Spis treści:
- Szpinak malabarski – jadalne pnącze do twojego ogrodu
- Uprawa szpinaku malabarskiego – podstawowe zasady
- Właściwości i zastosowanie szpinaku malabarskiego w kuchni
- Uprawa szpinaku malabarskiego jako rośliny ozdobnej
Szpinak malabarski – jadalne pnącze do twojego ogrodu
Szpinak malabarski (Basella alba) to wieloletnie pnącze pochodzące z tropikalnych regionów Azji. Choć nazwa sugeruje pokrewieństwo ze zwykłym szpinakiem, w rzeczywistości należy do zupełnie innej rodziny botanicznej.
W naszym klimacie szpinak malabarski często uprawiany jest jako roślina jednoroczna, ponieważ nie znosi mrozów. Jego pędy mogą dorastać do 2–3 metrów długości, wspinając się po podporach lub spływając kaskadowo z pojemników. Jego soczyste, mięsiste liście o sercowatym kształcie mogą osiągać długość nawet 10 cm, tworząc gęste, intensywnie zielone kurtyny.
W okresie letnim roślina wytwarza drobne, białe lub różowawe kwiaty zebrane w groniaste kwiatostany. Kwitnienie trwa zwykle od lipca do września, a po zapyleniu pojawiają się ciemnofioletowe, niemal czarne owoce zawierające nasiona.
Uprawa szpinaku malabarskiego – podstawowe zasady
Ta egzotyczna roślina jest stosunkowo łatwa w pielęgnacji, ale wymaga zapewnienia odpowiednich warunków.
- Siew i sadzenie
Siew szpinaku malabarskiego najlepiej wykonać w marcu lub kwietniu, w doniczki wypełnione lekką, przepuszczalną ziemią. Nasiona wysiej na głębokość około 1 cm i utrzymuj podłoże w stałej wilgotności. Kiełkowanie powinno nastąpić po 7–14 dniach. Młode rośliny można przesadzić do ogrodu lub większych pojemników po ustąpieniu przymrozków, zazwyczaj w drugiej połowie maja. Sadzonki umieszczaj w odstępach około 30–40 cm.
- Gleba
Szpinak malabarski preferuje żyzne, próchnicze podłoże o odczynie lekko kwaśnym do neutralnego (pH 6–7). Dobrym wyborem będzie ziemia kompostowa z dodatkiem piasku dla lepszej przepuszczalności.
- Stanowisko
Najlepszym stanowiskiem dla szpinaku malabarskiego jest miejsce słoneczne lub półcieniste. W pełnym słońcu roślina będzie rosła najintensywniej, jednak w upalne dni może wymagać częstszego podlewania. W półcieniu liście pozostaną delikatniejsze i będą miały łagodniejszy smak.
- Podlewanie
Podlewanie szpinaku malabarskiego powinno być regularne – roślina lubi wilgotne podłoże, ale nie znosi zastoju wody. W gorące dni podlewaj ją codziennie, zwłaszcza w przypadku uprawy doniczkowej. W chłodniejsze dni wystarczy nawadnianie co 2–3 dni.
- Nawożenie
Nawożenie wykonuj co 2–3 tygodnie, używając uniwersalnego nawozu do warzyw lub nawozu organicznego, takiego jak rozcieńczona gnojówka z pokrzyw. Regularne dostarczanie składników odżywczych zapewni bujny wzrost i obfitość soczystych liści.
- Rozmnażanie
Szpinak malabarski można rozmnażać na dwa sposoby: z nasion lub przez sadzonki pędowe. Rozmnażanie z nasion najlepiej przeprowadzić wczesną wiosną (marzec-kwiecień), aby rośliny zdążyły dobrze się rozwinąć przed sezonem wegetacyjnym. Sadzonki pędowe można pobierać latem z dobrze rozwiniętych roślin. Odcinki pędów o długości około 10–15 cm, z kilkoma liśćmi, ukorzeniaj w wilgotnym podłożu lub wodzie. Ukorzenione sadzonki można sadzić bezpośrednio w docelowe miejsce po około 2–3 tygodniach.
- Choroby i szkodniki
Szpinak malabarski jest stosunkowo odporny na choroby i szkodniki, co czyni go wdzięcznym w uprawie. Najczęstsze problemy to:
- mszyce – zwalczaj je, opryskując rośliny roztworem wody z mydłem lub preparatem na bazie olejku neem;
- mączniak prawdziwy – może pojawić się w warunkach wysokiej wilgotności powietrza, stosuj preparaty siarkowe lub domowe roztwory z sody oczyszczonej;
- ślimaki – mogą żerować na młodych liściach, stosuj pułapki lub bariery wokół roślin;
- przędziorki – w przypadku ich wystąpienia, zwiększ wilgotność powietrza i stosuj odpowiednie środki ochrony roślin.
- Podpory i pielęgnacja
Jako pnącze, szpinak malabarski potrzebuje podpór, po których będzie się wspinał. Mogą to być tyczki, kratki, siatki lub specjalne konstrukcje. Regularnie prowadź młode pędy, aby równomiernie pokrywały podporę. Usuwaj żółknące lub uszkodzone liście, aby utrzymać roślinę w dobrej kondycji.
Właściwości i zastosowanie szpinaku malabarskiego w kuchni
Szpinak malabarski to nie tylko ozdobna roślina, ale także cenne źródło składników odżywczych. Jego liście zawierają znaczne ilości witamin A, C i B, minerałów (szczególnie wapnia, żelaza i magnezu) oraz błonnika. Co więcej, w przeciwieństwie do zwykłego szpinaku, zawiera mniej szczawianów, co czyni go lepiej przyswajalnym przez organizm.
Liście szpinaku malabarskiego mają łagodny, delikatnie orzechowy smak. Młode pędy i liście są soczyste i chrupiące, idealnie nadają się do spożycia na surowo. Starsze liście stają się bardziej miękkie i lepiej smakują po obróbce termicznej.
Uprawa szpinaku malabarskiego jako rośliny ozdobnej
Oprócz walorów kulinarnych szpinak malabarski ma także znaczne walory dekoracyjne. Jego bujne, błyszczące liście tworzą gęste zasłony, doskonale maskujące nieestetyczne elementy ogrodu czy balkonu.
Możesz posadzić go przy ogrodzeniu lub pergoli, tworząc zieloną ścianę. Sprawdzi się również w pojemnikach zawieszanych na balustradzie balkonu lub w donicach na tarasie. Odmiana czerwona „Rubra” szczególnie efektownie prezentuje się w towarzystwie roślin o jasnych liściach lub kwiatach.
Źródło: deccoria.pl
