Spis treści:
- Dlaczego w domu jest dużo pająków?
- Jakie pająki mamy w domu?
- Jak znaleźć gniazdo pająka w domu?
- Naturalne sposoby na pająki
Dlaczego w domu jest dużo pająków?
Wiele osób uważa, że duża liczba pająków wynika z braku porządku, jednak obserwacje gatunków synantropijnych – czyli tych, które żyją blisko człowieka i chętnie korzystają z jego budynków – pokazują, że to uproszczenie. Najważniejszym czynnikiem jest ogólna liczba owadów w domu, bo to one stanowią główne źródło pożywienia dla pajęczaków. Światło, ciepłe parapety i lampy przyciągają muszki i komary, a gdy ich populacja rośnie, pająki po prostu podążają za źródłem pokarmu. Znaczenie mają też miejsca trudno dostępne dla domowników: szczeliny przy listwach, nieszczelne okna, kratki wentylacyjne czy przestrzenie za meblami tworzą dla pająków idealne korytarze i kryjówki, nawet jeśli dom jest regularnie sprzątany.
Wiele zależy również od samej konstrukcji budynku i jego otoczenia. Starsze domy częściej mają strychy, piwnice i inne rzadko odwiedzane przestrzenie, w których panuje stała wilgotność i umiarkowana temperatura, czyli idealne warunki m.in. dla kątników i sidliszy. Z kolei budynki położone wśród ogrodów, z roślinami przy elewacji lub gęstymi krzewami pod oknami, sprzyjają migracji pająków, bo granica między środowiskiem zewnętrznym a wnętrzem staje się w nich łatwiejsza do pokonania. W chłodniejszych miesiącach owady szukają miejsc o stabilnej temperaturze, a pająki podążają za nimi w poszukiwaniu pokarmu. Jeśli znajdą zakątek, w którym mają stały dostęp do pożywienia i niewiele czynników zakłóca ich aktywność, z czasem mogą się tam skutecznie rozmnażać, co prowadzi do gwałtownego wzrostu ich liczebności.
Jakie pająki mamy w domu?
W polskich warunkach klimatycznych najczęściej spotykanym gatunkiem jest kątnik domowy (Tegenaria domestica) oraz jego większe, blisko spokrewnione odmiany. Szczególnie dobrze radzą sobie w starszych budynkach na wsi, zwłaszcza tych posiadających piwnice i liczne zakamarki, gdzie panuje chłodniejszy, stabilny mikroklimat sprzyjający budowaniu charakterystycznych, lejkowatych sieci. W blokach dominuje natomiast nasosznik trzęś (Pholcus phalangioides) – gatunek, który łatwo przystosowuje się do suchego powietrza i stałej temperatury. Ich luźne, nieregularne pajęczyny najczęściej widać pod półkami, przy sufitach oraz w łazienkach. W miejscach wilgotnych, takich jak garaże czy nieogrzewane pomieszczenia gospodarcze, często pojawia się sidlisz piwniczny (Amaurobius ferox), masywniejszy pajęczak zdolny do bolesnego ukąszenia, choć zwykle bez poważniejszych konsekwencji dla zdrowia.
Obok nich znajdziemy także mniej popularne gatunki, które na pierwszy rzut oka wyglądają dość groźne. Zyzuś tłuścioch (Steatoda grossa), czasami mylony z czarną wdową, preferuje wnęki za meblami i nieogrzewane komórki. W mieszkaniach trafiają się również kosarze (Opiliones), które nie są pająkami, choć należą do tej samej gromady; ich bardzo długie odnóża sprawiają wrażenie dużego rozmiaru, ale nie posiadają jadu i nie stanowią zagrożenia dla ludzi. Warto podkreślić, że żaden z typowych gatunków domowych nie niszczy instalacji, nie uszkadza konstrukcji budynku i nie przenosi chorób. Ich obecność świadczy raczej o tym, że w domu rozwinęła się większa populacja owadów, takich jak muszki owocowe, mrówki, rybiki cukrowe czy komary. To właśnie one mogą stanowić realny problem, ponieważ zanieczyszczają żywność, przenoszą bakterie i szybko się rozmnażają.
Jak znaleźć gniazdo pająka w domu?
W rozmowach o pajęczakach często pojawia się określenie „gniazdo pająków”, które wielu osobom przywodzi na myśl ptasie konstrukcje albo widowiskowe skupiska znane z filmów przyrodniczych o egzotycznych gatunkach. W polskich domach sytuacja wygląda jednak inaczej – rodzime pająki nie budują gniazd w takim rozumieniu, lecz korzystają z pajęczyn jako schronienia, miejsca odpoczynku i pułapki na owady. Narożniki sufitów, przestrzenie za meblami, wnęki przy listwach podłogowych czy zacienione strefy pod schodami to miejsca, w których pajęczyny pojawiają się najczęściej. W piwnicach i garażach sieci tworzone są zwykle przy rurach, kratkach wentylacyjnych i pęknięciach ścian, bo przepływ powietrza dostarcza tam owadów, które stają się łatwym łupem.
Wnikliwsze poszukiwania warto rozszerzyć o okna, ponieważ to przez nie do wnętrz dostaje się najwięcej much, co czyni je idealnym punktem do budowania sieci. W tych miejscach można zauważyć również kokony jajowe, wyglądające jak niewielkie, jedwabiste kulki, które świadczą, że dany kąt został wybrany jako miejsce rozrodu. W starszych domach podobne struktury często występują na strychach i między krokwiami. Z kolei w pomieszczeniach o podwyższonej wilgotności, takich jak łazienka, pralnia czy suszarnia, pajęczyny regularnie pojawiają się w pobliżu wentylacji i rur odpływowych. W praktyce więc „gniazdo pająka” jest raczej miejscem aktywności niż stałą konstrukcją, a jego lokalizacja zależy od dostępu do pożywienia, wilgotności i spokoju.
Naturalne sposoby na pająki
Naturalne metody opierają się głównie na intensywnych zapachach, które pająki wyczuwają wyjątkowo dobrze dzięki receptorom na odnóżach. Najpraktyczniejsze są olejki eteryczne (miętowy, lawendowy, eukaliptusowy lub goździkowy), które wystarczy wymieszać w proporcji 10-15 kropli na pół szklanki wody i rozpylić wzdłuż okien, progów, listew przypodłogowych oraz w narożnikach, gdzie pajęczaki najczęściej zakładają sieci; w miejscach trudno dostępnych można położyć wacik nasączony kilkoma kroplami olejku, pamiętając o jego wymianie co kilka dni. Podobny efekt daje roztwór wody z octem w proporcji 1:1, szczególnie skuteczny przy framugach, pod oknami i wokół wentylacji. Domowe repelenty w suchej formie – skórki cytrusów oraz przekrojone lub ponacinane kasztany – warto rozkładać na parapetach, w narożnikach i za meblami; działają łagodniej, ale odstraszają pająki na dłuższy czas.
Najtrwalszym sposobem jest ograniczenie dostępu do pożywienia, czyli owadów. Uszczelnienie szczelin, montaż moskitier i regularne usuwanie miejsc, w których gromadzą się muszki owocowe lub mrówki, realnie zmniejsza atrakcyjność domu dla pająków. Warto również przeanalizować otoczenie budynku: przechowywanie drewna przy ścianach, gęste krzewy przy oknach czy nieuprzątnięte altanki tworzą naturalne siedliska dla gatunków, które później migrują do wnętrz. Wiele osób korzysta także z roślin o intensywnym zapachu: mięta, lawenda czy kocanka piaskowa dobrze sprawdzają się na parapetach i balkonach, tworząc dodatkową barierę aromatyczną.
Źródło: deccoria.pl
