Kalendarz ogrodnika. Październik 2026

W październiku zbierz warzywa korzeniowe, które pozostały w ziemi. Wykop marchew, pietruszkę i buraki, zanim pierwsze przymrozki uszkodzą ich strukturę. Warzywa takie jak dynia czy kabaczek również zbierz teraz, zwłaszcza gdy prognozy zapowiadają nocne spadki temperatury.

Po opróżnieniu grządek przekop ziemię, pozostawiając ją w ostrej skibie. Dzięki temu mróz zniszczy zimujące w glebie larwy szkodników i patogeny. Możesz wysiać rośliny na zielony nawóz, takie jak facelia czy gorczyca, które wzbogacą glebę w próchnicę. Pamiętaj o wysadzeniu czosnku ozimego w pierwszej połowie października, aby zdążył wytworzyć silny system korzeniowy przed zimą.

Warto również pomyśleć o przygotowaniu tuneli foliowych lub inspektów, które umożliwią przedłużenie sezonu wegetacyjnego. Pod taką osłoną możesz uprawiać odporne na chłód warzywa liściowe, takie jak rukola, roszponka czy szpinak. Przy sprzyjającej pogodzie będziesz mógł zbierać je nawet w grudniu, zapewniając sobie dostęp do świeżych warzyw przez dłuższy czas.

• Drzewa i krzewy owocowe w październiku

Październik to odpowiedni czas na sadzenie nowych drzew i krzewów owocowych. Rośliny posadzone jesienią lepiej się ukorzeniają i są mniej narażone na niedobór wody wiosną. Przygotowując dół pod drzewko, wykop go na szerokość dwukrotnie większą niż bryła korzeniowa i głębokość około 60 cm. Do wykopanej ziemi dodaj kompost lub dobrze rozłożony obornik.

Jesienią twój sad wymaga specjalnej troski. Usuń wszystkie opadłe i uszkodzone owoce - łatwo mogą stać się źródłem infekcji. Zabezpiecz młode drzewka przed gryzoniami, owijając ich pnie siatkami lub spiralami ochronnymi. Starsze drzewa możesz pobielić mieszaniną wapna z dodatkiem kleju lub farby emulsyjnej (w proporcji 2:1:1 wapno-woda-klej stolarski), co ochroni korę przed zimowymi uszkodzeniami.

Jeśli planujesz jesienne cięcie drzew owocowych, pamiętaj, że nie wszystkie gatunki tolerują ten zabieg o tej porze roku. Czereśnie, wiśnie i inne drzewa pestkowe przycinaj wyłącznie wiosną lub latem. Jesienią możesz przyciąć jabłonie i grusze, usuwając przede wszystkim pędy chore, uszkodzone i krzyżujące się. Nie wykonuj zbyt intensywnego cięcia, ponieważ może to zmniejszyć ich mrozoodporność.

• Sadzenie cebulek kwiatowych w październiku

Warto zaplanować wiosenny ogród i już teraz posadzić rośliny cebulowe. Tulipany, narcyzy, hiacynty i krokusy wysadzone w październiku zaczną kwitnąć już od marca. Przy sadzeniu zachowaj odpowiednią głębokość - zazwyczaj 2-3 razy większą niż wysokość cebulki.

Rośliny cebulowe najlepiej rosną w przepuszczalnym, żyznym podłożu o pH 6,0-7,0. Wybierz dla nich stanowisko słoneczne lub półcieniste. Większe cebule, jak tulipany czy narcyzy, sadź w odstępach 10-15 cm, mniejsze, jak krokusy, możesz umieścić gęściej. Po posadzeniu podlej umiarkowanie - nadmiar wilgoci może prowadzić do gnicia cebulek.

Cebulki kwiatowe możesz posadzić nie tylko na rabatach, ale również w pojemnikach, tworząc efektowne kompozycje balkonowe lub tarasowe. W donicach sadź cebule warstwowo - najgłębiej umieść tulipany, nad nimi narcyzy, a najbliżej powierzchni drobne cebulki krokusów czy przebiśniegów.

Październik to czas zabezpieczania wrażliwych roślin ozdobnych przed zimowymi mrozami. Byliny takie jak funkie, astry czy rudbekie przytnij po pierwszych przymrozkach, pozostawiając 5-10 cm łodygi nad ziemią. Wrażliwe róże, hortensje ogrodowe czy budleje Dawida zabezpiecz, obsypując ich podstawy korą lub kompostem.

Rośliny w donicach są szczególnie narażone na przemarzanie. Jeśli to możliwe, przenieś je do pomieszczeń. Jeśli muszą pozostać na zewnątrz, owiń donice materiałem izolacyjnym i umieść na styropianowej podkładce, która ochroni system korzeniowy przed mrozem od podłoża.

Pnącza takie jak powojniki czy wisterie również mogą wymagać zabezpieczenia. Młode okazy powojników okryj agrowłókniną lub kopczykiem ziemi do wysokości 30 cm. Kwitnące późnym latem odmiany powojnika możesz teraz przyciąć krótko nad ziemią, co pobudzi je do bujniejszego wzrostu wiosną. Wczesne odmiany, kwitnące na pędach zeszłorocznych, pozostaw nieprzycięte, aby nie stracić przyszłorocznych kwiatów.

Trawnik w październiku wymaga specjalnej pielęgnacji. Wykonaj ostatnie koszenie, ustawiając kosiarkę na większą wysokość (około 5-6 cm). Wyższa trawa lepiej zniesie zimowe warunki. Jeśli na trawniku pojawiły się łyse miejsca, możesz jeszcze dosiać trawę do połowy miesiąca.

Systematycznie usuwaj opadające liście. Pozostawione mogą prowadzić do gnicia trawy i rozwoju chorób. Przed zimą zastosuj specjalistyczny nawóz jesienny z wysoką zawartością potasu i fosforu, który wzmocni system korzeniowy roślin i zwiększy ich odporność na mróz. Zebrane liście przeznacz na kompost lub wykorzystaj jako naturalny materiał do ściółkowania rabat.

Jeśli zauważysz na trawniku brązowe plamy, może to być objaw chorób grzybowych, takich jak pleśń śniegowa czy rdza traw. W tym przypadku warto zastosować preparaty grzybobójcze przeznaczone specjalnie do trawników. Pamiętaj, że lepiej zapobiegać, niż leczyć - dlatego regularne koszenie, usuwanie liści i właściwe nawożenie to podstawa zdrowego trawnika.

W październiku możesz założyć lub przerobić kompostownik - jeśli jeszcze tego nie zrobiłeś. Masz do dyspozycji obfitość materiałów - od skoszonej trawy po opadłe liście. Układaj je warstwami, mieszając te bogate w azot (skoszona trawa) z bogatymi w węgiel (suche liście).

Unikaj kompostowania roślin zainfekowanych chorobami czy nasion chwastów. Kompostownik zabezpiecz przed nadmiernym przemoczeniem, przykrywając go folią przepuszczającą powietrze. W ciągu zimy materiał częściowo się rozłoży, a wiosną będziesz mógł wykorzystać cenny kompost do zasilenia roślin.

Aby przyspieszyć proces kompostowania, warto dodać bioaktywatory kompostu - specjalne preparaty zawierające mikroorganizmy rozkładające materię organiczną. Możesz również wsypać niewielką ilość wapna, które neutralizuje kwaśny odczyn kompostu i eliminuje nieprzyjemne zapachy. Kompostownik regularnie przerzucaj, aby dostarczyć tlenu niezbędnego do prawidłowego przebiegu procesu rozkładu.

Jesień to najlepszy czas na sadzenie drzew i krzewów ozdobnych. Wilgotna gleba i łagodniejsza temperatura sprzyjają ukorzenianiu się sadzonek, a jesienne opady zapewniają naturalną wilgoć. Planując nasadzenia, uwzględnij docelową wysokość i szerokość roślin, aby uniknąć problemów z ich przesadzaniem w przyszłości.

Szczególnie polecane do jesiennych nasadzeń są drzewa liściaste, takie jak klony, dęby, lipy czy derenie. Sadzenie iglaków lepiej odłożyć do wiosny, zwłaszcza w regionach o surowych zimach. Przy umieszczaniu drzewek w glebie pamiętaj o paliku stabilizującym, który zabezpieczy je przed przewróceniem podczas silnych wiatrów. Pień przymocuj do palika specjalną taśmą lub elastycznym paskiem, który nie uszkodzi kory.

Źródło: Deccoria.pl