Spis treści:
- Kalatea – co warto o niej wiedzieć?
- Kalatea – jak ją uprawiać?
- Jak pielęgnować kalateę, aby pięknie rosła?
- Najczęstsze choroby i szkodniki kalatei
- Kalatea – podsumowanie
Kalatea – co warto o niej wiedzieć?
Kalatea (łac. Calathea) to doniczkowa roślina ozdobna, zaliczana do rodziny marantowatych (łac. Marantaceae). Pochodzi z podszytu lasów tropikalnych i potocznie jest nazywana „rośliną, która się modli”. To za sprawą właściwości składania i rozkładania liści o różnych porach doby. O poranku gatunek prezentuje liście rozłożyste, a wieczorem – zebrane niczym dłonie w modlitwie. Ta cecha jest przydatna ze względu na fakt, że w naturalnych warunkach, kalatea musi „walczyć” o każdy promień światła.
Opisywana roślina wyróżnia się swoimi dekoracyjnymi liśćmi. Wyglądem przypominają one małe dzieła sztuki – wzory prezentują się tak, jakby były malowane. Oryginalne wzory na liściach są charakterystyczne dla całego gatunku, ale mogą się od siebie różnić w zależności od odmiany.
Kalatea na pewno nie jest rośliną przeznaczoną dla początkujących amatorów domowych upraw. Wymaga pewnej wiedzy i zaangażowania. A jednak przy odrobinie determinacji i dobrej woli, ten tropikalny gatunek można – z dużym powodzeniem – hodować w mieszkaniu.
Kalatea – jak ją uprawiać?
W naturalnym środowisku kalatea porasta lasy tropikalne. Można ją znaleźć w cieniu drzew, z dala od bezpośredniego nasłonecznienia. To właśnie dlatego najbardziej kluczową rolę w pielęgnacji tej rośliny odgrywa wysoka wilgotność powietrza i woda.
- Stanowisko dla kalatei
Jeśli chodzi o idealne stanowisko dla kalatei, to musi ono:
- być umiarkowanie jasne,
- znajdować się w półcieniu,
- mieć rozproszone światło.
Idealnym miejscem do uprawy kalatei jest na przykład szklarenka przyokienna lub widna i ciepła łazienka. Zdecydowanie najlepsza będzie wystawa wschodnia. Opcjonalnie można również postawić roślinę w niewielkim oddaleniu od wschodniego okna lub zdecydować się na wersję północno-wschodnią albo północno-zachodnią.
Pamiętaj jednak o tym, że kalatea zimą będzie potrzebować jeszcze mniej światła niż w ciągu pozostałych miesięcy w roku. Skoro już mowa o najchłodniejszych miesiącach, to miej na uwadze, że kalatea jest wrażliwa na rozgrzane kaloryfery. Nie stawiaj jej zatem tam, gdzie będzie narażona na bliski kontakt z tymi urządzeniami grzewczymi.
Kolejna kwestia to powietrze, które musi być ciepłe i wilgotne. Idealna temperatura to taka w przedziale od 18 do 25 stopni Celsjusza. Jeśli chodzi o tę górną granicę, to musi ona być spójna z odpowiednio wysokim poziomem wilgotności w pomieszczeniu. Jeśli tak nie jest, zadbaj o nawilżanie alternatywne – stosując podstawkę wypełnioną wodą i keramzytem albo większą doniczkę, wypełnioną wilgotnym torfem.
- Jakie podłoże dla kalatei?
Optymalnym podłożem dla kalatei będzie ziemia:
- lekko kwaśna (pH 5,0 – 5,5),
- przepuszczalna,
- opcjonalnie z zawartością zmielonej kory, kwaśnego torfu, gruboziarnistego piasku lub perlitu.
Jak pielęgnować kalateę, aby pięknie rosła?
- Podlewanie kalatei
Poza zapewnieniem stale umiarkowanie wilgotnego podłoża, kalatea wymaga także regularnego, ale ostrożnego podlewania. Zbyt rzadkie może powodować zwijanie się liści i ich więdnięcie. Z kolei nadmierna gorliwość w nawadnianiu skończy się prawdopodobnie rozwojem choroby. Nawadniaj z wyczuciem wyłącznie miękką, letnią i odstaną wodą, na przykład deszczówką.
Podczas okresu spoczynku (zimą), zmniejsz częstotliwość podlewania – do tego stopnia, by między tą czynnością ziemia zdążyła przeschnąć.
Jak widać, nawet taka w teorii łatwa czynność jak podlewanie, wymaga w przypadku kalatei wprawy, zaangażowania i wiedzy. Na szczęście roślina ta łatwo wybacza błędy. Gdy zauważysz, że liście zaczynają marnieć, po prostu niezwłocznie podlej roślinę, a ta powinna w mgnieniu oka powrócić do swojej pierwotnej formy. Wspomniany gatunek tropikalny będzie też potrzebować codziennego zraszania. Zimą musi to się odbywać minimum dwa razy w tygodniu.
- Nawożenie kalatei
Od wiosny do jesieni, czyli w okresie wzrostu rośliny, musisz zadbać o jej zasilanie przynajmniej raz na dwa tygodnie. Sprawdzą się w tym celu takie preparaty jak:
- nawóz do roślin doniczkowych o ozdobnych liściach,
- biohumus,
- uniwersalny nawóz płynny.
Jeszcze jednym rozwiązaniem będzie specyfik długodziałający, który uwalnia niezbędne składniki pokarmowe przez wiele miesięcy. To opcja dla tych, którzy mają tendencję do zapominania o czynnościach pielęgnacyjnych swoich domowych roślin.
- Jak przesadzać kalateę?
Kalateę najlepiej przesadzać na wiosnę, choć jeśli zakupisz tę roślinę na przykład jesienią, to również przyda się szybka interwencja.
Przenoś roślinę zawsze do doniczki o rozmiar większej. Kolejne przesadzania wykonuj co roku – w momencie, gdy zauważysz, że dotychczasowy pojemnik jest już za mały. Planując przesadzanie, zapewnij nie tylko doniczkę, ale i obowiązkową warstwę drenażu na jej dnie. Przykryj korzenie odpowiednią ilością ziemi, pamiętając o tym, by lekko ją ugnieść.
- Rozmnażanie kalatei
Kalateę rozmnaża się zwykle poprzez podział. Sadzonki pobiera się w czerwcu i umieszcza w wilgotnym torfie. Najlepiej rozwijają się w temperaturze około 22 stopni Celsjusza. Gdy już nastąpi ich ukorzenienie się, przetransportuj je w odpowiednie miejsce i pielęgnuj jak dorosłe rośliny.
Najczęstsze choroby i szkodniki kalatei
Niestety kalatea, podobnie jak wiele innych gatunków roślin doniczkowych, może bardzo łatwo stracić zdrowie i kondycję. Gdy zauważysz, że liście są za bardzo ściągnięte, opadają i więdną, to prawdopodobnie roślinie jest zbyt sucho albo zbyt zimno. Natomiast jeśli pojawia się na nich blady odcień, to może chodzić o niedobór niezbędnych składników odżywczych. Z kolei plamy pooparzeniowe pojawiają się w efekcie nadmiernej ekspozycji na promienie słoneczne. Objawy braku wilgoci to zaś charakterystyczne zasychanie i brązowienie brzegów liści.
Wśród pozostałych chorób występują na przykład:
- zgnilizna korzeni i pędu,
- plamistość liści,
- szara pleśń.
Remedium na schorzenia wywołane grzybami będzie oprysk fungicydem. Natomiast jeśli chodzi o szkodniki, które atakują kalateę, to mogą to być:
- przędziorki (pojawiają się jako rezultat niedostatecznej wilgotności powietrza),
- tarczniki (jako efekt suchego powietrza i zbyt wysokiej temperatury).
W obydwu tych przypadkach sprawdzą się albo domowe metody zwalczania (np. roztwór wody i szarego mydła, oprysk z wyciągu czosnku i cebuli), albo środki chemiczne (np. preparatami z grupy akarycydów).
Kalatea – podsumowanie
Kalatea jest uznawana za roślinę kapryśną i dość wymagającą w domowej uprawie. Dlatego warto przemyśleć, czy będzie się w stanie zapewnić dla niej odpowiednie stanowisko i optymalne warunki wzrostu. W innym przypadku będzie ona słabnąć, co sprzyja szkodnikom i chorobom.
Mimo tych wymagań jest to gatunek bardzo efektowny. Z jego pomocą można stworzyć w domu bardzo egzotyczny, tropikalny klimat.
