Spis treści:
- Przygotowanie materiału do sadzenia cedru
- Sadzenie oraz uprawa cedru w domowych warunkach
- Cedr — jakie warunki należy zapewnić drzewu?
- Najpopularniejsze odmiany cedru w Polsce
- Samodzielna hodowla cedru — kto powinien się na nią zdecydować?
Przygotowanie materiału do sadzenia cedru
Główną zaletą cedru, a dokładniej jego odmiany syberyjskiej, są kwiatostany - charakterystyczne, ponieważ są one różnych płci. Co ciekawe, pojawiają się one na jednym okazie. Oznacza to, że męskie elementy znajdują się w dolnej i środkowej części szyszki. Żeńskie pojawiają się natomiast wyłącznie u jej góry, nazywanej także koroną. Okres kwitnienia szyszek przypada na maj-czerwiec i określa go moment formowania się pąków, aż do pełnego dojrzewania nasion, które może trwać nawet półtora roku.
Dojrzewanie nasion cedru to kilka następujących po sobie procesów. Każdy z nich przypada na inną porę roku i jest równie ważny.
- Wiosną na drzewie pojawiają się pierwsze zalążki kwiatostanów. Zakwitają one dopiero około czerwca - zależnie od warunków pogodowych. Po zapyleniu nasiona powstają dopiero tak naprawdę pod koniec lata.
- Po zimowaniu szyszki zaczynają się rozwijać z nadejściem pierwszych ciepłych miesięcy. Zwykle odbywa się to od połowy lipca. W momencie, kiedy mają ok. 6 do 8 centymetrów długości, a ich kolor staje się ciemnobrązowy, to można przypuszczać, że są one dojrzałe. Przypada to na wrzesień. Wówczas można zaobserwować, że nasiona oddzielają się od łusek.
Sadzenie oraz uprawa cedru w domowych warunkach
Przygotowanie nasion w domu do ich późniejszego wysiewu nie jest skomplikowanym procesem, wymaga od ogrodnika jedynie odpowiedniej wiedzy oraz cierpliwości. Konieczne jest postępowanie zgodnie z kilkoma prostymi zasadami, aby uzyskać pełnowartościowe nasiona, które będą mogły zostać wsadzone do ziemi.
- Zebrane nasiona z jednej szyszki należy umieścić w pojemniku o pojemności 500 ml i napełnić go letnią wodą.
- Nasiona powinny pozostać w wodzie przez 24 godziny, po tym czasie należy wodę wymienić — i tak przez trzy dni powtarzać tę czynności.
- Po kilku dniach przebywania w wodzie nasiona, które unoszą się na powierzchni można wyrzucić. Jedynie te, które osiadły na dnie pojemnika nadają się do dalszej obróbki.
- Pojemnik z dobrymi nasionami należy ponownie napełnić wodą i dodać do niej nadmanganianu potasu — aż woda przybierze charakterystyczny ciemnoróżowy kolor. W roztworze nasiona powinny przeleżeć kolejne 24 godziny. Proces ten ma na celu zabezpieczyć nasiona przed pojawieniem się ewentualnych chorób wywołanych grzybami.
- Po 24 godzinach moczenia w roztworze, nasiona należy odłowić i zmieszać je z piaskiem.
- Tak przygotowany pojemnik odstawia się do lodówki na okres 4 miesięcy. Wszystkie nasiona muszą być dokładnie zakryte przez piasek, całość należy natomiast regularnie zwilżać, a pojemnik nie może być szczelnie zamknięty. Nasiona muszą mieć dostęp do powietrza.
- Po czterech miesiącach spędzonych w lodówce, nasiona można oczyścić i umieścić ponownie w przygotowanym roztworze nadmanganianu potasu na 24 godziny.
- Po ponownym namaczaniu, nasiona osusza się i wysiewa do przygotowanych doniczek lub skrzyń. Podłoże powinno być mieszanką ogrodniczą lub kompostową z domieszką popiołu drzewnego. Nasiona sadzi się na głębokości około 3 centymetrów.
- Wysiane w donicach nasiona trzeba przykryć szczelnie przynajmniej jednocentymetrową warstwą torfu.
- Całość regularnie podlewać wodą.
Przygotowane w ten sposób nasiona cedru powinny zacząć kiełkować w ciągu 15-20 dni. Warto dodać, że cedr nie należy do drzew, które bardzo szybko rosną. Dopiero po około 3 latach osiągają one wysokość 15 centymetrów. Jeżeli kiełkowanie przypadło na okres drugiej połowy maja, kiedy na dworze jest już ciepło, doniczki można na dzień wystawiać na zewnątrz. Należy jednak pamiętać, aby nie wystawiać ich na działanie promieni słonecznych. Najlepiej, aby stanęły w półcienistym, zacisznym miejscu.
Pielęgnacja sadzonek nie należy do skomplikowanych. Przez pierwsze pięć lat ich wzrostu warto regularnie wystawiać donice na zewnątrz w odpowiednio przygotowane miejsce. Na okres zimowy warto natomiast chować je do garażu, gdzie będą mogły spokojnie przeczekać ten czas w chłodzie, ale bez narażenia na minusowe temperatury.
Cedr — jakie warunki należy zapewnić drzewu?
Decydując się na cedr w ogrodzie należy pamiętać, z jakich rejonów wywodzi się to drzewo. Przede wszystkim są to tereny górzyste. Drzewa iglaste z reguły radzą sobie doskonale w każdych warunkach glebowych. Warto jednak pomóc im we wzroście odpowiednio dobierając miejsce ich sadzenia. Ogrodnicy powinny zdecydować się na wybór ziemi piaszczystej lub glinianej. Jeżeli na danym terenie taka nie występuje należy zadbać o odpowiednią mieszankę, w której cedr mógłby być zasadzony. Podłoże powinno charakteryzować się umiarkowanym poziomem wilgotności. Musi być także przepuszczalne. Cedr preferuje gleby o odczynie obojętnym, jednak lekko kwaśna lub zasadowa także zda egzamin w tym przypadku.
Najpopularniejsze odmiany cedru w Polsce
W Polsce wyróżnia się kilka najpopularniejszych odmian cedru. Są to między innymi takie warianty jak:
- libański,
- himalajski,
- atlaski.
Cedr libański z uwagi pozyskiwanie z niego drewna jest rzadko spotykany w naturalnym środowisku. Być może właśnie dlatego wiele osób uznaje go za cenny dodatek do ogrodu. Jego uprawa sprawdza się przede wszystkim w krajach, w których panuje stosunkowo łagodny klimat. Cechuje go bardzo szeroka korona, która wraz ze starzeniem się drzewa przybiera kształt parasola.
Cedr himalajski jest najbardziej rozpoznawalną odmianą tego drzewa. W polskich warunkach osiąga zazwyczaj wysokość około 12 metrów, czyli połowę swojej pierwotnej wielkości, jaką ma w warunkach naturalnych. Z uwagi na stosunkowo niską odporność na działanie mrozów zalicza się go do grupy drzew trudnych w uprawie. Szczególnie w pierwszych latach wzrostu wymagane jest jego okrywanie, co chroni go przed mrozami. Cedr himalajski charakteryzuje się dużymi, 12-centymetrowymi szyszkami oraz igłami w kolorze ciemnozielonym.
Cenionym gatunkiem jest również cedr atlaski, który zalicza się do drzew zagrożonych. Co ciekawe, można spotkać go nie tylko w przydomowych ogrodach, ale także w parkach. To właśnie głównie z tego drzewa pozyskuje się olejek, który ma swoje zastosowanie w aromaterapii.
Samodzielna hodowla cedru — kto powinien się na nią zdecydować?
Samodzielne hodowanie cedru od nasiona jest stosunkowo wymagającym procesem, a przede wszystkim długoletnim. Wymaga nie lada cierpliwości, dlatego nie jest to zadanie dla każdego. Zazwyczaj hodowlą tego drzewa zajmują się doświadczeni ogrodnicy i pasjonaci. Dzięki temu mogą odpowiednio zaopiekować się rośliną, a czas oczekiwania i obserwacja rozwoju sprawiają im radość. Nie oznacza to jednak, że początkujący miłośnicy roślin nie mogą zdecydować się na samodzielne wyhodowanie cedru z nasiona. Muszą natomiast przygotować się na to, że zanim drzewo stanie się dekoracją ogrodu minie trochę czasu.
