Spis treści:
- Brązowienie tui — przyczyny
- Jak zapobiec brązowieniu tui?
- Jak uratować brązowe tuje?
- Jak wykonać oprysk na brązowienie tui?
Tuje, a właściwie żywotniki zachodnie, to rośliny iglaste z Ameryki Południowej i Azji. W Polsce zyskały popularność z powodu estetycznego pokroju, zimozielonych pędów i szybkiego wzrostu. Dzięki temu zaczęły być chętnie wykorzystywane na żywopłot. Problem pojawia się, gdy tuje robią się brązowe.
Brązowienie tui — przyczyny
Przyczyny brązowienia żywotników różnią się w zależności od tego, w którym miejscu pędy zaczynają zmieniać kolor. Dlatego na początek dobrze przyjrzyj się swoim krzewom. Wśród przyczyn tego, że tuje tracą zieleń od środka, można wymienić:
- niedobór światła — do środka krzewu dociera bardzo mało słońca. To sprawia, że igły zaczynają obumierać i następuje ich naturalna wymiana na nowe;
- zbyt gęste nasadzenia — wiele osób sadzi tuje bardzo blisko siebie, aby uzyskać gęsty, zielony żywopłot. Jednak wtedy do środka krzewów dociera mało światła, przez co wewnętrzne pędy zaczynają obumierać i usychać;
- brak wystarczającej ilości wody — tuje lubią wilgotną glebę. Jednak w Polsce w trakcie sezonu wegetacyjnego coraz częściej zdarzają się susze. Jeśli w tym czasie nie będziesz podlewać żywotników, ich pędy zaczną usychać. Pamiętaj, że ta sytuacja może wystąpić także zimą. Jeśli o tej porze roku nie pada deszcz ani śnieg i panują wysokie mrozy, może dojść do tzw. suszy fizjologicznej. W rezultacie wiosną tuja zacznie brązowieć od środka;
- nadmiar składników mineralnych — jeśli użyjesz zbyt dużo nawozu, może dojść do poparzenia korzeni i w rezultacie obumierania rośliny. Pierwsze efekty będą widoczne na środkowych pędach;
- choroby grzybowe — przyczyną ich rozwoju jest nadmierna wilgoć w glebie lub polewanie gałęzi wodą.
Natomiast jeśli brązowienie występuje na zewnątrz, może to oznaczać, że żywotnik miał kontakt z moczem psa lub kota.
Jak zapobiec brązowieniu tui?
Chcesz utrzymać piękne, zielone krzewy przez długi czas? Zastanawiasz się, jak zapobiec usychaniu tui? Przede wszystkim zadbaj o odpowiednią pielęgnację żywotników.
- Podłoże — tuje lubią wilgotną, przepuszczalną, lekko kwaśną glebę. Aby utrzymać takie pH, unikaj stosowania naturalnego obornika, który ma zasadowy odczyn. Lepiej sprawdzi się kompost (zwłaszcza jeśli przygotujesz go wyłącznie z roślin kwaśnolubnych i cytrusów). Dbaj również o ściółkowanie. W tym celu najlepiej użyć kory lub przekompostowanych zrębek z drzew iglastych albo z gałązek żywotników.
- Podlewanie — tuje należy nawadniać regularnie 1-2 razy w tygodniu. Lepiej zrobić to raz, a dobrze, tak aby ziemia nasiąknęła wodą aż do głębokości 30 cm. Dobrym pomysłem jest rozłożenie wzdłuż żywotników linii do nawadniania kropelkowego. Woda będzie się powoli sączyć, dzięki czemu nie spłynie na boki, a dotrze głęboko do korzeni.
- Stanowisko — aby tuje dobrze się rozwijały, posadź je w zacisznym, słonecznym miejscu. Unikaj umieszczania ich jako osłony przy drodze. Te krzewy łatwo absorbują zanieczyszczenia, przez co mogą chorować.
- Przycinanie — zdarza się, że żywotniki zrzucają igły, aby zrobić miejsce nowym pędom. Aby to ułatwić, warto je regularnie przycinać. Najlepiej robić to na początku sezonu, czyli od wiosny do lata. Dzięki temu krzewy będą mieć wystarczająco dużo czasu na to, żeby wzmocnić się przed nadejściem zimy. Przycinanie sprzyja także zagęszczaniu się roślin.
- Nawożenie — żywotniki należy nawozić dwa razy w roku. Wiosną używaj preparatów z dużą ilością azotu, który pobudzi krzewy do rozwoju części zielonych. Natomiast jesienią lepszym wyborem jest produkt z fosforem i potasem. Wzmacniają one rośliny i zwiększają ich odporność na mróz. Dzięki temu zwiększają szansę na przetrwanie tui.
- Ściółkowanie — aby żywotniki prawidłowo się rozwijały, trzeba ściółkować glebę wokół nich. Dzięki temu zatrzymasz wilgoć w glebie i ograniczysz ilość chwastów, które mogłyby „kraść” tujom niezbędne składniki.
Żywotniki warto także regularnie otrząsać z brązowych gałązek. W tym celu chwyć pień drzewa i „przeczesuj” pędy, aby opadły wszystkie igły. Dzięki temu do środka krzewu dotrze więcej słońca i może nieco ograniczyć dalsze brązowienie tui.
Jak uratować brązowe tuje?
Starasz się prawidłowo dbać o żywotniki, a mimo to zaczęły brązowieć? Aby je uratować, zacznij od ustalenia przyczyny tego problemu. Jeśli brązowienie wynika z:
- niedoboru wody, zacznij obficie podlewać krzewy przez kilka dni. Następnie otrząśnij tuje z suchych gałązek i poczekaj, aż zaczną wypuszczać nowe pędy. Jeśli objawy pojawiły się jesienią, pamiętaj o tym, żeby podlewać żywotniki zimą, zwłaszcza w bezdeszczowe i bezśnieżne dni. Nawadnianie należy przeprowadzić, kiedy temperatura utrzymuje się powyżej 0°. Inaczej woda zamieni się w lód, a tuje przemarzną;
- zbyt gęstych nasadzeń, przytnij żywotniki lub wykop część z nich. Dzięki temu do środka pozostałych zacznie docierać dużo światła, co pobudzi starsze części roślin do rozwoju;
- nadmiernego nawożenia, przez kilka dni intensywnie podlewaj ziemię, aby wypłukać składniki mineralne. Możesz także wymienić wierzchnią warstwę gleby. Ponadto należy ograniczyć dokarmianie roślin preparatami mineralnymi. Przez jakiś czas możesz stosować wyłącznie organiczną materię, np. kwaśny kompost;
- kontaktu z moczem zwierząt, zastosuj osłony wokół roślin. Możesz założyć siatkę budowlaną na całej długości żywopłotu lub postawić ogrodzenie elektryczne. Oba rozwiązania pomogą odstraszyć psy i koty bez narażania ich na problemy ze zdrowiem.
Jeśli powyższe sposoby nie działają, a żywotniki nadal tracą kolor, przyczyną brązowienia są choroby grzybowe. W takiej sytuacji należy zastosować oprysk preparatami grzybobójczymi.
Jak wykonać oprysk na brązowienie tui?
Zastanawiasz się, jak uratować brązowe tuje, które zostały zaatakowane przez choroby grzybowe? Zacznij od usunięcia wszystkich suchych pędów. Otrząśnij rośliny, aby stare igły spadły na ziemię i zrobiły miejsce nowym. Następnie wysprzątaj teren wokół żywotników, aby zarodniki grzyba nie zaczęły rozwijać się w glebie i nie przeniosły się na inne rośliny. Zarażone pędy usuń z ogrodu. Najlepiej oddaj je do utylizacji lub spal.
Kolejny krok to wykonanie oprysku. Wybierz odpowiedni preparat (o dobór środka warto zapytać ekspertów w sklepie ogrodniczym). Przygotuj mieszankę zgodnie z zaleceniami producenta i dokładnie pokryj żywopłot cieczą. Pamiętaj, aby pryskać nie tylko na zewnątrz krzewów, ale także do ich środka. Dzięki temu usuniesz wszystkie zarodniki grzyba.
Brązowienie tui może być naturalnym objawem wymiany igieł, ale zazwyczaj jest spowodowane niewłaściwą pielęgnacją lub chorobami. Dlatego nie zwlekaj. Zacznij działać, gdy tylko zauważysz, że pędy zmieniają kolor. Powodzenia!
