Spis treści:
- Penstemon zwany wąsatką
- Popularne odmiany penstemonów
- Pielęgnacja penstemonów
- Gdzie sadzić penstemony?
Penstemon zwany wąsatką
Penstemony (Penstemon), nazywane również wąsatkami lub żółwikami, to oryginalne byliny, które pochodzą z Ameryki Północnej. W zależności od odmiany mogą osiągać wysokość od 10 cm do nawet 2 m. Mają wzniesiony, kępiasty pokrój, choć zdarzają się też gatunki płożące lub krzewiaste. Pędy rośliny są dość sztywne i wyprostowane, wyrastają na nich lancetowate liście (ułożone naprzeciwlegle lub okółkowo). Niektóre z nich są zimozielone, podczas gdy inne opadają na zimę.
Najefektowniej penstemony wyglądają w okresie kwitnienia, które trwa zazwyczaj od czerwca do sierpnia, a niekiedy może się przedłużać nawet do późnej jesieni. Pojedyncze kwiaty mają wargową budowę i swoim wyglądem przypominają miniaturowe dzwonki. Są one zebrane w szczytowe grona lub wiechy. Gama ich kolorów jest niezwykle bogata – w zależności od odmiany i gatunku mogą one być białe, różowe, czerwone, fioletowe, żółte, a nawet dwukolorowe. Choć kwiaty penstemonów nie wydzielają zapachu, przyciągają pszczoły, owady i inne owady pożyteczne.
Popularne odmiany penstemonów
Na świecie istnieje ponad 250 gatunków penstemonów i jeszcze więcej odmian. Różnią się one wysokością, kształtem liści i kwiatów oraz ich kolorów. W naszych ogrodach najczęściej można spotkać takie gatunki, jak:
- penstemon bródkowy – dorasta do 60-80 cm wysokości, choć można też spotkać odmiany niższe (doskonale nadają się do uprawy w pojemnikach). Zazwyczaj kwitnie na czerwono lub różowo w okresie od czerwca do września. Ciekawą odmianą jest m.in. ‘Rondo’, ‘Rose Red’, ‘Violet’ oraz ‘Blue;
- penstemon palczasty – gatunek ten osiąga 90-150 cm wysokości. Jego kwiaty najczęściej są białe lub bladoróżowe, pojawiają się od maja do czerwca. Odmianą wartą uwagi jest ‘Husker Red’, która wyróżnia się bordowymi liśćmi i białymi kwiatostanami w delikatnie różowym odcieniu. Ciekawe odmiany to też ‘Goldfinger’, ‘Pocahontas’, ‘Dark Towers’, ‘Mystica’ oraz ‘Harlequin Magenta’;
- penstemon kosmaty – dorasta do 50-60 cm wysokości. Wyróżnia się fioletowymi kwiatami. Wyróżnia się fioletowolawendowymi kwiatami, które pojawiają się na roślinie od czerwca do sierpnia. Świetnie nadaje się na skalniaki;
- penstemon Davidsona – gatunek o płożącym pokroju, który tworzy liliowo-różowe kwiaty. Dorasta zwykle do 15-20 cm wysokości. Jego liście są małe, półokrągłe i ciemnozielone;
- penstemon Hartwega – dorasta do 50-60 cm wysokości oraz tworzy ładne, gęste kępy. Cieszy oko dużymi, wielobarwnymi kwiatami. Najpopularniejsze odmiany to ‘Polaris Red’ (o kwiatach czerwono-białych), ‘Lavender’ (o kwiatach fioletowych z białym wnętrzem) czy ‘Magenta’ (o kwiatach różowo-fioletowych).
Pielęgnacja penstemonów
Penstemony nie należą do roślin wymagających. Jeśli jednak spełnimy ich podstawowe wymagania, odwdzięczą się długim i obfitym kwitnieniem. Nie potrzebują specjalnych zabiegów pielęgnacyjnych, ale usuwanie przekwitłych kwiatów pomoże poprawić wygląd roślin, a także pobudzić je do ponownego kwitnienia. Warto też wiedzieć, że różne gatunki penstemonów mają różną odporność na mróz. W regionach o chłodniejszym klimacie zalecane jest okrywanie roślin suchymi liśćmi lub stroiszem. Sprawdź, jak wygląda uprawa i pielęgnacja penstemonów.
- Sadzenie
Sadzonki penstemonów można kupić w sklepach ogrodniczych i szkółkach, najlepiej sadzić je do gruntu w drugiej połowie maja. Uprawa roślin jest też możliwa z nasion. Ważne jest, aby zapewnić sadzonkom wystarczająco dużo miejsca do wzrostu i rozwoju (w zależności od odmiany sadzimy je w odległości 30-90 cm).
- Stanowisko i ziemia
Penstemony najlepiej czują się na stanowiskach ciepłych i słonecznych (wymagają co najmniej sześciu godzin bezpośredniego słońca dziennie), co zapewni im zdrowy wzrost i obfite kwitnienie. Z kolei posadzone w cieniu będą gorzej rosły i słabo kwitły. Gleba pod ich uprawę powinna być dobrze przepuszczalna, o średniej żyzności (najbardziej odpowiada odczyn pH od lekko kwaśnego do obojętnego). Penstemony nie tolerują zastojów wody, dlatego nie należy ich sadzić na podłożu gliniastym. Aby poprawić strukturę gleby, można dodać do niej piasku lub żwiru.
- Podlewanie i nawożenie
Penstemonów nie trzeba specjalnie podlewać, gdyż nie tolerują nadmiaru wody, które może przyczynić się do gnicia korzeni i rozwoju chorób grzybowych. Natomiast podczas długotrwałej suszy rośliny warto podlać. Jeśli chodzi o nawożenie, powinno ono być umiarkowane. Na wiosnę można zastosować kompost lub odpowiednie nawozy mineralne (pamiętaj jednak, że zbyt duże dawki mogą negatywnie wpłynąć na kwitnienie). Najlepsze rezultaty osiągniesz, stosując odżywki o wysokiej zawartości fosforu i potasu. Z kolei stosowanie nawozów azotowych może spowodować nadmierny wzrost części zielonych kosztem kwiatów.
- Rozmnażanie
Najpopularniejszym sposobem rozmnażania penstemonów jest wysiew nasion. Wysiewamy je do pojemników wypełnionych torfowym podłożem zmieszanym z piaskiem (w stosunku 3:1). Najlepiej to zrobić jesienią. Na zimę pojemniki z nasionami warto wystawić na zewnątrz (aby proces kiełkowania przebiegał lepiej, nasiona muszą zostać przechłodzone). Wiosną młode rośliny warto przepikować bezpośrednio na miejsce docelowe. Kolejnym sposobem na rozmnażanie jest podział. Wiosną wykopujemy rozrośnięte kępy, dzielimy je na mniejsze części, po czym przesadzamy (dzięki temu można odmłodzić starsze rośliny).
- Choroby i szkodniki
Choć penstemony są stosunkowo odporne na choroby, zalegająca w glebie wilgoć sprzyja rozwojowi mączniaka, szarej pleśni czy zgnilizny korzeni. W związku z tym należy unikać nadmiernego podlewania, a także zadbać o odpowiednią cyrkulację powietrza. Oprócz tego rośliny mogą paść ofiarą ślimaków, przędziorków oraz nicieni.
Gdzie sadzić penstemony?
Penstemony mogą mieć w ogrodzie wiele zastosowań. Odmiany niższe doskonale nadają się na obwódki, skalniaki, a także do uprawy w pojemnikach. Gatunki płożące będą idealne do sadzenia przy murkach, na skarpach lub przy schodach. Penstemony staną się oryginalnym urozmaiceniem rabat bylinowych. Najefektowniej prezentują się posadzone w grupach, m.in. w towarzystwie rudbekii, hortensji, jeżówek, lawendy, liatry kłosowej, szałwii omszonej, ostróżek, róż czy traw ozdobnych. Świetnie komponują się też z naparstnicami oraz krokosmiami. Ponadto penstemony doskonale nadają się na kwiat cięty.
Źródło: deccoria.pl
