Spis treści:
- Nawozy zielone – dlaczego warto je stosować w ogrodzie?
- Co to jest poplon i kiedy go stosować?
- 5 roślin na poplon – charakterystyka i zastosowanie
- Po czym najlepiej siać nawozy zielone w ogrodzie?
Nawozy zielone – dlaczego warto je stosować w ogrodzie?
Nawozy zielone to rośliny uprawiane nie dla plonów, lecz poprawy jakości gleby. Po okresie wzrostu zostają przyorane lub ścięte i pozostawione na powierzchni ziemi jako naturalna ściółka. Rozkładając się, dostarczają glebie cennych składników odżywczych i materii organicznej.
Stosowanie nawozów zielonych przynosi liczne korzyści. Przede wszystkim wzbogacają one glebę w azot, zwłaszcza jeśli używasz roślin bobowatych, które wiążą ten pierwiastek z powietrza. Ponadto poprawiają strukturę ziemi, zwiększając jej przepuszczalność i zdolność zatrzymywania wody.
Nawozy zielone skutecznie hamują też rozwój chwastów, konkurując z nimi o światło i składniki odżywcze. Stanowią również barierę chroniącą glebę przed erozją i wymywaniem składników odżywczych, szczególnie w okresach intensywnych opadów.
Co to jest poplon i kiedy go stosować?
Poplon to uprawa pośrednia, którą wprowadza się między dwie główne uprawy w sezonie wegetacyjnym. Najczęściej wysiewany jest po zbiorze głównych plonów, aby gleba nie pozostawała odkryta i nie była narażona na degradację. Rośliny na poplon rosną szybko, tworząc zieloną masę, która później zostaje włączona do gleby jako naturalny nawóz.
Poplon najlepiej siać po zbiorze wczesnych warzyw, takich jak cebula, czosnek, wczesne ziemniaki czy szpinak. Idealny termin siewu przypada na okres od lipca do września, w zależności od gatunku rośliny – dzięki temu zdążą wytworzyć odpowiednią masę zieloną przed zimą.
Stosowanie poplonu jest szczególnie korzystne na glebach lekkich, piaszczystych, które łatwo tracą składniki odżywcze. Poplon chroni je przed wymywaniem i wzbogaca w materię organiczną. Na glebach ciężkich natomiast poprawia ich strukturę i napowietrzenie.
5 roślin na poplon – charakterystyka i zastosowanie
Wybór odpowiedniej rośliny na nawóz zielony może znacząco wpłynąć na efektywność regeneracji gleby.
- Facelia błękitna
Facelia błękitna ( Phacelia tanacetifolia) to jedna z najlepszych roślin na poplon. Wysiewa się ją od kwietnia do września. Preferuje gleby przepuszczalne o pH 6,0–7,5. Rozwija się najlepiej na stanowiskach słonecznych, choć toleruje lekki półcień. Nie wymaga szczególnego nawożenia ani intensywnego podlewania, co czyni ją niewymagającą w uprawie.
Facelia tworzy obfitą masę zieloną już po 6–8 tygodniach od wysiewu. Jej system korzeniowy sięga do 70 cm w głąb ziemi, skutecznie spulchniając glebę. Dodatkowo jej niebieskie kwiaty przyciągają pszczoły i inne pożyteczne owady, wspierając bioróżnorodność w ogrodzie.
- Gorczyca biała
Gorczyca biała ( Sinapis alba) to roślina, która błyskawicznie kiełkuje i rośnie, tworząc gęsty kobierzec zieleni w zaledwie kilka tygodni. Wysiewa się ją od marca do września. Dobrze rośnie na różnych typach gleb o pH 5,5–7,5, preferując stanowiska słoneczne. Jest odporna na suszę, dlatego nie wymaga intensywnego podlewania.
Jej zaletą jest silne działanie fitosanitarne – substancje wydzielane przez korzenie gorczycy ograniczają rozwój patogenów glebowych i nicieni. Warto jednak pamiętać, że gorczyca należy do rodziny kapustowatych, więc nie powinna być stosowana jako poplon przed lub po uprawie roślin z tej samej rodziny, takich jak kapusta czy rzodkiewka.
- Łubin żółty
Łubin żółty ( Lupinus luteus) to doskonały wybór na gleby kwaśne i piaszczyste. Wysiewa się go od marca do lipca. Preferuje gleby o pH 4,5–6,5 – jest idealny ogrodów z kwaśną ziemią. Najlepiej rośnie na stanowiskach słonecznych lub w lekkim półcieniu.
Jako roślina bobowata, łubin wiąże azot atmosferyczny, wzbogacając glebę w ten cenny składnik. Jego głęboki system korzeniowy poprawia strukturę gleby i wydobywa fosfor z trudno dostępnych związków. Po przyoraniu dostarcza dużo materii organicznej, która poprawia żyzność nawet najbardziej ubogich gleb.
- Koniczyna biała
Koniczyna biała ( Trifolium repens) to wieloletnia roślina bobowata, idealna jako długotrwały poplon. Wysiewa się ją od marca do września. Dobrze rośnie na różnych typach gleb o pH 5,5–7,0. Preferuje stanowiska słoneczne lub półcieniste. Jest odporna na deptanie, dlatego sprawdza się również jako roślina okrywowa między rzędami drzew owocowych.
Koniczyna wiąże duże ilości azotu atmosferycznego, który po przyoraniu zostaje uwolniony do gleby. Jej gęsty system korzeniowy skutecznie zapobiega erozji, a białe kwiaty przyciągają pszczoły i inne zapylacze.
- Gryka zwyczajna
Gryka zwyczajna ( Fagopyrum esculentum) to szybko rosnąca roślina, która doskonale sprawdza się jako poplon letni. Wysiewa się ją od maja do lipca. Preferuje gleby lekkie o pH 5,0–7,0 i stanowiska słoneczne. Jest odporna na suszę, choć w okresach długotrwałego braku opadów wymaga umiarkowanego podlewania.
Gryka ma wyjątkową zdolność pobierania fosforu z trudno dostępnych związków w glebie. Jej korzenie wydzielają kwasy organiczne, które rozpuszczają minerały zawierające fosfor i udostępniają je dla kolejnych upraw. Dodatkowo białe kwiaty gryki są cennym źródłem nektaru dla pszczół i innych owadów zapylających.
Po czym najlepiej siać nawozy zielone w ogrodzie?
Wybór odpowiedniej rośliny na poplon zależy od tego, jakie uprawy były prowadzone wcześniej. Po zbiorze wczesnych warzyw, takich jak cebula czy ziemniaki, doskonale sprawdzi się facelia lub gorczyca, które szybko pokryją glebę zieloną masą. Po uprawach kapustnych unikaj gorczycy, wybierając zamiast niej łubin lub koniczynę.
Po zbożach najlepiej sprawdzi się gryka, która pobiera fosfor z trudno dostępnych związków, lub rośliny bobowate wzbogacające glebę w azot. Jeśli twoja gleba jest wyjątkowo uboga, wybierz łubin żółty, który poradzi sobie nawet na piaszczystym podłożu.
Planując wysiew nawozów zielonych, uwzględnij również czas, jaki pozostał do kolejnej uprawy. Jeśli dysponujesz kilkoma miesiącami, możesz wybrać rośliny o dłuższym okresie wegetacji, jak koniczyna. Przy krótszym oknie czasowym lepiej sprawdzą się szybko rosnące facelia, gorczyca czy gryka.
Źródło: deccoria.pl
