Spis treści:
- Szpinak nowozelandzki – witaminowa bomba
- Jak uprawiać szpinak nowozelandzki?
- Zastosowanie szpinaku nowozelandzkiego w kuchni
Szpinak nowozelandzki – witaminowa bomba
Trętwian czterorożny ( Tetragonia tetragonioides), popularnie nazywany szpinakiem nowozelandzkim, to roślina, którą rzadko widujemy w polskich ogródkach. Warto jednak się zastanowić, czy nie wprowadzić jej do swojego warzywnika, ponieważ jest to bardzo interesujący gatunek. Choć jego rozpowszechniona nazwa może sugerować, że należy do tej samej rodziny co szpinak zwyczajny, nie wywodzi się z tej grupy. Trętwian czterorożny botanicznie przynależy do pryszczyrnicowatych, ale zauważalne jest podobieństwo do dobrze nam znanego szpinaku.
Podobnie jak zwykły szpinak może być uprawiany w ogrodzie w naszych warunkach klimatycznych. Jadalne są zarówno liście, jak i pędy wierzchołkowe szpinaku nowozelandzkiego. Mają one takie same zastosowania co tradycyjne warzywo, ale dużo lepiej się przechowują, przez długi czas zachowując chrupkość oraz świeżość. Liście tego gatunku są jednak większe, bardziej mięsiste i charakteryzują się delikatniejszym smakiem niż zwykły szpinak. Szpinak nowozelandzki jest niezwykle plenny, więc możemy liczyć na obfite plony przez cały sezon – od początku lata aż do jesiennych mrozów.
Pod względem wartości odżywczych liście trętwianu czterorożnego w niczym nie ustępują popularnemu szpinakowi. Również obfitują w witaminy A, C i K oraz cenne składniki mineralne, przede wszystkim żelazo, wapń, magnez, fosfor i potas. Warto jednak pamiętać, że podobnie jak zwykły szpinak, szczaw czy botwina, zawierają także kwas szczawiowy, którego nadmiar w diecie jest niewskazany szczególnie u osób cierpiących na dnę moczanową. Nie zmienia to jednak faktu, że szpinak nowozelandzki z własnego ogrodu to prawdziwa bomba witamin i warto wprowadzić go do swojego jadłospisu.
Jak uprawiać szpinak nowozelandzki?
Trętwian czterorożny pochodzi z ciepłego klimatu, gdzie jest gatunkiem wieloletnim. Pod naszą szerokością geograficzną, ze względu na panujące tutaj warunki, może być uprawiany wyłącznie jako roślina jednoroczna. Ponieważ nie jest w stanie przetrwać chłodów w gruncie, przygotowuje się z niego rozsadę, którą przesadza się na stałe miejsca w ogrodzie w momencie, gdy młodym roślinom nie będą już zagrażały wiosenne przymrozki. Jeśli chcemy, pomożemy pokusić się o wysiew nasion szpinaku nowozelandzkiego bezpośrednio do gruntu, ale nie wcześniej niż na przełomie maja i czerwca. Musimy jednak uzbroić się w cierpliwość, gdyż przy niesprzyjającej aurze wschody mogą trwać dość długo. Założoną grządkę warto przykryć agrowłókniną.
Trętwian jest bardziej wrażliwy na niską temperaturę niż zwykły szpinak, który toleruje chłód. Warto jednak wiedzieć, że szpinak nowozelandzki dużo lepiej od niego znosi upały, a także później tworzy pędy kwiatowe.
Na co zwrócić uwagę podczas uprawy szpinaku nowozelandzkiego? Poniżej przedstawiamy garść praktycznych porad:
- Siew i sadzenie w gruncie – trętwian czterorożny wolno kiełkuje (40-60 dni), warto więc wysiać go dość wcześnie. Rozsadę przygotowujemy już w marcu, aby móc posadzić młode rośliny w ogrodzie w drugiej połowie maja, gdy minie ryzyko wystąpienia wiosennych przymrozków. Sadzonki umieszczamy na grządkach w rozstawie ok. 60 x 60 cm;
- Ziemia – szpinak nowozelandzki najlepiej urośnie w żyznej, bogatej w próchnicę ziemi, która będzie przepuszczalna i stale lekko wilgotna;
- Stanowisko – roślina ta jest najbardziej plenna, gdy rozwija się w ciepłych, dobrze nasłonecznionych i osłoniętych od wiatru miejscach;
- Podlewanie – jeśli zależy nam na dużej liczbie świeżych i smacznych liści, szpinak nowozelandzki musimy systematycznie podlewać. Jest to ważne w okresach suszy, ale nie tylko wtedy. Jeśli roślina będzie cierpiała z powodu niedostatku wody, jej pędy zdrewnieją i otrzymamy mniejsze plony. Zadbajmy o to, aby podłoże było stale lekko wilgotne;
- Nawożenie – trętwian czterorożny nie wymaga dodatkowego nawożenia w trakcie wegetacji. Warto jednak pamiętać o zasileniu podłoża w składniki odżywcze przed posadzeniem w nim roślin. W tym celu możemy wykorzystać biohumus lub kompost już podczas przygotowywania stanowiska pod uprawę. Warto również pamiętać o tym, że szpinak nowozelandzki świetnie rośnie rok po zastosowaniu na zagonach dojrzałego obornika;
- Zbiór – smakowite liście trętwianiu czterorożnego możemy zbierać od czerwca aż do jesieni, a w zasadzie do momentu wystąpienia pierwszych mrozów. Roślina ta szybko wytwarza nowe przyrosty, więc co tydzień możemy wynosić z ogrodu pełne kosze tego wartościowego warzywa. Poza liśćmi warto obcinać też jadalne wierzchołki młodych pędów. Uszczykiwanie ich działa stymulująco na rośliny, więc będziemy mogli liczyć na jeszcze większe zbiory.
Zastosowanie szpinaku nowozelandzkiego w kuchni
Liście szpinaku nowozelandzkiego są bardzo trwałe oraz mają wiele ciekawych zastosowań w kuchni. Możemy długo przechowywać je w lodówce i wykorzystywać do przyrządzania potraw. Podobnie jak zwykły szpinak świetnie nadają się do przygotowywania z nich sałatek i surówek. Surowe liście możemy wykorzystać także do wieloskładnikowych koktajli, łącząc je z owocami lub innymi warzywami. Nadają się też do obróbki termicznej, dzięki czemu doskonale sprawdzają się również jako baza do różnego rodzaju farszów, np. do naleśników czy pierogów. Ze szpinaku nowozelandzkiego przygotujemy także zdrowe zupy, sosy i zapiekanki. Podobnie jak zwykły szpinak sprawdzi się również duszony w połączeniu z czosnkiem i śmietaną.
Jeśli nasze zbiory są duże i chcemy je przechowywać przez naprawdę długi czas, liście możemy zamrozić. Wystarczy je oczyścić, zblanszować, nałożyć do pojemników i wstawić do zamrażarki. Po paru godzinach porcje szpinaku przekładamy do woreczków na mrożonki i opisujemy datą. W ten sposób możemy go przetrzymywać nawet przez rok.
Źródło: deccoria.pl
