Spis treści:
- Dlaczego kontrola wilgotności i wietrzenie szklarni są ważne?
- Jak wietrzyć tunel foliowy i szklarnię podczas upałów?
- Jak obniżyć zbyt wysoką wilgotność powietrza pod osłonami?
- Cieniowanie szklarni i tunelu - dodatkowy sposób na walkę z przegrzaniem
- Jakich błędów unikać przy wietrzeniu szklarni i tuneli?
Szklarnię i tunel foliowy najlepiej wietrzyć codziennie od wczesnych godzin porannych, zanim temperatura wewnątrz zacznie gwałtownie rosnąć. Podczas upałów warto otwierać wszystkie dostępne otwory wentylacyjne i stosować cieniowanie, co pomaga utrzymać temperaturę oraz ograniczyć rozwój chorób związanych z nadmierną wilgotnością. Sama wentylacja może jednak nie wystarczyć podczas długotrwałych fal gorąca.
Dlaczego kontrola wilgotności i wietrzenie szklarni są ważne?
W słoneczny dzień temperatura pod osłonami potrafi wzrosnąć znacznie szybciej niż na zewnątrz. W zamkniętym tunelu lub szklarni wartości przekraczające 35-40°C nie należą do rzadkości. W takich warunkach rośliny ograniczają wzrost, gorzej pobierają wodę i składniki pokarmowe, a pyłek wielu gatunków traci żywotność.
Problemem jest nie tylko przegrzanie. Równie groźna okazuje się wysoka wilgotność powietrza. Kiedy para wodna osadza się na liściach, tworzą się idealne warunki dla rozwoju chorób grzybowych. Szczególnie narażone są pomidory, ogórki, papryka i bakłażany.
Eksperci zajmujący się uprawami pod osłonami zwracają uwagę, że dla większości warzyw optymalna wilgotność względna powietrza mieści się zwykle w przedziale 60-80 proc. Zbyt suche powietrze zwiększa stres roślin, natomiast zbyt wilgotne sprzyja infekcjom i pogarsza zapylanie.
Dobrze działająca wentylacja pomaga utrzymać odpowiednie stężenie dwutlenku węgla. Rośliny intensywnie wykorzystują go podczas fotosyntezy, dlatego regularna wymiana powietrza przekłada się bezpośrednio na tempo wzrostu.
Zobacz również:
Jak wietrzyć tunel foliowy i szklarnię podczas upałów?
Największym błędem jest czekanie z otwarciem tunelu do momentu, gdy wewnątrz zrobi się gorąco. Znacznie lepiej rozpocząć wietrzenie już rano, zanim temperatura zdąży gwałtownie wzrosnąć.
Podczas upałów warto stosować kilka zasad:
- otwierać drzwi i okna wentylacyjne już we wczesnych godzinach porannych,
- wykorzystywać przewiew z dwóch stron konstrukcji,
- pozostawiać otwarte górne lufciki, jeśli szklarnia jest w nie wyposażona,
- zamykać osłony dopiero wieczorem, gdy temperatura zacznie spadać,
- usuwać zbędne chwasty i nadmiernie zagęszczone liście utrudniające przepływ powietrza.
Szczególnie skuteczna jest wentylacja górna. Gorące powietrze naturalnie unosi się ku górze, dlatego otwory dachowe pozwalają szybciej pozbyć się nadmiaru ciepła niż samo otwarcie drzwi.
Przy temperaturach przekraczających 30°C warto kontrolować warunki nawet kilka razy dziennie. W przypadku pomidorów czy papryki długotrwałe przegrzewanie może prowadzić do opadania kwiatów i ograniczenia zawiązywania owoców.
Coraz częściej stosuje się również automatyczne otwieracze okien szklarniowych. Działają bez zasilania elektrycznego i reagują na wzrost temperatury, samoczynnie otwierając lufciki.
Jak obniżyć zbyt wysoką wilgotność powietrza pod osłonami?
Nadmiar wilgoci najczęściej pojawia się po intensywnym podlewaniu, podczas długotrwałych opadów albo pod koniec dnia, gdy temperatura zaczyna spadać.
Skuteczne okazują się przede wszystkim proste działania:
- podlewanie roślin rano zamiast wieczorem,
- unikanie moczenia liści podczas nawadniania,
- regularne usuwanie dolnych, starych liści pomidorów,
- zachowanie odpowiednich odstępów między roślinami,
- codzienne wietrzenie nawet przy umiarkowanej pogodzie.
Wiele osób zamyka tunel foliowy szczelnie zaraz po zachodzie słońca. To właśnie wtedy wilgotność często gwałtownie rośnie. Jeśli noc nie zapowiada się chłodno, pozostawienie części otworów wentylacyjnych może ograniczyć skraplanie się pary wodnej.
Badania prowadzone w uprawach szklarniowych wskazują, że utrzymująca się kondensacja wody na liściach znacząco zwiększa ryzyko rozwoju patogenów odpowiedzialnych za szarą pleśń czy zarazę ziemniaczaną. Dlatego walka z wilgocią jest równie ważna jak kontrola temperatury.
Zobacz również:
Cieniowanie szklarni i tunelu - dodatkowy sposób na walkę z przegrzaniem
Samo wietrzenie nie zawsze wystarcza. Podczas długotrwałych fal upałów temperatura pod osłonami może utrzymywać się na bardzo wysokim poziomie mimo otwartych okien i drzwi.
W takich sytuacjach pomocne okazuje się cieniowanie. Polega ono na ograniczeniu ilości promieniowania słonecznego docierającego do wnętrza konstrukcji.
Najczęściej wykorzystuje się:
- siatki cieniujące,
- specjalne preparaty do bielenia szklarni,
- maty zacieniające,
- lekkie agrowłókniny rozpinane nad tunelem.
Siatki cieniujące są szczególnie popularne, ponieważ można je łatwo zdjąć po zakończeniu najgorętszego okresu sezonu. W zależności od rodzaju ograniczają ilość światła nawet o 30-50 proc.
Cieniowanie nie zastępuje wentylacji, ale dobrze ją uzupełnia. Dzięki mniejszemu nagrzewaniu wnętrza łatwiej utrzymać temperaturę na poziomie bezpiecznym dla roślin.
Jakich błędów unikać przy wietrzeniu szklarni i tuneli?
Problemy z mikroklimatem pod osłonami często wynikają nie z braku pracy, ale z pozornie drobnych błędów.
Najczęściej spotykane to zbyt późne rozpoczynanie wietrzenia, podlewanie roślin późnym wieczorem, pozostawianie nadmiernie zagęszczonych nasadzeń, szczelne zamykanie tunelu podczas ciepłych nocy oraz stosowanie cieniowania bez zapewnienia odpowiedniej wentylacji.
Potrzeby roślin zmieniają się wraz z pogodą. To, co sprawdza się podczas chłodnego czerwca, może okazać się niewystarczające podczas lipcowych upałów. Regularna obserwacja temperatury i wilgotności pozwala reagować szybciej niż wtedy, gdy pierwsze objawy stresu pojawią się już na liściach lub owocach.
Dobrze przewietrzony tunel lub szklarnia to nie tylko mniejsze ryzyko chorób. To także lepsze zapylanie, silniejszy wzrost roślin i stabilniejsze plony przez cały sezon.
Źródło: deccoria.pl
