Spis treści:
- Jak ogrzewanie domów i sezon grzewczy wpływają na jakość powietrza zimą?
- O jakich porach wietrzyć mieszkanie? Inaczej w mieście i na wsi
Jak ogrzewanie domów i sezon grzewczy wpływają na jakość powietrza zimą?
Na jakość zimowego powietrza wpływ ma wiele czynników - zarówno szkodliwa działalność człowieka, jak i zjawiska meteorologiczne. Już jesienią rozpoczyna się sezon grzewczy, co wiąże się ze zwiększoną emisją zanieczyszczeń z domowych palenisk - jak podaje portal airly.org, za większość smogu odpowiedzialna jest tzw. niska emisja, czyli właśnie wszelkiego rodzaju zanieczyszczenia pochodzące z domowych pieców i kominków.
W Polsce jednym z najczęściej używanych paliw stałych do ogrzewania domów jest węgiel kamienny. Jego spalanie emituje do atmosfery wiele szkodliwych substancji, w tym dwutlenek węgla, pyły zawieszone, tlenki węgla, otwiera się w nowym oknie, siarki i azotu oraz wielopierścieniowe węglowodory aromatyczne - w tym silnie toksyczny benzo(a)piren. Co ciekawe, ten ostatni związek odpowiada za charakterystycznie słodki "zapach zimy". Oprócz samego węgla zagrożeniem są także spalane w piecach śmieci.
Opisany problem dotyczy nie tylko terenów wiejskich, ale również obrzeży miast na osiedlach domów jednorodzinnych, czy kamienic ogrzewanych węglem za pomocą indywidualnych palenisk. Do tego na terenach miejskich wpływ na stan powietrza w zimie mają również liczne zakłady przemysłowe, wzmożony ruch drogowy i większe zagęszczenie budynków.
Sprawy nie ułatwia zjawisko meteorologiczne, zwane inwersją termiczną - powstaje w warunkach niskiej temperatury i braku lub bardzo słabego wiatru. Wówczas chłodne powietrze wraz ze spalinami zalega przy powierzchni ziemi, ponieważ zatrzymuje je tam cieplejsza masa powietrza. Inwersja działa więc jak swego rodzaju niewidzialna pokrywa, która uniemożliwia rozpraszanie się istniejących zanieczyszczeń wyżej w atmosferze, potęgując tym samym zjawisko smogu.
O jakich porach wietrzyć mieszkanie? Inaczej w mieście i na wsi
W sezonie jesienno-zimowym większość doby spędza się w zamkniętych pomieszczeniach, co ma bezpośredni wpływ na mikroklimat i jakość powietrza w mieszkaniu. To z kolei bardzo mocno oddziałuje na zdrowie oraz samopoczucie domowników. W zależności od budynku i sposobu jego ocieplenia może bowiem pojawić się problem z nadmierną wilgocią, otwiera się w nowym oknie (sprzyja wykwitom pleśni na ścianach i oknach), wysokim stężeniem dwutlenku węgla czy też zbyt suchym powietrzem.
Dlatego właśnie zimą zaleca się częste wietrzenie mieszkania, oczywiście poprzedzone zakręceniem kaloryferów - powinno być intensywne, ale krótkie, aby zapobiec nadmiernej utracie ciepła i wychłodzeniu ścian oraz mebli. W tym celu można otworzyć okna na oścież, najlepiej tworząc przy tym przeciąg na nie więcej niż 5-10 min. Aby zaoszczędzić energię, zimą nie powinno się pozostawiać uchylonych okien przez dłuższy czas.

Jednak aby w opisany sposób poprawić mikroklimat mieszkania w trosce o domowników, warto zwrócić uwagę na aktualną jakość powietrza na zewnątrz. W mieście, zwłaszcza przy ruchliwej ulicy, warto unikać wietrzenia w godzinach szczytu (zazwyczaj między godz. 7:00 a 9:00 oraz godz. 15:00 a 17:00). Na wsiach i w dzielnicach domów jednorodzinnych trzeba dodatkowo uwzględnić dym z ogrzewania, którego zazwyczaj jest najwięcej rano i późnym wieczorem.
Nie należy jednak z góry zakładać, że o świcie lub wczesnym popołudniem powietrze zawsze jest czystsze. Jeżeli np. w tym czasie kominy sąsiednich domów intensywnie dymią albo przez brak wiatru inne zanieczyszczenia dłużej utrzymują się w danym miejscu, sama pora dnia nie sprawia, że to dobry moment na wietrzenie.
W takim przypadku lepiej ograniczyć wymianę powietrza, ale nie należy trwale z niej rezygnować. Przy silnym smogu warto po prostu poczekać na moment poprawy, ale nie należy zasłaniać kratek wentylacyjnych ani blokować wymaganego dopływu powietrza, szczególnie przy urządzeniach gazowych w pomieszczeniu. W miejscach często narażonych na złą jakość powietrza warto dodatkowo stosować domowe oczyszczacze powietrza.
Zimą zarówno w mieście, jak i na wsi należy wybierać porę wietrzenia na podstawie aktualnej jakości powietrza, a nie sztywnych godzin. Przed otwarciem okien na oścież warto sprawdzić sytuację swojej okolicy lub danym regionie Polski na oficjalnych stronach instytucji państwowych, takich jak Główny Inspektorat Ochrony Środowiska, otwiera się w nowym oknie (GIOŚ) czy Instytut Meteorologii i Gospodarki Wodnej - Państwowy Instytut Badawczy (IMGW-PIB).
Źródło: deccoria.pl, ios.edu.pl, gov.pl












