Spis treści:
- Czym jest amerykański mączniak agrestu i jakie gatunki atakuje najczęściej?
- Jak rozpoznać biały nalot, zanim zniszczy owoce?
- Ekologiczne opryski na mączniaka amerykańskiego - skrzyp polny, czosnek i serwatka
- Pielęgnacja krzewów po zbiorach - jak zapobiec powrotowi choroby w przyszłym roku?
Czym jest amerykański mączniak agrestu i jakie gatunki atakuje najczęściej?
Sprawcą amerykańskiego mączniaka agrestu jest grzyb Sphaerotheca mors-uvae. Wbrew nazwie patogen nie ogranicza się do agrestu - atakuje też porzeczki, głównie czarną, na której coraz częściej pojawia się późnym latem. Chorobie sprzyja ciepła pogoda i ciasne, wilgotne nasadzenia, w których pędy długo pozostają mokre.
Po zbiorach grzyb nie ginie. Na agreście zimuje w pąkach i pędach, na porzeczce czarnej - na opadłych liściach. Stamtąd wiosną atakuje młode pędy. Potem, w ciepłe i wilgotne lato, opanowuje liście i owoce. Ponieważ przeczekuje zimę na tych samych krzewach, choroba pojawia się na nich co roku - dlatego jeden letni oprysk to za mało, żeby ją powstrzymać.
Jak rozpoznać biały nalot, zanim zniszczy owoce?
Pierwsze objawy mączniaka pojawiają się wiosną na młodych wierzchołkowych liściach i końcach pędów. Tworzy się tam biały, mączysty nalot - wygląda to jakby powierzchnia rośliny była oprószona mąką. Najłatwiej wypatrzeć go z bliska na najmłodszych liściach, zanim plamy zleją się w jednolitą powłokę. Wczesnym latem przechodzą one na kolejne liście i na zawiązki owoców. Nalot szarzeje, a później brunatnieje, staje się zwarty i przypomina filc. W tej warstwie widać drobne czarne punkty - otocznie, czyli zimujące owocniki grzyba.
Skutki porażenia widać szybko. Wierzchołki pędów zamierają, liście deformują się i przedwcześnie opadają, a owoce pozostają drobne i zniekształcone. Brunatny, filcowy nalot na owocach daje się łatwo zetrzeć palcem, co odróżnia tę chorobę od innych plam. Mocno porażone owoce pękają i gniją, a krzewy słabiej plonują również w następnym sezonie.
Ekologiczne opryski na mączniaka amerykańskiego - skrzyp polny, czosnek i serwatka
Do najpopularniejszych domowych sposobów na mączniaka amerykańskiego należą:
- wywar ze skrzypu;
- wyciąg z czosnku;
- oprysk z serwatki.
Działają one jednak najlepiej zapobiegawczo i przy pierwszych objawach - gdy choroba wchodzi w fazę rozległego filcowego nalotu, ich skuteczność spada, a porażone pędy trzeba po prostu wyciąć. Najlepsze efekty daje regularne powtarzanie zabiegów co kilkanaście dni, zwłaszcza ponowienie oprysku po deszczu, który zmywa preparat z liści.
Najprostszym domowym preparatem jest wywar ze skrzypu polnego, bogatego w krzem, który zwiększa odporność roślin na mączniaki. Aby go przygotować, zalej 1 kg świeżego ziela (lub 150-200 g suszu) dziesięcioma litrami wody, zagotuj, a po wystudzeniu przecedź. Rozcieńczonym wywarem możesz opryskiwać krzewy co dwa tygodnie przez cały sezon.
Zobacz również:
Podobnie działa wyciąg z czosnku - zawarte w nim związki siarki, zwłaszcza ajoen, hamują kiełkowanie zarodników mączniaka. Kilka rozgniecionych ząbków zalej wodą, odstaw na dobę, a uzyskanym płynem po przecedzeniu opryskaj krzewy.
Najlepiej udokumentowane działanie na mączniaka agrestu ma serwatka i mleko. Pod wpływem słońca uwalniają one substancje, które niszczą grzybnię na liściach i owocach, a ich skuteczność dorównuje opryskom siarkowym. Serwatkę dopuszczono nawet w Unii Europejskiej jako środek ochrony roślin. Mleko rozcieńcz z wodą w proporcji 1:10 i opryskaj nim krzewy w pogodny dzień. Roztwory o wyższych stężeniach nie nadają się do użytku, bo zbyt stężone mleko zostawia na owocach osad i wydziela silny, nieprzyjemny zapach.
Pielęgnacja krzewów po zbiorach - jak zapobiec powrotowi choroby w przyszłym roku?
Grzyb zimuje na pędach i opadłych liściach, więc najważniejszym zabiegiem po zbiorach jest usunięcie miejsc, w których może przetrwać do przyszłego sezonu. Wytnij porażone wierzchołki pędów i spal je lub wyrzuć poza ogród - nigdy nie ich wkładaj do kompostu, bo zarodniki przeżyją w nim i wraz z nawozem rozprzestrzenią się na ogród. Zgrab i usuń także opadłe liście spod krzewów. Na koniec prześwietl rośliny, aby pędy szybciej obsychały po deszczu i miały zapewniony dostęp powietrza.
Choroba trudniej rozwija się na zdrowych i prawidłowo pielęgnowanych krzewach. Agrest posadź więc na stanowisku słonecznym i przewiewnym, z dala od zagłębień, w których zalega wilgoć i mgła. Przy sadzeniu zachowaj między krzewami odstępy na tyle duże, by pędy nie nachodziły na siebie.
Zobacz również:
W kolejnych latach co sezon możesz wycinać te najstarsze, połamane i nadmiernie zagęszczające krzew pędy. Nie przekarmiaj agrestu azotem, bo bujne, miękkie przyrosty łatwiej chorują. Zamiast tego zasil go nawozem z przewagą potasu. Przy podlewaniu kieruj strumień wody na glebę, unikaj moczenia liści.
Jeśli mimo tych zabiegów choroba wraca co sezon, rozważ posadzenie innej odmiany. Spośród agrestu na mączniaka odporne są między innymi: 'Invicta', 'Captivator', 'Rokula' i 'Hinnonmäki Red', a spośród porzeczek czarnych: 'Ben Sarek', 'Ben Hope' i 'Ben Connan'. Najsilniej chorują stare, podatne odmiany.
Źródło: deccoria.pl
