Spis treści:
- Co to jest dodatek węglowy? Komu przysługuje?
- Dodatek węglowy a skład gospodarstwa domowego
- Kilka dodatków na jeden dom – luka w prawie załatana
- Czy trzeba być zameldowanym w domu, żeby dostać dodatek węglowy?
- Kto weryfikuje wnioski o dodatek węglowy?
- W jakiej formie zostanie wypłacony dodatek węglowy?
W związku z licznymi próbami wyłudzenia dodatku węglowego Ministerstwo Klimatu i Środowiska przeanalizowało sygnały z samorządów o nadużyciach przy składaniu wniosków o świadczenie. W odpowiedzi wydało poradnik dla samorządów dotyczący wypłaty dodatku węglowego.
Co to jest dodatek węglowy? Komu przysługuje?
Dodatek węglowy to jednorazowe świadczenie w wysokości 3 tys. zł. Jest to wsparcie finansowe dla gospodarstw domowych, których głównym źródłem ogrzewania jest węgiel. Powodem jest coraz wyższa cena tego surowca.
Komu przysługuje dodatek węglowy? Na jednorazowe dofinansowanie w wysokości 3 tys. zł. mogą liczyć gospodarstwa domowe, które spełniają następujące warunki:
- głównym źródłem ogrzewania gospodarstwa domowego wnioskującego musi być kocioł na paliwo stałe, kominek, koza, ogrzewacz powietrza, trzon kuchenny, piecokuchnia, kuchnia węglowa czy piec kaflowy na paliwo stałe;
- wskazane we wniosku o dodatek węglowy źródło ogrzewania zasilane jest węglem kamiennym, brykietem lub peletem zawierającym co najmniej 85 proc. węgla kamiennego;
- wskazane przez wnioskodawcę źródło ogrzewania musi być wpisane lub zgłoszone do Centralnej Ewidencji Emisyjności Budynków (CEEB).
Dodatek węglowy a skład gospodarstwa domowego
Zgodnie z poradnikiem, opracowanym przez Ministerstwo Klimatu i Środowiska, przez gospodarstwo domowe, o którym mowa w ustawie z dnia 5 sierpnia 2022 roku o dodatku węglowym, rozumie się:
- osobę fizyczną samotnie zamieszkującą i gospodarującą (gospodarstwo domowe jednoosobowe) lub
- osobę fizyczną oraz osoby z nią spokrewnione lub niespokrewnione pozostające w faktycznym związku, wspólnie z nią zamieszkujące i gospodarujące (gospodarstwo domowe wieloosobowe).
Jak rozumieć przypadki, w których pod jednym dachem zamieszkuje kilka gospodarstw domowych, ale wszystkie korzystają z jednego źródła ciepła? W poradniku o dodatku węglowym Ministerstwo Klimatu i Środowiska wyjaśnia:
Prowadzenie wieloosobowego gospodarstwa domowego wiąże się ze wspólnym zamieszkiwaniem, gospodarowaniem (w tym wspólnym ponoszeniem kosztów paliwa czy wykonywaniem wspólnie obowiązków domowych) oraz pozostawaniem w faktycznym związku (współdziałanie w celu zaspokojenia wspólnych potrzeb życiowych).
Aby wyjaśnić wątpliwości w zakresie pojęcia wspólnego gospodarowania, został przytoczony fragment jednego z wyroków Naczelnego Sądu Administracyjnego określającego definicję wspólnego gospodarowania:
Wspólnie gospodarować oznacza wspólne prowadzenie gospodarstwa domowego. Cechami charakterystycznymi dla prowadzenia wspólnego gospodarstwa domowego może być udział i wzajemna ścisła współpraca w załatwianiu codziennych spraw związanych z prowadzeniem domu, niezarobkowanie i pozostawanie w związku z tym na całkowitym lub częściowym utrzymaniu osoby, z którą prowadzi się gospodarstwo domowe, a wszystko dodatkowo uzupełnione cechami stałości, które tego typu sytuację charakteryzują. Na okoliczność wspólnego gospodarowania składają się różne elementy, jak ponoszenie kosztów i opłat za mieszkanie, opieka udzielana w chorobie, wykonywanie zwykłych czynności związanych z prowadzeniem gospodarstwa domowego, dysponowanie wspólnym dochodem z przeznaczeniem na zaspokojenie potrzeb życiowych. (I OSK 1483/16)
Kilka dodatków na jeden dom – luka w prawie załatana
Według Ministerstwa Klimatu i Środowiska, w przypadku gospodarstw domowych jednoosobowych istotnym jest warunek samotnego zamieszkiwania i gospodarowania. Właśnie dlatego nie można uznać, że w jednym lokalu mieszkalnym czy budynku jednorodzinnym prowadzonych jest kilka jednoosobowych gospodarstw domowych. Ponadto zgodnie z art. 2 ust. 6 ustawy o dodatku węglowym, jedna osoba może wchodzić w skład tylko jednego gospodarstwa domowego.
Warto jednak zaznaczyć, że o wypłatę dodatku węglowego wnioskować może tylko jeden członek gospodarstwa domowego. W przypadku, gdy wniosek o wypłatę świadczenia dla gospodarstwa domowego wielorodzinnego złożyła więcej niż jedna osoba, dodatek węglowy przyznawany jest wnioskodawcy, który złożył wniosek jako pierwszy.
Czy trzeba być zameldowanym w domu, żeby dostać dodatek węglowy?
Z ministerialnego poradnika dowiadujemy się również, aby dostać dodatek węglowy, nie trzeba być zameldowanym w miejscu zamieszkania. Dla przyznania świadczenia istotne jest nie to, kto jest właścicielem mieszkania, a to, kto prowadzi w nim swoje gospodarstwo domowe. Warto jednak zaznaczyć, że niedopuszczalne jest występowanie przez wnioskodawcę o wypłaceniu kilku dodatków węglowych w związku z np. okresowym zamieszkaniem w kilku lokalizacjach.
Kto weryfikuje wnioski o dodatek węglowy?
Z poradnika Ministerstwa Klimatu i Środowiska dowiadujemy się również, że urzędnicy gminni zobowiązani są do weryfikacji wniosku o wypłatę dodatku węglowego. Mają kierować się wszystkimi informacjami, które znajdują się w zasobach gminy. Rozpatrując wniosek o dodatek węglowy, gmina może wziąć pod uwagę dane zebrane w wyniku:
- dodatków osłonowych;
- świadczeń socjalnych np. zasiłków stałych, okresowych, świadczeń 500+;
- deklaracji dotyczących wywozu odpadów;
- innych dostępnych dokumentów np. dokumentów skarbowych.
Warto też pamiętać o tym, że sprawdzając wniosek o dodatek węglowy, gmina może zażądać dodatkowych dokumentów, np. deklaracji podatkowej, umowy najmu, orzeczenia o rozwodzie czy separacji. Ponadto Ministerstwo Klimatu i Środowiska przypomina, że oświadczenia zawarte we wniosku o wypłatę dodatku węglowego składane są pod rygorem odpowiedzialności karnej za składanie fałszywych oświadczeń i w przypadku uzasadnionych wątpliwości konieczne jest zawiadomienie organów ścigania.
Przeczytaj również: Czekasz na dodatek węglowy? 30 dni na wypłatę to fikcja. Będą zmiany
W jakiej formie zostanie wypłacony dodatek węglowy?
Wnioski o dodatek węglowy będzie można składać do 30 listopada 2022 roku. Gmina z kolei ma maksymalnie 30 dni na wypłatę przyznanego świadczenia. Dodatek węglowy można otrzymać przelewem na konto lub w formie gotówkowej.
W pierwszym przypadku we wniosku o dodatek węglowy należy wpisać numer rachunku bankowego, na który zostanie przekazana kwota dodatku węglowego. Co ważne, nie musi on należeć do osoby składającej wniosek.
Odpowiedzi na inne pytania związane z dodatkiem węglowym można znaleźć na stronie Ministerstwa Klimatu i Środowiska.
Źródło: gov.pl
