Spis treści:
- Kiedy i jak zbierać czosnek?
- Jak przechowywać czosnek po zbiorze?
- Jaka jest różnica między świeżym a suszonym czosnkiem?
- Jak suszyć czosnek, żeby nie gnił
Kiedy i jak zbierać czosnek?
Sadzony wiosną czosnek najlepiej zbierać od połowy do końca lipca. Wiele zależy tu od warunków pogodowych, nie warto więc ortodoksyjnie trzymać się terminów. Główki powinny być już dobrze rozwinięte, ale nie przejrzałe. Najlepszym sygnałem, że czosnek jest gotowy do zbioru, jest żółknięcie i więdnięcie liści. Gdy około dwóch trzecich naci zacznie usychać, to znak, że nadszedł właściwy moment. Jeśli przegapisz ten czas, główki mogą zacząć pękać, a poszczególne ząbki będą się rozdzielać. To doprowadzi do szybszego psucia się czosnku w przechowywaniu.
Czosnek najlepiej zbierać w suchy, słoneczny dzień. Nie ciągnij go od razu za liście, bo doprowadzi to do uszkodzenia główek. Zamiast tego weź widełki lub małą łopatkę i delikatnie podważyć roślinę od spodu. Dopiero wtedy możesz wyciągać główki z ziemi. Po wykopaniu czosnek powinien zostać na grządce przez kilka godzin, by wstępnie obsechł z ziemi. Nie myj go jednak, a nawet nie czyść zbyt intensywnie, by nie uszkodzić naturalnej osłonki, która chroni główki przed utratą wilgoci.
Jak przechowywać czosnek po zbiorze?
Bezpośrednio po zbiorze czosnek wymaga przeschnięcia w przewiewnym i zacienionym miejscu. Najlepiej powiesić go całymi pękami, razem z nacią. Idealne miejsca to strych, szopa czy altana. Ważne, by unikać bezpośredniego światła słonecznego, które czosnek przesuszy i pozbawi aromatu. Takie suszenie czosnku powinno trwać około dwóch tygodni. Potem przechowuj go dokładnie tak, jak cebulę, w suchym, ciemnym i chłodnym miejscu. Optymalna temperatura do przechowywania wynosi 4 stopnie Celsjusza, przy wilgotności około 70 proc. Trzymanie czosnku w wilgotnym pomieszczeniu lub w lodówce domowej to duży błąd, który prowadzi do szybkiego kiełkowania, a nawet rozwoju pleśni.
Dobrym i tradycyjnym sposobem na przechowywanie czosnku są warkocze. Nie bez powodu zaplatały je nasze babcie. Wyglądają pięknie, ale nie o estetykę tutaj chodzi. Warkocze plecie się tradycyjnie z całych roślin, wykorzystując do splotu nać. Jeśli jest zbyt sucha, możesz ją lekko zwilżyć, starając się nie moczyć główek. Taki czosnkowy warkocz nie tylko pięknie wygląda, ale też zapewnia dobrą wentylację. Można go zawiesić w spiżarni, kuchni lub innym chłodnym pomieszczeniu. Jeśli nie masz czasu ani miejsca na czosnkowe warkocze, główki możesz też przechowywać w ażurowych skrzynkach lub siatkowych workach. Najważniejsze, żeby miały zapewnioną cyrkulację powietrza.
Jaka jest różnica między świeżym a suszonym czosnkiem?
Świeżo zebrany czosnek różni się od suszonego wyglądem, strukturą i smakiem. Jest bardziej zbity, a łupiny są mocno zwarte i wilgotne. Ma bardziej soczystą konsystencję, a jego ząbki łatwiej się obierają. Świeży czosnek ma też bardziej esencjonalny choć nie tak ostry smak jak suszony. Nawet bez obierania i krojenia, pachnie nim cała kuchnia, ponieważ decydujące o woni i smaku związki siarki są jeszcze bardzo aktywne. Jest też zdrowszy, bo po zerwaniu poziom allicyny jest najwyższy. To ten związek odpowiada za właściwości antybakteryjne i przeciwzapalne. Świeży czosnek ma jednak jedną wadę: jest nietrwały, szybko się psuje i nie nadaje się do długiego przechowywania. Najlepiej sięgać po niego w sezonie dla bieżących potrzeb, a nadwyżki zasuszyć na zimę.
Suszony czosnek ma ostrzejszy smak, słabszy aromat i dłuższy termin przydatności do spożycia od czosnku świeżego. Aby zachować jego walory smakowe i zdrowotne, trzeba jednak zadbać o odpowiednie warunki suszenia. Jeśli zrobimy to zbyt szybko lub w nieodpowiedniej temperaturze, czosnek może przeschnąć, zgorzknieć albo stracić cenne olejki eteryczne. Natomiast dobrze ususzony czosnek traci niewiele allicyny, czyli składnika, który decyduje o jego właściwościach zdrowotnych. Swój aromat uwolni dopiero po pokrojeniu, a jego smak jest ostrzejszy, lecz mniej esencjonalny niż czosnku świeżego.
Jak suszyć czosnek, żeby nie gnił
Najprostszą i najskuteczniejszą metodą suszenia czosnku jest naturalne podsuszanie całych główek w przewiewnym miejscu. Trzeba zadbać o to, by czosnek nie był narażony na wilgoć ani bezpośrednie słońce. Czas suszenia wynosi od dwóch do czterech tygodni. Trzeba poczekać, aż osłonki główek staną się papierowe, a łodygi łamliwe. Przed końcowym przechowywaniem dobrze jest usunąć nadmiar ziemi i obciąć korzenie, ale nie należy usuwać całkowicie zewnętrznych łusek. To one chronią czosnek przed wysychaniem i pleśnią. Taką metodę i zasady stosowały nasze babcie.
Jest jeszcze jednak metoda suszenia czosnku tak, żeby nie gnił. To opcja dla tych, którym zależy ci na szybkim suszeniu do celów kulinarnych. Pokrój czosnek w cienkie plasterki i susz go w suszarce do owoców lub piekarniku. W piekarniku trzeba ustawić temperaturę maksymalnie na 50–60 stopni Celsjusza z termoobiegiem, rozłożyć na blaszce plasterki czosnku na kilka godzin. Drzwiczki piekarnika powinny być cały czas otwarte, by umożliwić odpływ wilgoci. Ta metoda suszenia czosnku pozwala uniknąć pleśnienia, lecz wymaga pełnej kontroli, by nie doprowadzić do jego spalenia. Tak przygotowany produkt można przechowywać w ciemnym miejscu, w szczelnie zamkniętych pojemnikach. Trzeba się jednak liczyć z tym, że będzie on miał mniej aromatu, niż ten suszony naturalnie.
Źródło: deccoria.pl
