Spis treści:
- Jak rozpoznać niedożywionego jeża, który potrzebuje pomocy przed zimą?
- Czym dokarmiać młode jeże?
- Dlaczego mleko i owoce są szkodliwe dla jeży?
Jak rozpoznać niedożywionego jeża, który potrzebuje pomocy przed zimą?
Przez cały sezon wegetacyjny jeże gromadzą tkankę tłuszczową, która pomaga im przetrwać zimową hibernację. Przygotowując się do tego stanu, przed zimą powinny osiągnąć wagę ok. 500 g, w zależności od płci i terytorium bytowania. Dzikie jeże rozpoczynają hibernację, gdy temperatura otoczenia zaczyna spadać poniżej 10°C. Jeżeli późną jesienią zwierzęta w dalszym ciągu odwiedzają nasz ogród, warto przyjrzeć im się nieco bliżej.
W tym czasie pomocy potrzebują m.in. młode i widocznie mniejsze osobniki, których waga odbiega od przyjętej normy. Zdrowe zwierzęta powinny mieć zaokrąglony kształt lub przypominać łezkę - jeżeli jeż wydaje się nienaturalnie wydłużony, także może wymagać pomocy. Poza tym jesienią zwracajmy też uwagę na zwierzęta ranne, osłabione, z przymrużonymi oczami, ze znaczną liczbą pasożytów czy leżące na otwartej przestrzeni za dnia - jeże hibernują w schronieniach, takich jak jamy, stosy liści i gałęzi czy zagłębienia w ziemi, a nie na widoku.
W takich sytuacjach najlepiej skontaktować się z najbliższym ośrodkiem zajmującym się leczeniem i rehabilitacją dzikich zwierząt - doświadczeni pracownicy poinstruują nas w dalszych krokach, aby jak najlepiej zabezpieczyć kolczastych przyjaciół do przyjazdu odpowiednich służb czy transportu. Nie działajmy na własną rękę - nie dokarmiajmy zwierząt i nie podawajmy im wody na siłę, chyba że dostaniemy takie zalecenia.
Chcąc pomóc jeżom w oczekiwaniu na pomoc, zastosujmy się do zasady 3C, czyli cicho, ciepło, ciemno - możemy włożyć zwierzęta do kartonowego pudełka z otworami i odłożyć w spokojne miejsce. Jeże wydają się słodkie i urocze, ale w dalszym ciągu to dzikie zwierzęta, otwiera się w nowym oknie, które mogą próbować się bronić. Nie bierzmy ich na ręce bez odpowiedniego zabezpieczenia w postaci np. grubych skórzanych rękawic.
Miejmy jeże z tyłu głowy podczas porządków w ogrodzie. Późną jesienią unikajmy sprzątania pozostawionych stert liści, gałęzi i drewna. Przed koszeniem trawy dokładnie sprawdźmy teren i nie używajmy podkaszarek, które mogłyby poważnie zranić zwierzęta. Pamiętajmy, że w Polsce jeże są objęte ochroną gatunkową na mocy Rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 16 grudnia 2016 r.
Czym dokarmiać młode jeże?
Jesienią młode jeże z późnych miotów o wadze w okolicy 300 g potrzebują specjalistycznej pomocy, dlatego nie należy dokarmiać ich na własną rękę. Natomiast jeżeli chodzi o większe osobniki, dokarmianie w ogrodzie jest dopuszczalne tylko późną jesienią, aby wspomóc zwierzęta w przygotowaniu do hibernacji. Wykładanie im karmy przez cały sezon może bowiem zaburzyć ich naturalny instynkt i uzależnić od pomocy człowieka.
Jeże żywią się głównie bezkręgowcami, takimi jak dżdżownice, chrząszcze, turkucie podjadki czy ślimaki - są więc cennymi sprzymierzeńcami każdego ogrodnika. Swoją dietę uzupełniają też o pisklęta, płazy czy małe jaszczurki. Aby wspomóc jeże, w pierwszej kolejności warto stworzyć im warunki do udanego żerowania w trakcie sezonu wegetacyjnego w ogrodzie - im bardziej naturalna będzie przestrzeń, tym lepiej.
Jeżeli pod naszą opieką znajdzie się jeż wymagający dokarmiania, możemy mu podać drobno pokrojone chude mięso wołowe czy specjalną karmę dla dzikich jeży. Jednak dieta tych zwierząt powinna być odpowiednio zbilansowana i dostosowana do ich wieku oraz stanu zdrowotnego - młode jeże mogą niekiedy wymagać także specjalnego preparatu mlekozastępczego.
Dlaczego mleko i owoce są szkodliwe dla jeży?
Powszechnym błędem w dokarmianiu jeży jest podawanie im krowiego mleka - zwierzęta te nie tolerują laktozy, przez co wystawianie miseczek z mlekiem może powodować u nich poważne i bolesne problemy ze strony układu pokarmowego. Innym często powielanym błędem jest karmienie jeży samymi owocami - najprawdopodobniej jest to wynikiem utartego stereotypu jeża z jabłuszkiem na grzbiecie. Zwierzęta te co prawda urozmaicają swoją dietę także o pokarm roślinny, ale absolutną podstawą ich żywienia są bezkręgowce.
Jeże nie powinny być także karmione przez dłuższy czas pokarmem przeznaczonym dla innych gatunków, m.in. psów czy kotów. Jeże chętnie wyjadają chrupki czy mokrą karmę z miski - jednorazowe przypadki raczej nie powinny im zaszkodzić, ale już na dłuższą metę taka dieta może prowadzić do uszkodzeń nerek i wątroby z uwagi na zbyt dużą ilość białka. U młodych osobników w okresie wzrostu dodatkowym ryzykiem są odwapnienia kości, których wynikiem mogą być problemy z poruszaniem i samodzielnym zdobywaniem pożywienia.
Źródło: deccoria.pl, gov.pl














