Spis treści:
- Jak rozpoznać miniarkę?
- Jakie szkody powodują miniarki?
- Jakie rośliny atakują miniarki?
- Miniarka na pomidorach i ogórkach
- Jak zwalczyć miniarkę?
Jak rozpoznać miniarkę?
Miniarki to owady z rodziny miniarkowatych, należące do rzędu muchówek. Są to niewielkie, czarno-żółte muszki, o półprzezroczystych skrzydłach i długości około 2-3 mm. Dorosłe owady nie czynią jednak szkód na roślinach, podczas gdy żerujące larwy wyjadają tkankę miękiszową zaatakowanej przez siebie rośliny. Larwy miniarek mają do 3 mm długości, półprzezroczyste, jasnozielone ciała i żerują wewnątrz liści, drążąc w nich korytarze. Następnie przekształcają się w poczwarki, które są ciemnobrązowe lub złotożółte. Przed przepoczwarzeniem się wygryzają zaś otwory w liściach, wypadając przez nie na zewnątrz i znajdując schronienie na przykład w ściółce.
Aktywność miniarek można zaobserwować od wiosny do jesieni, przy czym najwięcej szkód wyrządzają one od kwietnia do czerwca. Najczęściej spotykane w Polsce gatunki miniarek to:
- miniarka psiankowata,
- miniarka powszechniaka,
- miniarka szklarniówka,
- miniarka ciepłolubka.
Jakie szkody powodują miniarki?
Miniarki uszkadzają rośliny zarówno w sposób bezpośredni, jak i pośredni. Larwy tych owadów powodują bezpośrednie uszkodzenia tkanek liści, w których drążą tunele. Cienkie korytarze, które w ten sposób tworzą, nazywają się minami. Najpierw larwy żywią się miękiszem, po czym uszkadzają wiązki przewodzące. Charakterystyczną cechą obecności miniarek są znaki widoczne na blaszkach liściowych. Poszczególne gatunki tych szkodników mają nieco odmienne sposoby żerowania, jednak zwykle na liściach widoczne są pełne zawijasów, jasne ślady. Uszkodzone tkanki jaśnieją. Spada też zdolność asymilacyjna zaatakowanego przez nie liścia. Z powodu zakłócenia transportu pokarmu liście odwadniają się i zasychają.
Jaja składane są do wnętrza liści – trafiają do tkanki po nakłuciu jej pokładełkiem. Skutkiem żerowania miniarek jest nie tylko spadek ewentualnej funkcji ozdobnej danej rośliny, lecz również spadek plonu u roślin jadalnych. Zarówno larwy, jak i owady dorosłe mogą też zainfekować rośliny chorobotwórczymi patogenami.
Jakie rośliny atakują miniarki?
Miniarki atakują różnego rodzaju rośliny – drzewa, krzewy, warzywa, zioła i rośliny ozdobne. Żerują zarówno na roślinach uprawianych na otwartej przestrzeni, jak i pod osłonami. Warto wiedzieć, że szkodniki te mogą także pojawić się na roślinach balkonowych. Najczęściej jednak obserwuje się je na pomidorach, ogórkach i papryce.
Miniarka na pomidorach i ogórkach
Miniarki na ogórkach i pomidorach mogą stanowić duży problem. Hamują wzrost roślin, a atakując kolejne liście, przyczyniają się także do obumierania zasiedlonych okazów. Obniżają potencjał plonotwórczy tak pomidorów, jak i ogórków. Bardzo często pojawiają się w szklarniach, więc by zminimalizować problem, należy usuwać z nich resztki roślin i dezynfekować wnętrze. Zaatakowane liście oberwijmy i zutylizujmy. Jeśli zaś jest ich więcej, konieczne może być wykonanie oprysków.
Jak zwalczyć miniarkę?
Miniarka nie jest szczególnie groźna, jeśli tylko owad nie pojawia się w uprawach w dużej ilości. Wystarczy tylko zerwać zaatakowany liść lub liście, pozbywając się tym samym żerujących w nich larw. Jeśli jednak szkodników jest więcej, konieczne może być zastosowanie chemicznych środków ochrony, a więc wykonanie oprysków.
Można też skorzystać z innych sposobów:
- Tablice lepowe – wiesza się je na różnych roślinach, jednak najlepiej sprawdzą się na krzewach i drzewach. W ten sposób można wygodnie zwalczyć dorosłe miniarki.
- Biologiczne środki ochrony – w specjalistycznych sklepach można nabyć specjalne środki, zawierające drapieżniki, które żywią się miniarkami.
- Naturalni wrogowie miniarek – miniarkami żywią się na przykład ptaki, a więc zapewnienie im dogodnych warunków w ogrodzie (na przykład umieszczenie w nim budek lęgowych) pomoże zminimalizować problem szkodników lub całkowicie się go pozbyć.
Grabienie i utylizacja liści jesienią również przyczyniają się do zmniejszenia populacji miniarek. Warto zwrócić uwagę zwłaszcza na te rośliny, które szkodniki atakują najczęściej – na przykład kasztanowce.
