Spis treści:
- Wieczornik damski – krótkowieczna bylina
- Ciekawe odmiany wieczornika damskiego
- Wieczornik damski – uprawa i wymagania
- Gdzie sadzić wieczornik damski? Zastosowanie w ogrodzie
Wieczornik damski – krótkowieczna bylina
Wieczornik damski (Hesperis matronalis) to krótkowieczna bylina z rodziny kapustowatych, co oznacza, że po 3-4 latach od zasadzenia całkowicie zanika (w naszym klimacie uznawana jest za roślinę dwuletnią). Należy do najstarszych gatunków roślin na świecie – prawdopodobnie pochodzi ze starożytnego Rzymu. Obecnie cieszy się ogromną popularnością na całym świecie. Wieczornik damski ma wzniesiony i wyprostowany pokrój oraz dorasta do 60-100 cm wysokości.
W pierwszym roku po posadzeniu roślina tworzy wyłącznie rozetę liściową – odziomkowe liście są lancetowate, mają intensywnie zielony kolor i delikatnie ząbkowaną blaszkę liściową. Cała roślina charakteryzuje się lekkim owłosieniem. Dopiero w następnym roku uprawy wyrastają z nich pędy z kwiatostanami, a każdy z nich może wydawać nawet 30 kwiatów. Pojawiają się one w drugiej połowie maja i utrzymują się na roślinie około miesiąca. Kwiaty wieczornika damskiego są niewielkie, czteropłatkowe, zazwyczaj w kolorze ciemnoróżowym lub fioletowym. Ponadto charakteryzują się intensywnym zapachem, który przyciąga sporą ilość owadów. Co ciekawe, kwiaty otwierają się wieczorem (stąd i nazwa „wieczornik”). Po przekwitnieniu w ich miejscu pojawiają się owoce – tzw. łuszczyny z wąskimi strączkami. Wypełnione są jasnobrązowymi nasionami.
Ciekawe odmiany wieczornika damskiego
Kwiaty wieczornika damskiego występują zazwyczaj w kolorze liliowym, ale nie tylko. Istnieją też inne odmiany, które są warte uwagi. Są to m.in.:
- Albiflora – odmiana, która kwitnie na biało;
- Alba Plena – wyróżnia się białymi i pełnymi kwiatami, przez co wygląda bardziej okazale;
- Lilacina Flore Pleno – odmiana o większej liczbie fioletowych płatków.
Wieczornik damski – uprawa i wymagania
Uprawa wieczornika damskiego nie jest skomplikowana, co sprawia, że jest to idealna roślina dla początkujących ogrodników. Cechuje się dość dużą odpornością zarówno na niskie temperatury (nie ma potrzeby dodatkowej ochrony przed zimą), jak i na choroby czy szkodniki. Aby kwitła długo i obficie, należy jedynie stosować się do kilku prostych wskazówek. Ponadto warto pamiętać, że po 3-4 latach wieczornik zanika, co przekłada się jego okresowe dosadzanie.
- Sadzenie
Wieczornik damski uprawia się z nasion, które można zebrać po przekwitnieniu rośliny (w sierpniu lub wrześniu). Przechowujemy je w suchym i chłodnym miejscu przez zimę, a wiosną wysiewamy bezpośrednio do gruntu, kiedy nie będzie już ryzyka wiosennych przymrozków. Aby ułatwić ich kiełkowanie, warto je wcześniej namoczyć w wodzie i pozostawić na kilka godzin. Głębokość siewu powinna wynosić około 1 cm. Po umieszczeniu nasion w gruncie należy je delikatnie podlać (należy uważać, aby nie przemoczyć ziemi).
Ponadto możliwa jest uprawa wieczornika damskiego z sadzonek. Można je kupić w sklepach ogrodniczych lub wyhodować samodzielnie poprzez wysianie nasion do donic w okolicach marca i kwietnia. Na miejsce stale młode rośliny można przenieść na początku wiosny, należy jednak uważać na ryzyko wystąpienia przymrozków. Przed posadzeniem wieczornika do gruntu, należy przygotować miejsce uprawy. W tym celu rozluźniamy glebę i wzbogacamy ją w próchnicę lub kompost. Następnie wykopujemy dołki o głębokości 10-15 cm, z kolei sadzonki sadzimy w odstępach 30-40 cm. Warto też wiedzieć, że wieczornik damski bardzo często rozsiewa się sam.
- Stanowisko i ziemia
Wieczornik damski najlepiej rośnie w miejscach słonecznych lub półcienistych. Należy jednak pamiętać, że w całkowitym cieniu słabiej rośnie oraz mniej obficie kwitnie. Jeśli chodzi o podłoże, preferuje żyzne, przepuszczalne, o odczynie obojętnym lub lekko zasadowym. Ważne jest też regularne odchwaszczanie rabaty, ponieważ znajdujące się w pobliżu chwasty mogą hamować wzrost wieczornika damskiego.
- Podlewanie i nawożenie
Wieczornik damski lubi wilgotne podłoże, dlatego należy zadbać o systematyczne podlewanie. Gleba nie powinna być ani przesuszona, ani mokra, inaczej może zacząć gnić lub chorować. Roślina ta nie wymaga nawożenia, co jest sporym ułatwieniem. W przypadku okazów przekraczających 60 cm wysokości warto zastosować podpory. Dzięki temu wieczornik damski nie będzie się łamać pod wpływem silniejszych podmuchów wiatru.
- Przycinanie
Roślinę można przyciąć zaraz po przekwitnięciu (na 30 cm), o ile nie zależy ci na nasionach. Zabieg ten pomoże wypuścić nowe kwiaty w środku lata, dzięki czemu wieczornik damski zakwitnie ponownie.
- Choroby i szkodniki
Wieczornik damski jest stosunkowo odporny na występowanie chorób i szkodników. Problemy w jego uprawie wynikają głównie z niewłaściwej pielęgnacji. Czasem może jednak stać się ofiarą mszyc. Wśród najczęściej występujących chorób warto wymienić m.in. szarą pleśń.
Gdzie sadzić wieczornik damski? Zastosowanie w ogrodzie
Wieczornik damski świetnie prezentuje się na rabatach kwiatowych. Może też rosnąć na brzegach oczek wodnych czy stawów. Posadzony w doniczkach efektownie zdobi balkony i tarasy, a jego zapach nie pozostawi nikogo obojętnym. Ponadto nadaje się na kwiat cięty, gdyż długo utrzymuje się w wazonie. Należy jednak mieć na uwadze, że kwiaty wieczornika damskiego uchodzą za trujące, z kolei pozostałe części rośliny można używać na różne sposoby. Nasiona zawierają do 50 proc. oleju, dlatego będą idealnym uzupełnieniem sałatek. Liście rośliny również są jadalne. Choć mają lekko gorzkawy smak, zawierają dużo witaminy C (spożywane w dużej ilości mogą jednak wywołać wymioty). Z wieczornika damskiego tworzony także olejek eteryczny, który wykorzystywany jest w przemyśle perfumeryjnym. Poza tym jest to roślina miododajna, a jej kwiaty przyciągają pszczoły i inne owady zapylające.
Źródło: deccoria.pl
