Spis treści:
- Wybór odpowiedniego gatunku drewna - które drzewa liściaste najlepiej "współpracują" z grzybnią?
- Technika szczepienia kołkowego krok po kroku: wiercenie, osadzanie i zabezpieczanie woskiem
- Gdzie ustawić ogrodową uprawę grzybów, by zapewnić im odpowiedni mikroklimat i wilgotność?
Wybór odpowiedniego gatunku drewna - które drzewa liściaste najlepiej "współpracują" z grzybnią?
Zacznijmy od podstaw, a więc od tego, jakie drewno wybierzesz do prowadzenia swojej uprawy. Boczniaki oraz shiitake, które ze względu na swoje wartości odżywcze nazywane są japońskim sekretem długowieczności, najlepiej rozwijają się w drewnie drzew liściastych - odpowiedni będzie dąb, buk, brzoza, topola, wierzba, grab czy olcha. Takie gatunki mają strukturę i skład, które dobrze wspierają rozwój grzybni, a jednocześnie pozwalają jej stopniowo przerastać wnętrze pnia.
Jeśli dopiero zaczynasz hodowlę własnych grzybów, polecam zacząć od boczniaków, które są bardziej tolerancyjne i dobrze radzą sobie na różnych gatunkach drewna liściastego (shiitake są pod tym względem nieco bardziej wymagające i najlepiej udają się na twardszym drewnie, zwłaszcza dębowym lub bukowym).
Gatunek drzewa jest ważny, ale liczy się też jego stan:
- pień nie może być spróchniały, silnie przesuszony ani porażony przez inne grzyby,
- najlepiej sprawdza się drewno świeże, ścięte stosunkowo niedawno, ale nie zupełnie "surowe",
- dobrze, gdy od ścięcia minął krótki czas, dzięki czemu naturalne mechanizmy obronne drzewa zdążą osłabnąć, ale drewno nadal zachowa odpowiednią wilgotność (w przypadku shiitake często zaleca się, by materiał odleżał nieco dłużej, nawet kilka tygodni, a czasem 1-3 miesiące, zanim zostanie zaszczepiony).
Znaczenie ma również średnica pnia lub wałków. Do domowej uprawy najwygodniejsze są odcinki, które można swobodnie przenieść i ustawić w ogrodzie. Zbyt cienkie drewno szybciej wysycha i daje krótszy okres plonowania, a zbyt grube jest ciężkie, trudniejsze w przygotowaniu i wolniej przerasta grzybnią. Dla wielu ogrodników najlepszym kompromisem są wałki o średnicy około 10-20 cm.
Zobacz również:
Warto pamiętać o jeszcze jednej zasadzie: nie wybieraj drewna z drzew iglastych, ponieważ zawarte w nim żywice utrudniają rozwój grzybni i mogą skutecznie zahamować całą uprawę. Jeśli chcesz zwiększyć szansę powodzenia, trzymaj się drewna liściastego i materiału zdrowego, wilgotnego oraz możliwie czystego biologicznie.
Technika szczepienia kołkowego krok po kroku: wiercenie, osadzanie i zabezpieczanie woskiem
Jedną z najprostszych metod domowej uprawy grzybów jest szczepienie kołkowe. Polega ono na umieszczeniu w nawierconych otworach drewnianych kołków przerośniętych grzybnią.
- Na początku trzeba przygotować pień albo wałki drewna.
- Następnie przy pomocy wiertarki wykonuje się otwory o głębokości około 6-8 cm. Otwory najlepiej rozmieścić równomiernie na obwodzie drewna, zostawiając między nimi kilka centymetrów odstępu. Ich średnica powinna być dopasowana do wielkości kołków, tak aby po osadzeniu trzymały się ciasno i stabilnie.
- Kolejny etap to umieszczenie kołków w otworach. Najczęściej wbija się je delikatnie młotkiem, aż zrównają się z powierzchnią drewna albo schowają się lekko pod nią. Ważne, by nie były luźne.
- Po osadzeniu kołków warto zabezpieczyć otwory woskiem, parafiną albo specjalnym woskiem ogrodniczym. Taka warstwa pomaga utrzymać wilgoć, chroni grzybnię przed drobnoustrojami i utrudnia dostęp owadom. W razie potrzeby można zabezpieczyć także końce pnia, zwłaszcza jeśli drewno stoi w miejscu narażonym na przesychanie.
Gdzie ustawić ogrodową uprawę grzybów, by zapewnić im odpowiedni mikroklimat i wilgotność?
Grzybnia nie lubi skrajności: zbyt intensywne słońce wysusza drewno, a silny wiatr dodatkowo pogarsza warunki. Dlatego do prowadzenia uprawy najlepiej wybrać część ogrodu zacienioną, chłodniejszą i osłoniętą.
Dobrze sprawdzają się miejsca:
- pod koronami drzew liściastych,
- przy północnej ścianie budynku,
- za altaną,
- przy gęstszym żywopłocie,
- w spokojnym rogu działki, gdzie promienie słoneczne docierają tylko okresowo.
Chodzi o stworzenie mikroklimatu, który będzie przypominał warunki zbliżone do leśnych: umiarkowana temperatura, wilgoć i brak gwałtownych wahań.
Wilgotność jest jednym z najważniejszych czynników powodzenia. Jeśli drewno będzie stale przesychać, grzybnia nie rozwinie się prawidłowo. Z tego powodu pnie można ustawić bezpośrednio na gruncie albo częściowo zagłębić, jeśli miejsce jest stabilne i niezbyt mokre.
Wokół warto rozsypać ściółkę, korę, liście albo przekompostowane trociny, a niektórzy przykrywają drewno luźno kartonem, jutą lub cienką warstwą materiału organicznego, zwłaszcza w początkowym etapie.
To jednak nie oznacza, że im więcej wody, tym lepiej. Nadmiar wilgoci i brak przewiewu mogą sprzyjać rozwojowi pleśni lub innych niepożądanych organizmów. Dlatego miejsce powinno być wilgotne, ale nie podmokłe. Drewno nie może stać w wodzie ani leżeć w błocie przez dłuższy czas.
W przypadku boczniaków pierwsze owocniki mogą pojawić się już po kilku miesiącach, choć równie dobrze trzeba będzie poczekać dłużej. Shiitake zwykle potrzebują więcej cierpliwości. Często plonują dopiero w kolejnym sezonie, kiedy grzybnia dobrze przerasta wnętrze drewna.
Źródło: deccoria.pl
