do inspektu wczesną wiosną, w marcu lub w kwietniu. Młode rośliny sadzimy na stałych miejscach w ogrodzie dopiero późną wiosną, gdy minie ryzyko wystąpienia przymrozków. Podczas umieszczania sadzonek w gruncie, pamiętajmy, że dziwaczek silnie się rozrasta, dlatego potrzebuje dużo przestrzeni na wybranym stanowisku. Z tego powodu zachowajmy co najmniej 50 cm odstępu między poszczególnymi egzemplarzami.
- Dziwaczek będzie kwitł najbardziej obficie w podłożu lekkim, przepuszczalnym i żyznym, bogatym w próchnicę. Gleba powinna posiadać odczyn obojętny.
- Kwiaty te należy regularnie podlewać, ponieważ wymagają utrzymywania stale umiarkowanej wilgotności w podłożu. O systematyczne nawadnianie dziwaczków warto zadbać szczególnie w czasie długo utrzymującej się suszy.
- Nie zapominajmy również o nawożeniu dziwaczków jalapa. Dokarmianie tych roślin warto powtarzać co dwa tygodnie przez cały okres wegetacji. Najlepiej zasilać je nawozami wieloskładnikowymi przeznaczonymi dla roślin kwitnących.
- Dziwaczki nie są w stanie przetrwać zimy w naszym klimacie. Późną jesienią musimy wykopać ich karpy z gleby i przechować je aż do wiosny np. w suchej piwniczce. Przetrzymywane karpy możemy dodatkowo zabezpieczyć, zasypując je w skrzynce torfem bądź piaskiem. W kolejnym sezonie ponownie sadzimy je na stałym stanowisku w ogrodzie.
Rozmnażanie dziwaczka przez nasiona i karpy
Te zadziwiające kwiaty możemy z łatwością rozmnożyć na dwa proste sposoby, które pozwalają pozyskać nowe rośliny całkowicie za darmo. Pierwszą metodą jest wysianie nasion dziwaczka jalapa, które możemy pobierać z rośliny wczesną jesienią. Nie jest to trudne zadanie, ponieważ dziwaczek o tej porze roku zrzuca przypominające orzeszki, sporej wielkości torebki z nasionami na glebę wokół. Powinniśmy je zebrać, a następnie wysuszyć i przechowywać przez całą zimę. Gdy nadejdzie wiosna, samodzielnie pozyskane nasiona wysiewamy w ciepłym lub półciepłym inspekcie. Młode siewki sadzimy w ogrodzie w drugiej połowie maja.
Drugim sposobem rozmnażania dziwaczka jalapa jest podział jego bulwiastych korzeni, podobnie jak robimy to w przypadku dalii. Karpy należy wykopać z gleby późną jesienią, gdy pojawi się pierwszy przymrozek. Jak sugeruje Małgorzata Lorenz z kanału Ogrodnictwo Intuicyjne – Permakultura TV, pędy dziwaczków powinniśmy najpierw przyciąć na 10-15 cm nad karpą. Podziemne części roślin musimy wysuszyć, a następnie przechowywać w koszu wiklinowym lub innym przewiewnym pojemniku w chłodnym pomieszczeniu aż do wiosny. Karpy powinniśmy przysypać torfem lub piaskiem. Sadzimy je w gruncie po 15 maja, czyli po zimnej Zośce.
Źródło: deccoria.pl
