Spis treści:
- Szalotka - superzdrowa odmiana cebuli
- Jak uprawiać szalotkę?
- Zbiory i przechowywanie szalotki
Szalotka - superzdrowa odmiana cebuli
Szalotka to roślina wieloletnia z rodziny amarylkowatych. W przeciwieństwie do zwykłej cebuli tworzy gniazda składające się z kilku lub kilkunastu mniejszych cebulek zrośniętych wspólną piętką.
Określenie "superzdrowa odmiana" nie jest przypadkowe. Szalotka zawiera znacznie więcej flawonoidów niż zwykła cebula - zwłaszcza kwercetyny i antocyjanin, które działają antyoksydacyjnie i przeciwzapalnie, chronią komórki, wspierają układ krążenia i wzmacniają odporność. Allicyna, która powstaje podczas krojenia szalotki, ma silne właściwości przeciwbakteryjne i przeciwgrzybicze.
Dodatkowo znajdziesz w niej więcej witaminy C, B6 oraz minerałów jak selen i mangan. Błonnik i inulina wspomagają trawienie i prawidłową pracę jelit. Dzięki łagodnemu smakowi możesz jeść szalotkę na surowo bez obaw o podrażnienie żołądka.
Jak uprawiać szalotkę?
Szalotka to jedno z łatwiejszych warzyw do uprawy w przydomowym ogrodzie. Wymaga mniej uwagi niż cebula zwyczajna, lepiej znosi chłód i rzadziej choruje. Jeśli zapewnisz jej te podstawowe warunki, otrzymasz obfity plon aromatycznych cebulek.
- Sadzenie szalotki
Termin sadzenia szalotki zależy od tego, kiedy chcesz zebrać plony. Wiosenne sadzenie rozpocznij w pierwszej połowie kwietnia, gdy gleba już się rozmarznie, a temperatura osiągnie minimum 5-7°C. Jesienne wykonuj w październiku. Pamiętaj o płodozmianie - nie umieszczaj jej na stanowisku, gdzie wcześniej rosły inne warzywa cebulowe przez co najmniej 3-4 lata.
Do sadzenia wybieraj zdrowe cebulki o średnicy 2,5-3 cm. Sadzonki umieszczaj na głębokość 4-5 cm, zachowując odstępy 10-15 cm między cebulkami w rzędzie i około 25-30 cm między rzędami. Cebulki układaj szczytem do góry i delikatnie dociśnij ziemię wokół nich.
- Ziemia i stanowisko dla szalotki
Gleba pod szalotkę powinna być żyzna, przepuszczalna i bogata w próchnicę. Najlepiej sprawdzają się gleby lekkie, piaszczysto-gliniaste o pH 6,0-7,0. Przed sadzeniem możesz wzbogacić glebę kompostem.
Stanowisko wybieraj nasłonecznione, w pełnym słońcu. Możliwa jest też uprawa półcieniu, ale plony będą skromniejsze. Miejsce powinno być osłonięte od silnych wiatrów i nienarażone na zastoje wody.
- Podlewanie i nawożenie szalotki
Podlewanie szalotki powinno być regularne, szczególnie w okresie intensywnego wzrostu wiosną i na początku lata. Ze względu na płytki system korzeniowy roślina ma duże wymagania wodne. Około dwa tygodnie przed planowanym zbiorem ogranicz podlewanie, by cebulki lepiej dojrzały.
Na wiosnę zastosuj nawóz wieloskładnikowy dla warzyw, ale z mniejszą zawartością azotu niż w przypadku cebuli zwyczajnej - około połowy standardowej dawki. Lepiej sprawdzają się preparaty z przewagą potasu i fosforu. Możesz zastosować nawożenie dwukrotnie w sezonie - na początku wegetacji i około miesiąca później, ale nie później niż w połowie czerwca.
- Pielęgnacja i rozmnażanie szalotki
Pielęgnacja szalotki ogranicza się do usuwania chwastów, spulchniania gleby oraz zbierania żółknących liści. Szalotka w polskim klimacie z reguły nie kwitnie. Rozmnażanie odbywa się wegetatywnie, przez sadzenie bulw. Po zbiorze wybierz najzdrowsze cebulki średniej wielkości jako materiał sadzeniowy na następny sezon. Przechowuj je w suchym, przewiewnym miejscu.
- Choroby i szkodniki szalotki
Szalotka jest stosunkowo odporna na choroby i szkodniki. Najczęstszym problemem jest śmietka cebulanka, której larwy żerują w cebulkach, powodując gnicie. Zapobiegaj jej występowaniu przez prawidłowy płodozmian.
Kolejnym szkodnikiem jest niszczyk cebulowy - mikroskopijny nicień wywołujący deformacje i pękanie cebulek. Najlepszą metodą jest profilaktyka - sadzenie zdrowego materiału, długi płodozmian i unikanie wilgotnych gleb.
Z chorób grzybowych szalotka może być zagrożona przez mączniaka rzekomego cebuli, który objawia się szarymi plamami na liściach. Zapewnij roślinom odpowiednie odstępy i unikaj podlewania liści.
Zbiory i przechowywanie szalotki
Zbiór szalotki zależy od terminu sadzenia. Przy sadzeniu wiosennym cebule są gotowe do zbioru od końca lipca do połowy sierpnia. Szalotka sadzona jesienią dojrzewa wcześniej - już na przełomie czerwca i lipca. Sygnałem dojrzałości jest żółknięcie i układanie się liści na ziemi. Zbiór rozpocznij, gdy dwie trzecie liście zaschnie. Nie opóźniaj zbiorów, bo gniazda zaczną rozpadać się na pojedyncze cebule.
Po wykopaniu obetnij szczypior na wysokości 5-8 cm. Rozłóż cebule do dosuszenia na kilka dni w przewiewnym, zacienionym miejscu. W pogodne dni możesz suszyć je na słońcu przez 2-3 dni. Po dosuszeniu przechowuj w suchym, chłodnym pomieszczeniu w temperaturze 10-15°C - najlepiej w piwnicy lub spiżarni.
Szalotka dzięki grubszej łusce zachowuje świeżość przez 6-8 miesięcy. Do przechowywania nadają się drewniane skrzynki lub wiklinowe kosze - unikaj plastikowych toreb. Małe cebulki możesz przeznaczyć jako dymkę do sadzenia, a większe do konsumpcji.
Źródło: deccoria.pl
