Spis treści:
- Dlaczego warto uprawiać warzywa wieloletnie?
- Jakie warzywa posadzić, by zbierać plony co roku?
Dlaczego warto uprawiać warzywa wieloletnie?
Warzywa wieloletnie funkcjonują w ogrodzie inaczej niż jednoroczne. Nie zaczynają cyklu od zera w każdym sezonie, tylko wykorzystują wcześniej rozwinięty system korzeniowy. Dlatego ruszają szybciej wiosną i lepiej radzą sobie z niedoborami wody czy składników pokarmowych.
Przewaga takich warzyw wynika głównie z biologii wzrostu: rozwinięte korzenie pozwalają pobierać wodę z głębszych warstw gleby, nie muszą kiełkować od nowa. Do tego dochodzi stabilniejsze plonowanie oraz mniejsze wymagania pielęgnacyjne, bo omija nas obowiązek wysiewu. Warto też wspomnieć, że niektóre warzywa wieloletnie toleruje mniej światła niż typowe warzywa jednoroczne.
Dodatkową zaletą jest możliwość rozmnażania przez podział roślin, np. rabarbaru. Wystarczy wykopać fragment karpy wczesną wiosną, by uzyskać nowe sadzonki.
Zobacz również:
Jakie warzywa posadzić, by zbierać plony co roku?
- Rabarbar (Rheum L.) - klasyczne warzywo, które rośnie latami
Jest to jedno z najbardziej charakterystycznych warzyw wieloletnich w polskich ogrodach. Wymaga więcej miejsca niż rośliny jednoroczne, dlatego sadzi się go w większych odstępach. W zamian daje regularne plony przez wiele sezonów. Jadalną częścią są ogonki liściowe. Roślina najlepiej rośnie w glebie żyznej, próchniczej, piaszczysto-gliniastej o pH ok 6-7. Co ważne, dobrze znosi półcień, co wyróżnia ją na tle większości warzyw.
W trakcie uprawy należy usuwać pędy kwiatostanowe. Jeśli się je pozostawi, roślina kieruje energię na wytwarzanie nasion, zamiast na rozwój ogonków liściowych.
- Chrzan (Armoracia rusticana) - warzywo odporne i długotrwałe
Chrzan to przykład rośliny niemal "samowystarczalnej". Raz posadzony może pozostawać w ogrodzie przez wiele lat, a nawet rozrastać się na boki. Wynika to z jego zdolności regeneracji z fragmentów korzenia - nawet niewielki kawałek pozostawiony w glebie może ponownie wypuścić nowe pędy.
To warzywo preferujące stanowiska przepuszczalne i do tego dobrze radzi sobie w półcieniu. To sprawia, że nadaje się do obsadzania mniej nasłonecznionych fragmentów działki.
- Szparagi (Asparagus officinalis) - inwestycja na wiele lat
Szparagi należą do najtrwalszych warzyw wieloletnich. Po posadzeniu mogą plonować przez długi czas, o ile zapewni im się podstawową pielęgnację oraz nawożenie.
Ich specyfika polega na tym, że różne sposoby uprawy pozwalają uzyskać różne typy plonu: zielone pędy wyrastają nad powierzchnię gleby, natomiast białe pozyskuje się z pędów rosnących pod jej powierzchnią. Roślina stopniowo rozrasta się, ale pozostaje zwykle łatwa do kontrolowania na grządce.
- Topinambur, czyli słonecznik bulwiasty (Helianthus tuberosus) - mniej znane warzywo wieloletnie
Słonecznik bulwiasty to jedno z bardziej ekspansywnych warzyw wieloletnich. Z jednej strony oznacza to konieczność kontroli stanowiska, z drugiej zaś łatwość uprawy. Roślina może odrastać nawet z niewielkich fragmentów bulw pozostawionych w glebie. Dzięki temu raz posadzona utrzymuje się na stanowisku przez wiele lat. Sporadycznie może pojawiać się choroba w postaci mączniaka prawdziwego, ale zwykle nie ogranicza to znacząco plonowania.
- Szczypiorek (Allium schoenoprasum) - jedno z najłatwiejszych warzyw wieloletnich
Szczypiorek należy do najprostszych w uprawie warzyw wieloletnich i może rosnąć na jednym stanowisku przez wiele lat, tworząc zwarte kępy regularnie odrastające po zimie. Szczypiorek dobrze sobie radzi w pełnym słońcu, jak i w lekkim półcieniu. Najlepiej rośnie w glebie żyznej i umiarkowanie wilgotnej, ale jest na tyle odporny, że toleruje przeciętne warunki ogrodowe. Łatwo odnawia kępy. Co kilka lat można je wykopać i podzielić na mniejsze fragmenty, uzyskując nowe rośliny.
- Karczoch (Cynara) - wrażliwe warzywo wieloletnie
Jego mrozoodporność bywa ograniczona i zależy od przebiegu zimy. Roślina może rosnąć przez kilka lat na jednym stanowisku, ale wymaga cieplejszego miejsca i osłony przed mrozem. Tworzy dużą rozetę liści i wytwarza pąki kwiatowe. To one są częścią użytkową rośliny. Karczocha warto sadzić jako uzupełnienie warzywnika wieloletniego, gdyż jest mniej pewny niż rabarbar, chrzan czy szparagi, ale w sprzyjających warunkach również jest zdolny do wieloletniej uprawy.
Źródło: Deccoria.pl
