Spis treści:
- Dlaczego pomidory pękają na krzaku? Najczęstsze przyczyny
- Pękanie promieniste a okrężne - jak rozpoznać rodzaj uszkodzeń na pomidorze?
- Jak podlewać pomidory, aby uniknąć pękania owoców?
- Czy pęknięte pomidory nadają się do spożycia i przetwórstwa?
Pękanie owoców pomidora - choć samo w sobie nie jest chorobą - to może prowadzić do utraty sporej części plonów, ze względu na dogodne warunki do rozwoju infekcji grzybowych. Zjawisko to wynika z nadmiernego pobierania wody przez korzenie przy ograniczonej transpiracji przez liście i owoce, co powoduje uszkodzenia tkanki oraz skórki. Chcąc temu zapobiec należy zapewnić roślinie m.in. dobre nawadnianie.
Dlaczego pomidory pękają na krzaku? Najczęstsze przyczyny
Głównym powodem stojącym za pękaniem pomidorów jest nagłe pęcznienie owoców spowodowane nadmiarem wody, której roślina nie jest w stanie na bieżąco odparować. Najczęściej jest wynik, kilku czynników zewnętrznych oraz błędów w nawadnianiu. Pęknięcia na pomidorach mogą pojawić się przez:
1. Wahania pogody
Pomidory najczęściej pękają pod koniec lata. W tym okresie dni są bardzo ciepłe, a noce już nieco chłodniejsze. Za dnia korzenie intensywnie pobierają wodę, gdy nocą temperatura spada, wyparowywanie wody przez liście i owoce mocno słabnie. Nadmiar płynów gromadzi się w owocach, powodując rozrywanie skórki. Ponadto zarówno w gruncie, jak i w tunelach foliowych, gwałtowne zmiany wilgotności gleby i powietrza sprzyjają temu zaburzeniu.
2. Nieprawidłowe podlewanie
Przesuszenie gleby, a następnie jej obfite podlanie (lub gwałtowny deszcz) sprawia, że roślina gwałtownie pobiera wodę. Nagły skok ciśnienia wewnątrz owoców rozrywa ich tkanki. Co więcej, podlanie krzaków pod koniec dnia - tuż przed chłodną nocą - uniemożliwia roślinie odparowanie nadmiaru wilgoci.
3. Niewłaściwe usuwanie nadmiaru liści
Błędy w przycinaniu, takie jak nieumiejętne ogławianie i usunięcie zbyt dużej liczby liści, pozbawiają roślinę naturalnej powierzchni transpiracyjnej. Mniejsza liczba liści oznacza, że roślina ma mocno ograniczoną możliwość wydalania nadmiaru wody.
4. Wybór niektórych odmian
Różne odmiany pomidorów wykazują odmienną odporność na pękanie. Takie owoce bardzo szybko reagują na zmiany i trudno jest wyhodować je tak, aby nie miały szczelin. Zwyczaj najbardziej podatne są tradycyjne pomidory malinowe. Do przydomowej uprawy lepiej sprawdzą się odmiany takie jak np. 'Adonis', 'Honey Delight' czy też 'Mieszko'.
Pękanie promieniste a okrężne - jak rozpoznać rodzaj uszkodzeń na pomidorze?
Różnica między pękaniem promienistym a okrężnym polega na kierunku i miejscu powstawania szczelin. W pękaniu promienistym szczeliny rozchodzą się od szypułki w dół owocu. Zazwyczaj są głębokie i mocno rozcinają miąższ. Co istotne, przy takich pęknięciach ryzyko infekcji jest wysokie, a przez to łatwo wnika do nich szara pleśń, co skutkuje utratą plonów. Główną przyczyną powstawania takich szczelin jest nagły skok wilgotności oraz wysoka temperatura panująca podczas dojrzewania owoców.
Pęknięcia okrężne tworzą pierścienie wokół szypułki, często są płytsze niż promieniste i przypominają rysy na skórce. Przez to też ryzyko chorób jest nieco mniejsze, ale wciąż podwyższone, jeśli porównujemy je do gładkich pomidorów. Przyczyna jest podobna: duże wahania wilgotności oraz często zalegająca rosa przy twardniejącej skórce.
Pękanie promieniste najczęściej występuje, gdy roślina po okresie niedoboru wody dostanie nagle jej dużą ilość. Pomidor gwałtownie pęcznieje, a skórka pęka wzdłuż włókien od szypułki w dół. Pękanie okrężne często pojawia się, gdy owoce są wystawione na bezpośrednie słońce, a wilgotność w nocy i w dzień mocno się różni. Skórka twardnieje, a następnie pęka po obwodzie.
Jak podlewać pomidory, aby uniknąć pękania owoców?
Chcąc uniknąć pękania owoców, najważniejsze jest zapewnienie roślinom stałej i równomiernej wilgotności podłoża. Dlatego też powinno się zadbać o regularne i umiarkowane podlewanie, nie dopuszczając przy tym ani do przelania, ani do przesuszenia gleby. Jeśli zdarzy się, że ziemia bardzo mocno wyschnie, nigdy nie należy gwałtownie podlewać krzaków - lepiej uzupełniać braki systematycznie, przez kilka dni, powoli zwiększając wilgotność podłoża.
Dobrym rozwiązaniem jest także zastosowanie hydrożelu. Najłatwiej dodać go do ziemi w maju, podczas wysadzania rozsady - dzięki temu będzie najbliżej korzeni. Jednak w lipcu wciąż można go wykorzystać, choć efekt może być nieco słabszy. W tym celu również trzeba wymieszać hydrożel z ziemią, ale należy zachować dużą ostrożność, aby nie naruszyć korzeni. Najprościej jest go umieścić kilkanaście centymetrów od rośliny, wykopując dołki na ok. 15 cm.
Hydrożel ma zdolność magazynowania wody - pęcznieje i wchłania jej nadmiar podczas podlewania, a następnie stopniowo oddaje wilgoć, gdy gleba zaczyna wysychać.Pomaga to utrzymać optymalne warunki wodne, poprawia strukturę gleby i skutecznie chroni owoce przed pękaniem.
Czy pęknięte pomidory nadają się do spożycia i przetwórstwa?
Zasadniczo pęknięcie nie powoduje natychmiastowego zepsucia owocu. Takie pomidory można zjadać i przetwarzać, np. na sos, jednak trzeba pamiętać o kilku kwestiach. Pęknięcie skórki to uszkodzenie mechaniczne lub fizjologiczne, które otwiera drogę drobnoustrojom. Jeśli szczeliny są suche i świeże, to owoc można bezpiecznie zjeść na surowo lub przetworzyć. Przed spożyciem lub przetworzeniem wystarczy mocniej wykroić uszkodzony fragment.
Pęknięcia mokre, ze śladami pleśni lub zgnilizny nie nadają się do spożycia ani przetwórstwa. Nawet jeśli pleśń widać tylko w miejscu pęknięcia, jej zarodniki i toksyny przenikają do całego owocu. Gotowanie ani pasteryzacja ich nie niszczą.
Źródło: deccoria.pl















