Spis treści:
- Zamieranie pędów borówki - co wywołuje tę chorobę?
- Jak rozpoznać objawy zamierania pędów borówki?
- Naturalne i ekologiczne sposoby na zamieranie pędów
- Nawożenie wzmacniające odporność borówki amerykańskiej
Zamieranie pędów borówki - co wywołuje tę chorobę?
Borówka amerykańska należy do roślin kapryśnych, wymagających i podatnych na choroby grzybowe. Mimo to wiele osób decyduje się na jej uprawę, by móc cieszyć się smacznymi owocami z własnej przydomowej plantacji. Marzenie o wiaderkach pełnych zdrowych plonów w jednej chwili przekreśla częsta infekcja, jaką jest zamieranie pędów borówki.
Choroba ta ma wyjątkowo przykre skutki. Powoduje znaczne obniżenie wielkości i jakości plonów, osłabienie roślin i spadek ich odporności na mróz. Jak sama jej nazwa podpowiada, doprowadza do stopniowego obumierania pędów.
Zamieranie pędów borówki wywołuje grzyb Phomopsis vaccinii, który atakuje zarówno wieloletnie pędy, jak i młode, niezdrewniałe przyrosty borówki amerykańskiej. Infekcji tej sprzyjają warunki pogodowe panujące wiosną (wysoka wilgotność oraz umiarkowana temperatura), więc jej pierwsze objawy obserwujemy zazwyczaj w okresie od momentu pękania pąków aż do zakończenia kwitnienia.
Zamieranie pędów najczęściej dotyka osłabionych krzewów. Takich, które nie są prawidłowo pielęgnowane, chorowały w zeszłym sezonie lub żerowały na nich szkodniki, przemarzły czy zostały uszkodzone mechanicznie. Szczególnie podatne na wystąpienie tej infekcji są borówki amerykańskie rosnące w nadmiernym zagęszczeniu, zachwaszczone i zaniedbane pod względem ściółkowania.
Jak rozpoznać objawy zamierania pędów borówki?
Zamieranie pędów stanowi ogromne zagrożenie zarówno dla samej borówki, jak i plonów. Choroba ta może w krótkim czasie zniszczyć nasze krzewy, dlatego powinniśmy wiedzieć, jak rozpoznać jej objawy, by móc szybko zareagować. Warto wiedzieć, że infekcja ta jest często mylona ze zgorzelą pędów powodowaną przez inne patogeny (głównie grzyby Godronia cassandrae i Diaporthe vaccinii).
Jakie objawy są charakterystyczne dla zamierania pędów borówki?
- Brązowe, rozległe nekrozy na pędach, które z czasem stają się srebrzystoszare.
- Zamieranie wierzchołków młodych pędów, które zwijają się na szczytach.
- Stopniowe obumieranie całych pędów.
- Małe, ciemne punkty na uszkodzonych tkankach - to skupiska zarodników grzybów.
- Brązowienie, usychanie i zamieranie pąków kwiatowych oraz rozwiniętych kwiatów.
- Przebarwianie się liści na czerwono i ich opadanie z krzewu.
- Uszkodzenia owoców podczas przechowywania - porażone borówki mają czerwonobrązowy miąższ o kaszkowatej konsystencji, są miękkie oraz podatne na gnicie i pękanie.
- Pogorszenie owocowania i obniżenie jakości plonów.
- Spadek odporności krzewów na mróz.

Naturalne i ekologiczne sposoby na zamieranie pędów
Jak walczyć z zamieraniem pędów borówki? Podobnie jak w przypadku innych chorób grzybowych, które często atakują krzewy owocowe, niezbędne są działania prewencyjne. Aby zmniejszyć ryzyko wystąpienia infekcji, powinniśmy unikać nadmiernie gęstego sadzenia roślin (zaleca się zachowanie 1,5-1,8 m odstępu w rzędzie), pamiętać o corocznym cięciu borówki i usuwać chwasty z miejsca uprawy. Warto też ściółkować glebę pod krzewami.
Co jednak zrobić, gdy zaobserwujemy już pierwsze objawy infekcji?
- Wycinanie porażonych pędów - usuwamy je w całości i utylizujemy (nie nadają się do kompostowania).
- Ekologiczne opryski - w sklepach ogrodniczych znajdziemy naturalny preparat zawierający Pythium oligandrum - pożyteczny mikroorganizm, który nie powoduje chorób, a wzmacnia borówkę. Możemy bez obaw stosować go jako oprysk przeciwko zamieraniu pędów. Pomocny jest też wywar z pokrzywy - 1 kg liści gotujemy przez 30 min w 10 l wody, studzimy, cedzimy i rozcieńczamy w stosunku 1:5. Takim roztworem spryskujemy krzew raz w tygodniu.
- Właściwe podlewanie - borówkę trzeba podlewać, unikając jednak moczenia jej pędów i liści. Strumień wody kierujmy bezpośrednio do korzeni (warto rozważyć nawadnianie kropelkowe).
- Odpowiednie nawożenie - aby wspierać naturalną odporność borówki amerykańskiej, trzeba stosować w jej uprawie nawozy zakwaszające.
Przy silnym porażeniu naturalne rozwiązania mogą okazać się niewystarczające. W takiej sytuacji jedyną opcją pozostanie zastosowanie środków grzybobójczych.

Nawożenie wzmacniające odporność borówki amerykańskiej
Borówka amerykańska, która cierpi z powodu niedoborów składników odżywczych czy przenawożenia azotem, łatwiej pada ofiarą chorób takich jak zamieranie pędów. Ważne jest, aby zapewnić jej zrównoważone nawożenie. Musi być dopasowane do specyficznych potrzeb tego wybitnie kwasolubnego krzewu, który przyswaja substancje tylko w glebie o pH 3,8-4,8.
Czym nawozić borówkę amerykańską? Możemy skorzystać z nawozów mineralnych przeznaczonych specjalnie do borówek lub innych preparatów do roślin kwasolubnych, np. rododendronów, magnolii i wrzosów. Dobrym pomysłem jest też stosowanie naturalnej gnojówki z igieł sosny. Aby ją zrobić, wrzucamy 1 kg igliwia do wiaderka i zalewamy 10 l wody. Odstawiamy na ok. 2 tygodnie, po czym cedzimy, rozcieńczamy w stosunku 1:10 i podlewamy krzewy.
Świetnym nawozem organicznym jest dla borówki amerykańskiej kwaśny kompost z szyszek. Możemy również przygotować nawóz z liści dębu i igieł sosnowych oraz wspomagająco podsypywać krzewy podsuszonymi fusami z kawy. Pamiętajmy, że rośliny te lubią też ściółkowanie np. nieodkwaszonym torfem, korą sosnową, szyszkami, przekompostowanymi trocinami iglastymi czy igliwiem.
Warto zatroszczyć się o borówkę amerykańską i regularnie sprawdzać, czy nie pojawiły się na niej pierwsze objawy zamierania pędów. Widoczne są wiosną, najczęściej w okresie kwitnienia - jeśli je zauważymy, nie czekajmy i jak najszybciej przejdźmy do działania. Dzięki temu uratujemy krzewy i będziemy cieszyć się ich obfitym owocowaniem w kolejnych latach.
Źródło: deccoria.pl












