Spis treści:
- Wygląd borówki brusznicy
- Uprawa borówki brusznicy
- Zbiór i przechowywanie borówki brusznicy
- Właściwości i zastosowanie borówki brusznicy
Wygląd borówki brusznicy
Borówka brusznica jest zimozielonym, niskim krzewem z rodziny wrzosowatych (Ericaceae), osiągającym wysokość 10-30 cm, o płożącym pokroju. Łodygi są cienkie, zdrewniałe, początkowo zielonkawe, później brunatne. Liście są zimozielone, skórzaste, eliptyczne, o długości 1-3 cm, ciemnozielone i błyszczące z wierzchu, od spodu jaśniejsze z charakterystycznymi ciemnymi gruczołkami.
Kwiaty są drobne (5-7 mm), dzwonkowate, białe do bladoróżowych, zebrane w zwisające grona na szczytach pędów. Kwitnienie przypada na okres od maja do lipca. Owocem jest kulista, błyszcząca, intensywnie czerwona jagoda o średnicy 6-10 mm. Owoce dojrzewają od sierpnia do października i są najbardziej charakterystycznym elementem rośliny.
Uprawa borówki brusznicy
Borówka brusznica preferuje stanowiska półcieniste lub słoneczne, osłonięte od wiatru. Wymaga gleb kwaśnych o pH 3,5-5,0, próchniczych, przepuszczalnych, o strukturze piaszczysto-torfowej. Nie toleruje gleb wapiennych, zasadowych ani podmokłych.
Sadzenie przeprowadza się wczesną wiosną lub jesienią. Sadzonki pozyskane z leśnych stanowisk lub zakupione w szkółkach sadzi się w rozstawie 30-40 cm. Do przygotowania stanowiska należy użyć mieszanki kwaśnego torfu, piasku i ściółki iglastej w proporcji 2:1:1.
Podlewanie powinno być umiarkowane, regularne w okresach suszy. Borówka brusznica źle znosi zarówno przesuszenie, jak i nadmiar wody. Nawożenie przeprowadza się wiosną, stosując nawozy do roślin kwaśnolubnych. Należy unikać nawozów zawierających wapń.
Pielęgnacja polega na regularnym odchwaszczaniu, mulczowaniu podłoża korą sosnową lub ściółką iglastą o grubości 3-5 cm oraz usuwaniu chorych i uszkodzonych pędów. Rozmnażanie odbywa się przez podział kęp, sadzonki pędowe lub odkłady. Borówka brusznica jest odporna na niskie temperatury i nie wymaga specjalnego zabezpieczenia na zimę.
Zobacz również:
Zbiór i przechowywanie borówki brusznicy
Surowcem zielarskim są liście oraz owoce. Liście zbiera się od maja do września, wybierając okazy zdrowe, bez przebarwień i uszkodzeń, owoce - po osiągnięciu pełnej dojrzałości, od sierpnia do października.
Suszenie liści przeprowadza się w warunkach naturalnych, w przewiewnym, zacienionym miejscu w temperaturze 20-25°C lub w suszarni w temperaturze nieprzekraczającej 40°C. Prawidłowo wysuszony surowiec zachowuje naturalną barwę. Owoce można suszyć w temperaturze 40-50°C lub przetwarzać na sok, syrop czy konfitury.
Suszone liście przechowuje się w szczelnie zamkniętych pojemnikach, w suchym i chłodnym miejscu, chroniąc je przed dostępem światła i wilgoci.
Właściwości i zastosowanie borówki brusznicy
Główne grupy związków występujących w borówce brusznicy to:
- glikozydy fenolowe (arbutyna, metyloarbutyna) - działają moczopędnie i przeciwbakteryjnie w układzie moczowym;
- flawonoidy (kwercetyna, kemferol) - wykazują działanie przeciwutleniające i przeciwzapalne;
- kwasy organiczne (benzoesowy, cytrynowy, jabłkowy) - mają właściwości konserwujące i przeciwbakteryjne;
- proantocyjanidyny - działają przeciwzapalne i wzmacniające naczynia krwionośne.
Liście borówki brusznicy stosuje się głównie w leczeniu infekcji dróg moczowych, kamicy nerkowej i stanów zapalnych pęcherza. Owoce borówki brusznicy wykazują działanie przeciwbiegunkowe, przeciwzapalne i przeciwbakteryjne. Wykorzystywane są w kuchni do przygotowania soków, dżemów, konfitur i dodatków do mięs.
Przed rozpoczęciem stosowania borówki brusznicy w celach leczniczych należy skonsultować się z lekarzem. Długotrwałe stosowanie preparatów z liści może prowadzić do podrażnienia przewodu pokarmowego i nerek. Przeciwwskazaniem są choroby nerek i przewodu pokarmowego o podłożu zapalnym.
źrodło: deccoria.pl
