Spis treści:
- Werbena ogrodowa – charakterystyka i zastosowanie
- Najpopularniejsze gatunki i odmiany werbeny
- Uprawa i pielęgnacja werbeny
- Ziele werbeny - właściwości lecznicze
Werbena ogrodowa – charakterystyka i zastosowanie
Werbena ogrodowa (Verbena Hybrida) - to gatunek rośliny należący do rodziny werbenowatych. W Polsce uprawiana jako roślina ozdobna, jednoroczna. Krzew o rozłożystym i zwartym pokroju, którego główną dekorację stanowią drobne kwiaty zebrane w gęste kwiatostany. W zależności od wybranej odmiany mogą przyjmować one różne zabarwienie – od białego poprzez czerwony aż do fioletowego. Kwiaty wydzielają przyjemny, intensywny zapach.
Werbena ogrodowa doskonale nadaje się na rabaty kwiatowe, obwódki oraz skalniaki. Może być stosowana także na kobierce kwiatowe, kwietniki oraz kwiat cięty. Liczne odmiany werbeny z powodzeniem można uprawiać w pojemnikach i skrzynkach.
Najpopularniejsze gatunki i odmiany werbeny
Ze względu na wysokość wyróżniamy następujące odmiany werbeny ogrodowej:
- Compact Nana – odmiana karłowa osiągająca wysokość ok. 15 cm;
- Compacta – odmiana średnia osiągająca wysokość ok. 30 cm;
- Grandiflora – odmiana wysoka osiągająca wysokość ok. 50 cm.
Werbena zwisająca to jedna z najpopularniejszych odmian werbeny ogrodowej. Głównym walorem dekoracyjnym tej rośliny są długie pędy, na których znajdują się drobne kwiaty, zebrane w kuliste kwiatostany o średnicy 15 cm. Odmiana charakteryzuje się wysoką odpornością na działanie niesprzyjających warunków atmosferycznych, przez co świetnie sprawdzi się jako roślina na kwiaty balkonowe zwisające. Można sadzić ją w skrzynkach, koszykach oraz dużych donicach.
Oprócz werbeny ogrodowej na polskim rynku dostępne są także inne gatunki tej wyjątkowej rośliny, które z powodzeniem można uprawiać w przydomowym ogrodzie. Oto najciekawsze z nich!
- Werbena cytrynowa ( Lippia citriodora)
Lippia trójlistna, potocznie określana jako werbena cytrynowa, to gatunek pochodzący z Ameryki Południowej. W naturalnych warunkach występuje przede wszystkim w Argentynie, Chile oraz Peru. Werbena cytrynowa jest krzewem dorastającym do 7 metrów o dekoracyjnym pokroju. Cechą charakterystyczną tej odmiany są podłużne, lancetowate liście oraz drobne białe kwiaty.
Jak sama nazwa wskazuje, werbena cytrynowa wydziela przyjemny i bardzo intensywny cytrusowy aromat. Suszone liście lippii trójlistnej świetnie sprawdzają się w kuchni jako przyprawa do różnych dań.
- Werbena krzaczasta ( Verbena hastata)
Choć w naturalnych warunkach porasta tereny preriowe Ameryki Północnej, to bardzo dobrze radzi sobie w klimacie umiarkowanym. Werbena krzaczasta przykuwa uwagę swoim rozłożystym pokrojem. W sprzyjających warunkach osiąga wysokość ok. 120 cm. Walorem dekoracyjnym tej odmiany są podłużne, jasnozielone liście o postrzępionych brzegach oraz drobne kwiaty o zabarwieniu fioletowo-niebieskim, zebrane w kłosy. Warto wiedzieć o tym, że werbena krzaczasta jest niezwykle wydajną rośliną miododajną.
- Werbena patagońska ( Verbena bonariensis)
Gatunek rośliny jednorocznej, który w naturalnych warunkach występuje w Ameryce Południowej. Werbena patagońska dorasta do ok. 80-100 cm wysokości. Posiada wzniesiony pokrój oraz sztywne łodygi, przez co doskonale nadaje się do tworzenia wysokich rabat. Charakterystyczną cechą tej odmiany są wąskie lancetowate liście oraz drobne, fioletowe kwiaty.
Werbena pospolita ( Verbena officinalis)
Jeden z gatunków roślin z rodziny werbenowatych. Występuje m.in. Afryce, Azji, Ameryce Północnej i Środkowej, Australii oraz Europie. W Polsce porasta głównie tereny południowe. Roślina o wzniesionym pokroju osiąga 20-70 cm wysokości. Werbena pospolita posiada szorstkie, lancetowate liście oraz drobne kwiaty o zabarwieniu białym lub liliowym, zebrane w niewielkie kłosy. Kwitnie od czerwca do września.
Uprawa i pielęgnacja werbeny
Uprawa werbeny ogrodowej nie powinna sprawić nikomu większych problemów. Roślina preferuje stanowiska ciepłe i dobrze nasłonecznione, osłonięte od wiatru. Niemniej jednak równie dobrze radzi sobie w mniej sprzyjających warunkach. Werbena ogrodowa najlepiej rośnie na glebie żyznej, próchniczej i przepuszczalnej o odczynie pH 6,0-8,0. Podłoże powinno być umiarkowanie wilgotne. Na suchej i jałowej roślina nie zakwitnie.
Najlepszym terminem na wysiew werbeny ogrodowej z nasion jest luty i marzec. Natomiast sadzonki werbeny wysadza się w maju. Warto pamiętać o tym o zachowaniu odpowiednich odstępów, co umożliwi roślinie swobody rozrost.
Werbena ogrodowa nie wymaga skomplikowanych zabiegów pielęgnacyjnych. Roślinę należy podlewać regularnie, niewielką ilością wody. Nadmierna wilgoć w podłożu może doprowadzić do gnicia systemu korzeniowego oraz więdnięcia liści. Dlatego też z dużym wyczuciem należy podlewać zwłaszcza rośliny uprawiane w doniczkach i skrzynkach.
Jeżeli chodzi o nawożenie werbeny ogrodowej, to powinna być ona systematycznie zasilana preparatami wieloskładnikowymi. Najlepiej sprawdzą się tutaj płynne nawozy do roślin kwitnących bogaty w fosfor i potas. Nie należy jednak przesadzać, zbyt częste nawożenie rośliny azotem powoduje intensywny wzrost liści, ograniczając tym samym kwitnienie.
Warto również pamiętać o częstym usuwaniu przekwitłych kwiatostanów i pędów, co pozytywnie wpływa na rozwój rośliny, sprzyjając jej obfitemu i dłuższemu kwitnieniu.
Ziele werbeny - właściwości lecznicze
Lecznicze właściwości ziela werbeny były znane już w starożytności. Wówczas uznawana była za niezwykle skuteczny specyfik na pamięć i koncentrację, a także bolesne miesiączki oraz pobudzenie laktacji. Warto wiedzieć o tym, że ziele werbeny pospolitej (witułki lekarskiej) wykazuje właściwości m.in. przeciwutleniające, przeciwbakteryjne, przeciwzapalne, przeciwgrzybicze, uspokajające, wyciszające, przeciwlękowe, przeciwdrgawkowe, nasenne, neurochronne, przeciwnowotworowe oraz insektobójcze.
Z werbeny pospolitej można przygotować napar lub nalewkę. Ziele witułki lekarskiej bardzo często wykorzystuje się także do zrobienia okładów na skórę. Zawarte w niej substancje skutecznie zmniejszają obrzęki, łagodzą stany zapalne oraz znacznie przyspieszają gojenie się ran. Schłodzony napar z werbeny może być stosowany również jako płyn do płukania jamy ustnej o działaniu antyseptycznym.
