Spis treści:
- Wygląd brzozy brodawkowatej
- Uprawa brzozy brodawkowatej
- Zbiór i przechowywanie brzozy brodawkowatej
- Właściwości i zastosowanie brzozy brodawkowatej
Wygląd brzozy brodawkowatej
Brzoza brodawkowata to drzewo liściaste osiągające wysokość 15-25 m, rzadko do 30 m, o smukłym, zwisającym pokroju. Pień jest prosty, walcowaty, o średnicy do 80 cm, pokryty charakterystyczną białą korą, złuszczającą się w cienkich, poziomych warstwach. U młodych drzew kora jest brązowa, pokryta woskową powłoką. Młode pędy są cienkie, zwisające, gładkie, początkowo owłosione, z licznymi żywicznymi brodawkami nadającymi im szorstką powierzchnię. Korona jest luźna, nieregularna, z przeważającymi długimi, zwisającymi gałęziami.
Liście są pojedyncze, ogonkowe, o blaszce trójkątnej lub romboidalnej, długości 3-7 cm i szerokości 2-5 cm. Brzeg liścia jest podwójnie piłkowany, wierzchołek ostry, nasada zaokrąglona lub lekko klinowata. Liście są gładkie, lekko lepkie, ciemnozielone, w okresie jesiennym żółknące.
Kwiaty są rozdzielnopłciowe, jednopienne, zebrane w kotki. Kotki męskie zwisają pojedynczo lub po 2-4 na końcach pędów i są walcowate, żółtobrunatne; kotki żeńskie są cylindryczne, krótsze, zielonkawe, wzniesione. Kwitnienie następuje w marcu i kwietniu, przed rozwojem liści. Owocem jest drobny, płaski orzeszek o długości 2-3 mm, zaopatrzony w dwa błoniaste skrzydełka, które umożliwiają rozprzestrzenianie przez wiatr.
Uprawa brzozy brodawkowatej
Brzoza brodawkowata jest gatunkiem dobrze znoszącym warunki miejskie i zanieczyszczenie powietrza. Preferuje stanowiska słoneczne, lecz znosi półcień. Drzewo to jest w pełni mrozoodporne.
Brzoza rośnie na glebach lekkich, piaszczystych lub piaszczysto-gliniastych, przepuszczalnych, o odczynie kwaśnym, pH 4,0-6,0. Toleruje gleby ubogie, suche oraz okresowe przesuszenie. Nie wymaga gleb żyznych, choć na zasobniejszych podłożach rozwija się bujniej.
Sadzenie przeprowadza się wczesną wiosną (marzec-kwiecień) lub jesienią (październik-listopad). Sadzonki umieszcza się w dołach o głębokości 50-60 cm, zachowując rozstaw minimum 5-7 m. Wysiew nasion bezpośrednio do gruntu wykonuje się wczesną wiosną na głębokość 0,5-1 cm.
Młode drzewa wymagają regularnego podlewania w pierwszym roku po posadzeniu, później są odporne na suszę. Nawożenie nie jest konieczne. Pielęgnacja ogranicza się do usuwania martwych i chorych gałęzi.
Rozmnażanie odbywa się przez wysiew nasion w marcu lub kwietniu - w inspekcie lub bezpośrednio do gruntu. Możliwe jest również rozmnażanie przez sadzonki pędowe pobierane w czerwcu.
Zbiór i przechowywanie brzozy brodawkowatej
Surowcem zielarskim są młode liście oraz sok brzozowy. Liście zbiera się w maju i czerwcu, wybierając w pełni rozwinięte blaszki liściowe bez śladów chorób. Zbiór przeprowadzaj w pogodne, suche dni po opadnięciu rosy.
Suszenie odbywa się w przewiewnych, zacienionych miejscach, w temperaturze do 35°C. Prawidłowo wysuszony surowiec zachowuje zielonkawy kolor i nie kruszy się nadmiernie.
Sok brzozowy pozyskuje się wczesną wiosną (marzec-kwiecień) przez nawiercenie otworu na głębokość około 3 cm w pniu. Po zakończeniu zbioru otwór należy zabezpieczyć woskiem lub żywicą.
Suszone liście przechowuj w szczelnych pojemnikach, w suchym, ciemnym miejscu, przez okres do 12-18 miesięcy.
Zobacz również:
Właściwości i zastosowanie brzozy brodawkowatej
Główne grupy związków w liściach brzozy to:
- flawonoidy (hiperozyd, kwercetyna) - wykazują działanie moczopędne, przeciwzapalne i przeciwutleniające;
- saponiny triterpenowe - działają moczopędnie i wspomagają wydalanie produktów przemiany materii;
- olejek eteryczny - działa antyseptycznie i łagodnie pobudzająco;
- garbniki - wykazują działanie ściągające i przeciwbakteryjne;
- kwas askorbinowy i sole mineralne (potas, wapń, magnez) - regulują gospodarkę wodno-elektrolitową.
Napar z liści brzozy stosuje się jako środek moczopędny wspierający leczenie infekcji dróg moczowych, zapobiegający tworzeniu się kamieni nerkowych oraz przy obrzękach.
Brzoza działa wspomagająco w leczeniu reumatyzmu, dny moczanowej i stanów zapalnych stawów. Wyciągi z liści są składnikiem preparatów przeciwłupieżowych i wzmacniających włosy. Przed rozpoczęciem stosowania brzozy w celach leczniczych należy skonsultować się z lekarzem, szczególnie w przypadku chorób nerek i serca.
Źródło: deccoria.pl
