Spis treści:
- Lawenda – ogrodowa piękność
- Gatunki lawendy
- Jakie warunki zapewnić lawendzie i jak ją pielęgnować?
- Czy obcinać kwiaty lawendy po przekwitnięciu?
- Jak obcinać kwiaty lawendy po przekwitnięciu?
Lawenda – ogrodowa piękność
Lawenda jest rośliną pochodzącą z regionu Morza Śródziemnego, a w szczególności z Francji, Hiszpanii, Andory i Włoch. Początki uprawy tej rośliny sięgają czasów starożytnych. Wówczas służyła nie tyle jako ozdoba, a produkt do wytwarzania kosmetyków, leków, balsamów. Stosowano ją też jako dodatek żywnościowy, np. do miodu. Z tej rośliny wytwarzano również olejek do kąpieli. Stąd pochodzi nawet jej nazwa, bo w języku łacińskim „lavo, lavare”, oznacza „myć się, kąpać”.
Od wielu lat lawenda uprawiana jest także w Polsce, a najpopularniejszym sposobem stała się uprawa ogrodowa lub doniczkowa. Roślina ta wymaga odpowiedniego nakładu pracy i zapewnienia jej stosownych warunków, ale w zamian odwdzięcza się pięknym kwitnieniem oraz mocnym zapachem.
Lawenda pełni zwykle funkcję ozdobną, ale nie tylko. Gdy zasuszysz jej gałązki, możesz z ich pomocą uzupełniać bukiety, a z suchych kwiatków stworzysz woreczki zapachowe np. do szafy. Tym, co najbardziej zachwyca w lawendzie, to jej kwiaty. Przybierają barwę jasnofioletową, fioletowoniebieską, różową, a nawet białą. Lawenda kwitnie od czerwca do października. Roślina ma zwarty pokrój krzaczastej kępy i wyrasta do 45–50 centymetrów. Regularny kształt zawdzięcza jednak przycinaniu.
Gatunki lawendy
Lawenda kojarzy się głównie z zachwycającymi fioletowymi kwiatami. Nie każdy wie, że roślina może poszczycić się aż 40 różnymi gatunkami, które jednak okazują się do siebie dość podobne. Tym, co je odróżnia, jest wielkość kęp oraz kwiatów. Są to także ich kolory.
- Lawenda wąskolistna
Jeden z najpopularniejszych gatunków lawendy to lawenda wąskolistna (Lavandula angustifolia). Osiąga około 70 centymetrów wysokości i jej cecha charakterystyczna to wzniesione, drewniejące u dołu pędy, które zwieńczają kwiatostany w kształcie kłosa. Liście są zimozielone oraz wąskie. Kwitnienie lawendy tego gatunku odbywa się na przełomie czerwca i lipca oraz trwa do sierpnia lub września. Roślina jest wieloletnia, mrozoodporna oraz może być uprawiana zarówno w gruncie, jak i w pojemnikach. Lawenda wąskolistna dostępna jest w wielu odmianach, w tym np. w odmianie „Hidcote”, wyróżniającej się zwartym pokrojem i ciemnofioletowymi kwiatami. Dobrze radzi sobie w polskim klimacie. Inna odmiana tego gatunku lawendy to „Munstead”, która jest aromatyczna, rozłożysta oraz ma niebiesko-fioletowe kwiaty.
- Lawenda francuska
Kolejnym gatunkiem lawendy wartym polecenia jest lawenda francuska (Lavandula stoechas). Bywa nazywana również hiszpańską lub arabską i najczęściej spotyka się ją w doniczkach na balkonach bądź na tarasach. Lawenda tego gatunku osiąga 50–60 centymetrów wysokości w warunkach uprawnych – w naturze może być wyższa. Wyróżnikiem tego gatunku są kwiatostany o niezwykłej urodzie. Kwitnienie lawendy francuskiej ma miejsce od maja i spodziewać się można po niej białych, różowych, fioletowych lub purpurowych kwiatów. Wśród polecanych odmian tego gatunku warto wspomnieć choćby o „Bella Rose”, która może poszczycić się urokliwymi różowymi kwiatkami.
- Lawenda pośrednia
Jeszcze jednym gatunkiem lawendy godnym wspomnienia jest lawenda pośrednia (Lavandula x intermedia). To mieszanka uzyskana w wyniku skrzyżowania lawendy wąskolistnej i szerokolistnej. Roślina ta nazywana jest też holenderską. Gatunek ten wyróżnia się okazałymi kwiatostanami, przez co często zdobi bukiety. Ciekawą odmianą lawendy pośredniej jest np. „Pure Platinum Nico”. Cechuje się szarymi liśćmi, fioletowymi kwiatami i rośnie do wysokości około 50 centymetrów.
Jakie warunki zapewnić lawendzie i jak ją pielęgnować?
Nie bez powodu roślina tak obficie pokrywa pola lawendowe w Prowansji i spotyka się ją w innych zakątkach Włoch czy Hiszpanii. Lawenda jest rośliną słońca, dlatego tak dobrze czuje się na ciepłych, słonecznych stanowiskach. Należy zapewnić jej miejsce, w którym nie zabraknie światła słonecznego, a równocześnie będzie osłonięta przed mroźnym oraz silnym wiatrem.
Lawenda najlepiej wzrasta w glebie dobrze przepuszczalnej, wapiennej lub lekko kamienistej. Może rosnąć również na podłożu zmieszanym z drobnym żwirkiem lub grysem. Ciekawa opcja to wymieszanie piaszczystego podłoża z ziemią ogrodową lub kompostem, ale zrób to z umiarem! Lawenda nie potrzebuje gleby zbyt bogatej w substancje organiczne, a wręcz nadmiar takich składników jej nie służy. Korzystne dla niej podłoże to ziemia o kwaśnym odczynie między 6,5 a 7,5 pH. Nie poleca się stosować nadmiernie kwaśnego podłoża.
Nietypowe wymagania lawendy związane są z jej naturalnym wzrastaniem. Roślina w naturze występuje na mało urodzajnych terenach skalistych. To sprawia, że lawenda nie wymaga nawożenia. Wiosną można zastosować jednak nawóz długodziałający, a jesienią kompost.
Lawenda poradzi sobie w momencie przesuszenia. Gorzej znosi zalane korzenie, które sprawiają, że gnije w szybkim tempie. Nadmierna wilgoć sprzyja też rozwojowi chorób grzybowych. Należy więc unikać nadmiernego podlewania, zraszania liści i sadzenia lawendy zbyt gęsto.
Jakie warunki zapewnić lawendzie? Najlepszym rozwiązaniem będzie zbliżenie ich do tych występujących naturalnie. Lawendzie sprzyja więc dużo słońca, niezbyt zasobna gleba i przewiew. Pamiętaj jednak, że jeśli uprawiasz lawendę w pojemnikach lub doniczkach, musisz podlewać ją częściej niż roślinę rosnącą w glebie. Zadbaj jednak o to, by nawadnianie było częste, ale niezbyt obfite.
Czy obcinać kwiaty lawendy po przekwitnięciu?
Wiele osób zastanawia się, czy obcinać kwiaty lawendy po przekwitnięciu? A co zrobić, gdy roślina przekwitnie? Pytań dotyczących przycinania lawendy jest wiele. Najlepiej rozpocząć przycinanie od razu po zakończeniu kwitnienia rośliny. Mrozoodporne odmiany mogą w ten sposób tworzyć odrosty, które już w kolejnym roku pokryją się kwiatami.
Przycinanie lawendy pozwala też zadbać o jej pokrój. Roślina sama w sobie może być nieco niesforna, przez co ten proces zapobiega zaplątanym pędom. Lawenda, w zależności od gatunku i odmiany, kończy kwitnienie w lipcu lub w sierpniu, najpóźniej we wrześniu. To właśnie wtedy warto zająć się jej przycięciem.
Jak obcinać kwiaty lawendy po przekwitnięciu?
W trakcie przycinania lawendy pamiętaj o kilku zasadach:
- Przycinaj wytworzone w trakcie wiosny przyrosty.
- Pozostaw przynajmniej 5 centymetrów nowego przyrostu pokrytego liśćmi poniżej linii cięcia.
- Nie przycinaj rośliny aż do zdrewniałych części, ponieważ nowe pędy mają trudność z wyrastaniem z takiego stanu.
- Przycinaj roślinę za pomocą elektrycznego trymera lub nożyc. Najlepszą możliwość oceny zabiegu i kondycji lawendy daje przycinanie sekatorem.
- Po przeprowadzeniu zabiegu podlej glebę wokół lawendy, najlepiej wodą wzbogaconą o płynny nawóz.
Nie bój się przycinania lawendy, przeprowadzaj ten proces regularnie. Dzięki temu twoja roślina w ogrodzie będzie w stanie bujnie rosnąć i zachwycać obfitymi kwiatostanami.
