Spis treści:
- Wąsatka - bursztynowa piękność
- Gdzie można spotkać wąsatkę?
- Co je wąsatka?
Wąsatka - bursztynowa piękność
Wąsatka (Panurus biarmicus) to niewielki ptak, który wielkością przypomina znaną wszystkim modraszkę, lecz z długim i schodkowanym ogonem. Wyróżnia się ciekawym, wręcz bursztynowym upierzeniem z szaro-błękitną głową oraz kontrastującymi czarnymi nogami i jaskrawopomarańczowym dziobem. Jednak najbardziej charakterystyczną cechą wąsatki są duże, czarne "wąsy", którym zawdzięcza swoją polską nazwę gatunkową.
W obrębie gatunku występuje wyraźny dymorfizm płciowy, który objawia się m.in. brakiem wąsów u samic i ich bardziej stonowanym upierzeniem. Wąsatka jest monogamiczna, a dobrane pary często są ze sobą przez całe życie. W ciągu roku wyprowadzają do dwóch lęgów, po 5-7 jaj każdy - pierwszy pod koniec kwietnia, a drugi w czerwcu. Wąsatki to bardzo towarzyskie i łagodne ptaki, które przez większość roku trzymają się w małych stadkach, z wyjątkiem sezonu lęgowego.
Gdzie można spotkać wąsatkę?
W Polsce wąsatka najczęściej jest określana jako nieliczny ptak lęgowy, ponieważ jej krajową populację szacuje się na ok. 1800-2000 par. W Polsce jest objęcia ścisłą ochroną gatunkową. Można ją spotkać na terenie całego kraju, chociaż jej lęgowiska są rozmieszczone wyspowo.
To gatunek silnie związany z terenami podmokłymi (ale nie bagiennymi), na których poziom wody nie przekracza kilkunastu centymetrów, np. brzegi płytkich stawów i jezior oraz szerokich rzek. Jej siedlisko musi być zasobne w zwarte pola trzciny oraz urozmaicone szuwarami pałkowymi, które stanowią cenny materiał do budowy gniazda.
Ptaki zakładają je nisko w gęstych kępach trzciny i wyściełają m.in. jej kwiatostanami oraz puchem pałek wodnych, a także rybimi łuskami. Pomimo, iż wąsatka nie jest płochliwa, stosunkowo trudno ją zaobserwować w naturze - ornitolodzy często powtarzają, że łatwiej ją usłyszeć, niż zobaczyć. Jej wybuchowy głos kontaktowy ma postać lekkich ćwierknięć.
Co je wąsatka?
Wąsatka praktycznie całe swoje życie spędza w trzcinowiskach, dlatego jej dieta zmienia się wraz z dostępnością pożywienia w tym środowisku. Latem i w okresie juwenilnym jej głównym pokarmem są drobne owady, pająki, ślimaki oraz inne bezkręgowce, które zbiera wśród łodyg trzcin, na ich nasadach lub okazjonalnie w locie. Natomiast jesienią przechodzi na dietę roślinną i do kolejnej wiosny żywi się m.in. nasionami trzciny pospolitej, pałki wodnej i traw szuwarowych. Co ciekawe, zimą wąsatka połyka drobne kamyczki, które pomagają w ich trawieniu.
Ich naturalny sposób żerowania jest ściśle związany z gęstymi trzcinowiskami, dlatego nie są dokarmiane przez ludzi. W odróżnieniu od ptaków leśnych czy parkowych, jak sikory czy wróble, wąsatki nie przylatują do karmników i pozostają niezależne od ludzkiej pomocy zimą. Jednak silne mrozy i nagłe załamania pogody mogą powodować straty w ich populacji z powodu ograniczonej dostępności naturalnego pokarmu.
Warto podkreślić, że nie jest to jednoznaczne z koniecznością ich dokarmiania. Takie działanie mogłyby spłoszyć ptaki i narazić je na atak drapieżników poza szuwarami lub wpłynąć na ich zachowanie. Zamiast tego ornitolodzy zalecają ochronę cennych dla wąsatki siedlisk, skupiając się na zachowaniu sprzyjających jej naturalnych warunków.
Źródło: deccoria.pl
