Szczepienie drzew owocowych to popularna metoda rozmnażania roślin. W szybkim czasie uzyskasz pełnowartościową sadzonkę

Drzewka owocowe szczepione można obecnie spotkać wszędzie, np. w sklepach ogrodniczych, szkółkach, na targach, a nawet marketach. Jest to popularna metoda rozmnażania roślin, która pozwala w szybkim czasie uzyskać pełnowartościową, szybko owocującą sadzonkę. Okazy uzyskane w ten sposób mają wiele zalet.

• Nie rosną duże – zazwyczaj osiągają 2-3 metrów wysokości.
• Obficie i regularnie owocują, a zbiory są pokaźne.
• Są odporne na mróz, choroby i szkodniki, ponieważ podstawka pochodzi z solidnego drzewa.

Przez szczepienie można rozmnożyć każdą odmianę jabłoni, gruszy, czereśni, wiśni, brzoskwiń, moreli, nektaryn, śliw czy świdośliw. Wystarczy tylko, że wybierzesz podkładkę i zraz lub pąka liściowego z tego samego gatunku.

Drzewa owocowe można szczepić na dwa sposoby: zrazem lub przez okulizację. Oba są równie skuteczne i chętnie stosowane przez ogrodników. Różni ich proces rozmnażania rośliny oraz termin. Najlepszym momentem na szczepienie:

• zrazem dla prawie wszystkich gatunków jest przełom stycznia i lutego, na kilka miesięcy przed rozpoczęciem okresu wegetacyjnego. Wyjątkiem jest jabłoń, którą należy rozmnażać dopiero w marcu,
• przez okulizację jest lato, a dokładnie od maja do września. Ten termin jest szczególnie rekomendowany dla drzew pestkowych, czyli śliw, wiśni i czereśni.

Oprócz wybrania właściwego terminu powinieneś znaleźć solidną podkładkę. Najlepiej, jeśli będzie to roślina odporna na mróz, choroby i szkodniki. Dobrze do tego sprawdzają się dzikie odmiany drzew.

Warto również zwrócić uwagę na siłę ich wzrostu. Jeśli zależy Ci na niewielkiej sadzonce, wybierz roślinę, która szybko osiąga od 2 do 3 metrów wysokości. Natomiast zrezygnuj z okazów, które rosną bardzo wysoko, ponieważ będziesz mieć problem ze zrywaniem owoców.

Szczepienie zrazem to powszechnie stosowana metoda, której zaletą jest możliwość uzyskania mocnej sadzonki w krótkim czasie. Do rozmnożenia rośliny w ten sposób potrzebujesz podkładki, czyli kawałka pnia z bryłą korzeniową i zrazu, czyli fragmentu młodego pędu pobranego od drzewa, które chcesz uprawiać. Następnie dwie części trzeba odpowiednio połączyć.

Zastanawiasz się, jak to zrobić? Ogrodnicy wymieniają trzy następujące sposoby szczepienia drzew owocowych:

• przez stosowanie – tę metodę wykorzystuje się, gdy podkładka i zraz mają taką samą grubość. Oba fragmenty należy ściąć pod odpowiednim kątem, aby pasowały do siebie i miały dużą powierzchnię styku. Najlepiej, jeśli długość cięcia wynosi minimum trzy centymetry. Niektórzy szczepią przez stosowanie z nacięciem, które polega na wykonaniu pośrodku dodatkowego nacięcia, aby zwiększyć powierzchnię styku,
• w klin – chętnie stosowana technika ze względu na stabilne połączenie i małą ranę. Najpierw należy przygotować zraz i naciąć jego koniec w klin. Następnie trzeba zrobić wgłębienie w podkładce o tej samej głębokości, a potem wetknąć jeden fragment w drugi,
• przez kożuchowanie – tę metodę wykorzystuje się, gdy zraz jest o wiele węższy od podkładki. Co więcej, w ten sposób można uzyskać drzewo, które tworzy różne rodzaje owoców – wystarczy użyć kilku fragmentów różnych roślin uprawnych. Szczepienie przez kożuchowanie polega na obcięciu podkładki na prosto, a następnie wykonaniu kilku wgłębień przy samej korze. Zraz należy oczyścić, a następnie umieścić w przygotowanych miejscach, tak aby kora się rozchyliła nieco na boki.

Pamiętaj, aby wszystkie cięcia robić dobrze zaostrzonym i przede wszystkim czystym narzędziem. Dzięki temu nie uszkodzisz roślin oraz zapobiegniesz przenoszeniu się chorób pomiędzy okazami.

Inną metodą szczepienia drzew owocowych jest okulizacja. Szczególnie popularna wśród sadowników, którzy uprawiają gatunki pestkowe, czyli wiśnie, czereśnie i śliwki. Przyczyna jest bardzo prosta – rozmnażanie tym sposobem wykonuje się latem. Wtedy zrazy tych roślin łatwiej się przyjmują, co zwiększa szansę na uzyskanie solidnej, zdrowej sadzonki.

Aby zaszczepić drzewo przez okulizację, należy:

• przygotować podkładkę – na dwa tygodnie przed zabiegiem obficie ją podlej i okop, dzięki czemu kora będzie łatwo odchodzić,

• pobrać zraz – w dzień okulizacji, wczesnym rankiem trzeba pobrać kilka młodych pędów z nasłonecznionej części korony wybranej rośliny. Następnie należy płasko odciąć zraz, który ma kawałek drewna, korę i jeden pąk liściowy. Powinien mieć ok. jednego centymetra długości i pół centymetra szerokości. Można z jednego pędu pobrać kilka zrazów,
• naciąć korę na podkładce w kształt litery T na wysokości 5-6 centymetrów od szyjki korzeniowej, a następnie rozchylić korę,
• wsunąć przygotowany zraz w wykonane nacięcie, aby nie wypadał i dobrze przylegał do drzewa,
• okopać sadzonkę wilgotną ziemią i poczekać czternaście dni,
• sprawdzić, czy szczepienie się przyjęło – w tym celu rozkop ziemię i sprawdź wygląd zrazu. Jeśli jest świeży i zdrowy, to znak, że proces zakończył się sukcesem,

Następnego roku, wiosną należy przyciąć główny pęd podkładki ok. 15-20 centymetrów nad miejscem szczepienia. Gdy ze zrazu wyrośnie nowy, młody pęd, warto przywiązać go do pozostawionej części pnia, aby rósł w górę silny i zdrowy.

Samo połączenie zrazu i podkładki nie wystarczy. Trzeba zadbać o to, aby fragmenty się nie rozłączyły, i by nie zainfekowały ich grzyby, bakterie czy szkodniki. Dlatego przed rozpoczęciem szczepienia przygotuj:

• maść ogrodniczą – zawiera składniki, które pomagają zapobiec rozwojowi patogenów. Dzięki temu nie ma ryzyka, że miejsce nacięcia stanie się źródłem choroby,

• sznurek lub taśmę – miejsce połączenia zrazu i podkładki trzeba wzmocnić. Po wetknięciu jednego fragmentu w drugi należy mocno obwiązać lub obkleić całość, aby elementy się nie poluzowały i nie wypadły np. pod wpływem silnych wiatrów.

Przydadzą się także specjalne sekatory do szczepień, które mają specjalnie wyprofilowane noże. Jednym ruchem nadają zrazowi i podkładce odpowiedni kształt, dzięki czemu nie ma ryzyka, że oba fragmenty nie będą do siebie pasować. W rezultacie zwiększasz szanse na zakończenie procesu sukcesem.

Pamiętaj, aby po wykonaniu szczepienia odpowiednio dbać o nowe sadzonki. Latem należy je regularnie podlewać, aby przez upały nie wyschły. Nawadnianie jest konieczne także zimą, zwłaszcza jeśli panuje duży mróz, a nie ma śniegu. W takich warunkach ziemia jest skuta lodem, co prowadzi do braku powietrza w glebie i powstawania problemów z pobieraniem wody przez korzenie. W cieplejsze dni, gdy słońce jest wysoko na niebie, czyli pomiędzy 11:00 a 12:00, należy podlać rośliny.