Spis treści:
- Grano redefiniuje pojęcie drzwi – obraz u wejścia to projekt przyszłości
- Zamykając za sobą Grano, zostawiasz cały świat za drzwiami
- Kształt zboża zamknięty w mozaice – pr ojektant i źródło inspiracji
Emocjonalność w projektach użytkowych wydaje się wartością niepasującą do koncepcji i mocno przesadzoną. Jednak bez emocji, bez ludzkiego spojrzenia na technologię, mechanikę i rzemiosło nie byłoby sztuki, a już tym bardziej sztuki użytkowej.
To pojęcie, które niejednemu z nas obiło się o uszy, ale niewielu zapewne zastanawiało się, co ono właściwie oznacza. A w formie użytkowej, o tyle trudnej do przestawienia, ma za zadanie łączyć to, co pozornie zupełnie do siebie nie pasuje – jest sumą wyobraźni, ciężkiej pracy i nowatorskich rozwiązań, a jej produkty pojawiają się, gdy życie spotyka się ze sztuką.
Dawniej kierunkiem rozwoju światowego wzornictwa było przełamywanie nudnych i utartych schematów. Obecnie tworzenie projektów użytkowych na granicy sztuki ma inne zadanie: chodzi bowiem o to, by w życiu zapewnić najważniejsze – równowagę. Pojęcie szerokie, ale jakby się tak nad nim głębiej zastanowić, sprowadza się w zasadzie do utrzymania harmonii pomiędzy tym co naturalne i ludzkie. Projekt Grano, stworzony przez RK Pivot Doors, rękami projektanta-wizjonera Dawida Legierskiego, robi to nad wyraz trafnie.
Można by powiedzieć: to tylko drzwi, jednak odbiegałoby to od prawdy. Grano wyznaczyło nowe standardy w świecie designu i pokazało, że polskie wzornictwo ma cel: manifestuje wartości sztuki użytkowej, zaspokaja łaknienie piękna, korzystając ze wzoru, jaki daje przyroda, a wewnątrz kryje konstrukcyjny koncept przyszłości. Dlatego właśnie zasługuje na najwyższe uznanie.
Poznajcie projekt, który prosto z podbeskidzkiego rzemieślniczego stołu i napędzanej ludzką wyobraźnią machiny technologicznej trafił na podium, zostając laureatem prestiżowej, międzynarodowej nagrody Archiproducts Design Awards 2024. Jak się niedługo potem okazało, był to dopiero początek fali międzynarodowego zainteresowania tym, co RK Pivot Doors i Dawid Legierski z projektem Grano mają do zaoferowania.
Grano redefiniuje pojęcie drzwi – obraz u wejścia to projekt przyszłości
Koncepcja artystycznego przejścia z przestrzeni przed domem do jego wnętrza to nowe i w pewnym stopniu kontrowersyjne spojrzenie na coś, co miało dotąd znacznie czysto użytkowe. Jednak coraz częściej w codziennej architekturze łączy się nieoczywiste rozwiązania w efektowne formy, odrzucając pragmatyczne spojrzenie. To wybór, ale też konieczność, bo bez kreślenia artystycznych i idealistycznych wizji, wzornictwo i architektura tkwiłyby wciąż w tym samym miejscu.
Drzwi Grano, które doceniono na najwyższym szczeblu Archiproducts Design Awards 2024, z zewnątrz są barwną mozaiką, która wygląda jak obraz. Nie kończą jej proste linie ościeżnicy, odcinając barwną kompozycję metali od reszty fasady. Może trwać, rozciągać się na ścianę tak, by prostokątne skrzydło drzwi wejściowych było niemalże niewidzialne. To ciekawe, biorąc pod uwagę rozmach tego projektu oraz możliwe do wykonania rozmiary drzwi i ich olbrzymią masę.
Firma, a właściwie manufaktura RK Pivot Doors prowadzona przez Roberta Karaska produkuje niezwykłe modele – nowoczesne systemy noszą blisko 500 kg maksymalnego ciężaru bez najmniejszego dysonansu, jakby masywne, artystyczne skrzydła drzwiowe nie ważyły nic. Pozwoliło to wykorzystać maksymalny potencjał konstrukcji oraz materiałów, co przełożyło się na końcowe parametry użytkowania. Jednocześnie drzwi wejściowe Grano miały szansę stać się spójną częścią niezwykłej wizji, która materializując się pod postacią wielkoformatowej mozaiki, dopełnia obraz artystycznej fasady.
Zamykając za sobą Grano, zostawiasz cały świat za drzwiami
W rozmowie o projekcie Grano właściciel RK Pivot Doors Robert Karasek oraz projektant Dawid Legierski zwracają uwagę na to, że tworząc produkty światowej klasy, natrafia się na takie same, a nawet większe trudności niż przy innych, prostszych formach użytkowych. Dawid Legierski odwołuje się do tematu granic, jakie ma do pokonania projektant w dość konwencjonalnej branży stolarki otworowej:
"Główną granicą do przełamania była na pewno sama zmiana myślenia o drzwiach jako elemencie architektury budynku. Dla mnie drzwi to nie tylko ruchoma część fasady, ale wizytówka domu, punkt centralny, który jest obecny w życiu użytkowników codziennie. To właśnie drzwi otwieramy przed naszymi gośćmi. To one świadczą o właścicielu. Posłużę się przykładem: w luksusowym budownictwie willowym w Dubaju istnieją dwa typy drzwi, codziennie dla domowników i służby oraz drzwi dla gości, spektakularne, mające być swoistą wizytówką właścicieli i świadczyć o ich pozycji. A zatem, dlaczego nie zaoferować projektantom i architektom szerokiego spektrum narzędzi do pokazania, że drzwi wejściowe nie muszą być jedynie antracytową plamą na elewacji, ale wyrazem ambicji i smaku inwestorów? To mówiąc, chcę zaproponować powrót do europejskich XIX-wiecznych tradycji stolarskich, które odpowiadały za tworzenie wytwornej architektury wejściowej, obecnej do dziś w kościołach, starych kamienicach i pałacach."
Z jednej strony na szali stawia się zatem chęć kształtowania nowego oblicza designu, nawiązując do tego, co od zarania dziejów inspirowało rzemieślników. Z drugiej zaś wyrafinowane wzornictwo przyszłości należy zrównoważyć osiągnięciem technologicznego optimum w użytkowaniu.
Drzwi nawet takie, jak Grano, to nadal drzwi, dlatego oczekuje się od nich niezawodnej ochrony, wydajnej termoizolacji, wysokiej wiatroszczelności i wodoszczelności, co przy koncepcji sztuki nie jest tak łatwym zadaniem. Jakie wyniki udało się osiągnąć? Robert Karasek podkreśla satysfakcjonujące wartości:
"Instytut IFT w Rosenheim potwierdził nasze wyjątkowe osiągi w zakresie termoprzepuszczalności (klasa 4), nacisku wiatru (C4), odporności na działanie wody (D3) oraz szczelności przeciwdeszczowej (7A). To wartości, które zwykle osiągają drzwi zawiasowe, a nasz Pivot, dzięki tym innowacyjnym rozwiązaniom, osiągnął doskonałość. Te wyniki są świadectwem niezwykłej precyzji oraz zaawansowanej technologii, którą wprowadziliśmy w Grano, by zapewnić użytkownikom nie tylko estetykę, ale także absolutną funkcjonalność i bezpieczeństwo."
Ważnym aspektem projektu Grano jest fakt, że luksus i funkcjonalność idą w parze z odpowiedzialnością wobec środowiska. Jak podkreślają twórcy modelu:
"W kontekście ochrony środowiska, Grano jest przykładem odpowiedzialności zarówno w fazie projektowania, jak i produkcji. Istotną rolę odgrywa tu współpraca z naszym dostawcą profili – firmą Wicona, która stosuje innowacyjną technologię Hydro Circal. To materiał, który powstaje z aluminium pochodzącego z recyklingu, co oznacza znaczną redukcję emisji CO₂ w porównaniu do produkcji aluminium pierwotnego. W przypadku profili wykorzystywanych w Grano, aluminium Hydro Circal nie tylko charakteryzuje się doskonałymi parametrami technicznymi, lecz także podkreśla naszą troskę o przyszłość planety. Stosowanie recyklingowanego aluminium w procesie produkcji Grano to nie tylko krok ku oszczędności zasobów naturalnych, ale także wyraz naszej filozofii zrównoważonego rozwoju."
W codziennej pracy modele takie jak Grano nie są pojedynczymi projektami, ale wyznaczają kierunek, w jakim zmierza RK Pivot Doors. Z jednej strony to artystyczna fantazja i pewien wzorniczy eksperyment, który przyjęty został z międzynarodowym uznaniem. Z drugiej zaś są to lata doświadczeń przekute (dosłownie) w technicznie dopracowaną konstrukcję, odpowiadającą na potrzeby klientów – niekiedy naprawdę ekstrawaganckie i bardzo wyszukane.
Kształt zboża zamknięty w mozaice – pr ojektant i źródło inspiracji
Wybór surowców do produkcji Grano, podobnie jak w przypadku innych nowoczesnych modeli dających wyraz silnej potrzebie kreatywnego wzornictwa, to nie przypadek. Mozaikę drzwiową tworzą w nim trzy główne metale: stal, miedź i tzw. artystyczny mosiądz.
Artystyczny mosiądz to termin, który odnosi się do specjalnie dobranych stopów metali, poddawanych obróbce w sposób niezwykle precyzyjny i estetyczny. Dzięki unikalnym właściwościom mosiądzu da się uzyskać efekt ciepłej, ale zarazem nowoczesnej barwy, która idealnie harmonizuje z chłodem stali oraz gorącem miedzi.
Twórcy zaznaczają, że w designie Grano wybrane materiały współgrają ze sobą w sposób, który podkreśla i wykorzystuje zarówno ich fizyczne, jak i artystyczne właściwości. Dzięki rzemieślniczej obróbce uzyskuje się równowagę między funkcjonalnością a unikalnym wyglądem, rozciąganym na najbardziej wyeksponowaną stronę budynku.
Mozaikowy majstersztyk De Castelli w Grano jest owocem współpracy polskiego projektanta z podbeskidzia z włoskimi rzemieślnikami, znawcami metalurgii. Jej nawiązanie było naturalnym krokiem, ponieważ to właśnie włoska tradycja doskonałej, rękodzielniczej obróbki i precyzyjnej metalurgii pozwoliła z surowych materiałów wyciągnąć to, co najlepsze w elegancki i subtelny sposób.
Jednak procesy twórcze to temat bardzo złożony, u którego podstawy zawsze leży pewien impuls, źródło inspiracji i pierwszy rys dla nowatorskiego pomysłu. Co było tymże impulsem przy projekcie Grano dla Dawida Legierskiego?
"Trudno wskazać, skąd biorą się inspiracje projektanta. Jeśli ma on otwartą głowę i oczy to znajdzie je wszędzie wokół – w leżącej na plaży kłodzie drewna, w oryginalnym kształcie skały, w mglistym wspomnieniu rodzinnych stron. Moje inspiracje często mają charakter korytarza z wieloma zamkniętymi drzwiami. Jak mawia mój przyjaciel: za jednymi drzwiami zawsze znajdują się kolejne. To od projektanta zależy czy ma on na tyle odwagi, aby przekroczyć próg i ich poszukiwać albo uznać w tym miejscu, że podróż na tym etapie jest wystarczająca." – podkreśla twórca.
Przyglądając się uważniej rysom drzwi Grano, wprawne oko dostrzeże zapewne źródło w układzie, kolorystyce i formie metalowej mozaiki. Jednak nam udało się dowiedzieć od samego projektanta, gdzie odnalazł inspirację:
"Znając język włoski, można bardzo łatwo odkryć źródła inspiracyjne tego projektu. Grano po włosku oznacza bowiem kłos zboża. Inspiracją były właśnie łany zboża, których formę można dostrzec w układzie mozaiki pokrywającej zewnętrzną stronę drzwi. Rolę ziarna pełni punkt centralny. Tak, jak ziarno rodzące nowe ziarno, tak też mozaika złożona z kolorowych blach, zaczynająca się na skrzydle, może być rozsiana po całej elewacji w osi wertykalnej i horyzontalnej, tworząc jedyny w swoim rodzaju złocisty pejzaż."
W odbiorze tego projektu wielką rolę odgrywają emocje. Nie chodzi tu bowiem tylko o nową filozofię projektowania czy ukłon w stronę wartości rzemiosła. W świecie, gdzie wszystko chcemy mieć natychmiast, a najlepiej na wczoraj, gdzie rzecz zastępuje rzecz niemalże niezauważenie, a my przywiązujemy się nie do istotny produktu, ale ślepo napędzamy konsumpcjonizm, takie formy jak Grano każą się zatrzymać.
To tylko drzwi, ale nagrodzone z pełną odpowiedzialnością za to uznanie, bo zmieniają oblicze domu i sposób postrzegania wejścia do budynku, a także wzbudzają emocje, jakich dotąd w takim miejscu nie doświadczano. Stojąc pod mozaiką i podziwiając ją jako całość, widzimy nie drzwi, ościeżnicę, ścianę, ale przestrzenny obraz, odbijający to, co najpiękniejsze daleko za plecami – bliski sercu krajobraz, łany zbóż złocące się w słońcu, rozlane aż po horyzont. Skoro drzwi wejściowe Grano, nagrodzone prestiżową nagrodą Archiproducts Design Awards 2024, a także kolejnymi laurami: German Design Awards 2025 i Archiproduct Design Awards 2024 to zapowiedź kolekcji Pivot na 2025 rok, czego jeszcze powinniśmy się spodziewać? Jakie jeszcze podróże odbędziemy, które zaczną się już od progu? Z olbrzymią przyjemnością będę to śledzić.
Źródło: deccoria.pl; pivotdoors.de/pl
