Spis treści:
- Mahonia — charakterystyka
- Jak wygląda mahonia?
- Mahonia — odmiany
- Uprawa mahonii — stanowisko
- Sadzenie mahonii – ziemia
- Mahonia — podlewanie i nawożenie
- Mahonia — choroby i szkodniki
- Mahonia — rozmnażanie i przycinanie
Mahonia — charakterystyka
Mahonia, inaczej ościał, należy do rodziny berberysowatych. W sumie liczy niemal 60 różnych gatunków. W naturze mahonia rośnie przede wszystkim w Ameryce Północnej, Środkowej i Południowej, a także w Azji. W Europie i Polsce znajdziesz głównie mahonię pospolitą, która jest nie tylko uprawiana w ogrodach czy parkach, ale też dziczeje.
Roślina ma przede wszystkim charakter ozdobny, jednak rdzenni mieszkańcy Ameryki spożywali jej owoce. Dziś niewielkie jagody przyciągają zwierzęta, szczególnie ptaki, które lubią je wyjadać.
Jeśli szukasz krzewu, który świetnie nadaje się do zasadzenia zarówno jako soliter, jak i w grupie w formie żywopłotu – mahonia pospolita jest idealnym rozwiązaniem. Dobrze sprawdzi się w przydomowym ogrodzie, a także ogródku działkowym. Jest bowiem odporna na zanieczyszczenia powietrza, więc rośnie także w okolicy z dymem czy smogiem.
Ze względu na swoje liście roślina jest często wykorzystywana również w celach dekoracyjnych, np. jako ozdoba na weselach, wieniec czy dodatek do bukietu.
Jak wygląda mahonia?
Mahonia jest krzewem, który zwykle dorasta do ok. 1,5 m. W naturze niektóre gatunki mogą jednak osiągnąć nawet 8 m! Co ważne, roślina nie ma cierni, w przeciwieństwie np. do róży. Kłujące ząbki mają jednak jej liście, które są ciemnozielone, błyszczące i dość duże (nawet kilkanaście cm długości). To roślina zimozielona, czyli taka, która nie gubi liści na zimę. Zdobi więc ogród cały rok, nawet wtedy, gdy inne gatunki czekają na wiosnę. Można ponadto powiedzieć, że liście są podobne do tych wytwarzanych przez ostrokrzew.
W kwietniu i maju mahonia pospolita kwitnie. Jej kwiaty są drobne i urocze, zebrane w grona oraz żółte. Gdy przekwitną, roślina wydaje owoce w formie niewielkich kulek. Zwykle mają granatowy kolor i pięknie wyglądają razem z ciemnozielonymi liśćmi. W zależności od gatunku jagody mogą być też czarne lub szare.
Mahonia — odmiany
Mahonia pospolita, którą znajdziesz w Polsce, ma wiele odmian. Możesz więc wybrać taką roślinę, która będzie najbardziej pasowała do twojego ogrodu. Do najpopularniejszych rodzajów należą:
- Atropurpurea – odmiana, której liście zabarwiają się jesienią na czerwono i stanowią piękną dekorację ogrodu,
- Apollo – ma duże kwiaty i bardzo gęsto rośnie,
- Darthil (Hillary) – wyrasta do ok. 0,5 m, liście również wybarwiają się jesienią,
- Smaragd – nowe pędy mają ciekawy kolor, bo brązowo-miedziany,
- Darts Quickstep – wyrasta do ponad 1,5 m wysokości.
Uprawa mahonii — stanowisko
Mahonia najlepiej rośnie na stanowisku cienistym lub półcienistym.Nie lubi silnego słońca, które pali jej liście i kwiaty. Dodatkowo ważne, żeby miejsce było osłonięte od wiatru. Najlepiej sprawdzą się więc stanowiska pod drzewami, przy murach czy płotach – wszędzie tam, gdzie występują naturalne lub sztuczne przysłony.
Roślina jest ponadto umiarkowanie mrozoodporna. W wielu częściach kraju poradzi sobie bez dodatkowego wsparcia. Jeśli w twojej okolicy jest zimno lub temperatura spada widocznie poniżej zera – warto mahonię przysłonić. Sprawdzi się też ściółkowanie gleby wokół rośliny, np. agrowłókniną, korą lub słomą. Dzięki temu korzenie nie przemarzną.
Sadzenie mahonii – ziemia
Mahonia dobrze radzi sobie niemal na każdej glebie. Jeśli zapewnisz jej jednak idealne warunki, będzie ładnie rosła, krzewiła się i kwitła. Zadbaj więc o to, by gleba była obojętna albo lekko kwaśna. Dodatkowo ziemia do mahonii powinna być żyzna i przepuszczalna. Najlepszą mieszanką będzie więc uniwersalna ziemia ogrodowa z kwaśnym torfem oraz odrobiną piasku czy perlitu.
Jak zasadzić mahonię? Roślina ma bardzo delikatne korzenie i nie lubi przesadzania, dlatego od razu wybierz docelowe miejsce w ogrodzie. Wykop dołki i umieść w nich bryły korzeniowe swoich roślin. Nie sadź kilku egzemplarzy zbyt blisko siebie, by miały przestrzeń do wzrostu. Następnie zasyp dołki ziemią i podlej. Możesz od razu zastosować też ściółkowanie, które dobrze sprawdza się nie tylko zimą, ale też latem – wówczas powoduje, że podłoże jest odpowiednio wilgotne, a woda tak szybko nie paruje.
Mahonia — podlewanie i nawożenie
Mahonia lubi, gdy podłoże jest stale wilgotne. Ze względu na to, że najlepiej rośnie w cieniu, regularnie sprawdzaj poziom nawodnienia. Pamiętaj, że na takich stanowiskach woda wolniej paruje, bo nie ma bezpośredniego działania promieni słonecznych. Nie doprowadź do przesuszenia gleby, ale uważaj też na przelanie.
Jeśli pogoda jest deszczowa, roślina nie wymaga podlewania. Najczęściej nawadnia się ją w trakcie suchych i ciepłych dni. Ważne, by nie lać bezpośrednio na kwiaty i liście, a także na podlewanie zarezerwować sobie poranki lub wieczory.
Jeśli chcesz, by twój krzew dobrze wyglądał, pamiętaj też o nawożeniu. Roślina lub nawozy wieloskładnikowe stosowane zgodnie z instrukcją na opakowaniu. Mahonię należy nawozić przede wszystkim wiosną, zanim zacznie kwitnąć.
Mahonia — choroby i szkodniki
Mahonia jest stosunkowo odporna na występowanie chorób i atak szkodników. Do najczęściej występujących infekcji należą jednak choroby grzybowe, które rozwijają się zwykle w trakcie ciepłych, ale bardzo mokrych miesięcy (np. w deszczowym lipcu). Mahonię mogą zaatakować np. plamistość liści czy mączniak.
Dokładnie obserwuj więc wszystkie swoje okazy pod kątem takich objawów jak brunatne czy białe plamy, szarawy nalot lub żółknięcie liści. Zanim posadzisz nową roślinę w ogrodzie, sprawdź, czy nie ma oznak choroby. Wiele infekcji jest przynoszonych ze sklepów czy szkółek, gdzie rośliny nie mają odpowiednich warunków do rozwoju.
Mahonia — rozmnażanie i przycinanie
Mahonia źle znosi przesadzanie, ponieważ jej korzenie są bardzo delikatne. Jeśli nie ma więc wyraźnej potrzeby, pozostaw ją na miejsc u. Pamiętaj jednak, żeby regularnie przycinać pędy – dzięki temu mahonia lepiej się rozkrzewi. Możesz również formować roślinę, szczególnie jeśli jest częścią żywopłotu czy innej kompozycji. Usuwaj też stare i przesuszone fragmenty rośliny. Jeśli kwiatostany czy niektóre liście opadną na podłoże, również je pozbieraj, żeby nie doprowadzić do gnicia.
Rozmnażanie mahonii jest bardzo łatwe. Wystarczy obciąć nowy pęd i umieścić go w ziemi. Sam się ukorzeni i w odpowiednich warunkach będzie rósł jako nowy krzew. Niektórzy rozmnażają roślinę również z wykorzystaniem nasion.
Pamiętaj, by wszystkie zabiegi pielęgnacyjne mahonii wykonywać w rękawiczkach ogrodniczych. Liście mogą bowiem pokłuć.
Mahonia to jeden z ciekawszych krzewów, który z powodzeniem może rosnąć niemal w każdym ogrodzie. Roślina jest ozdobą przez cały rok, a szczególnie atrakcyjnie prezentują się jej żółte kwiaty i niewielkie jagodowe owoce. Jeśli masz kawałek zacienionego miejsca – posadź tam mahonię!
