Spis treści:
- Net-billing — jak to działa?
- Fotowoltaika: rozliczenie roczne czy półroczne?
- Rozliczenie fotowoltaiki a faktura prognozowana
- Rozliczanie fotowoltaiki a montaż instalacji — kiedy najlepiej?
- Jak rozliczana jest energia z fotowoltaiki u poszczególnych operatorów?
Net-billing — jak to działa?
Najnowsza forma rozliczania dla prosumentów, która funkcjonuje od początku 2022 roku, gdy zastąpiła system opustów, nazywa się właśnie net-billing. Taką formę rozliczenia muszą wybrać osoby, które uruchomiły mikroinstalację fotowoltaiczną od 1 kwietnia 2022 roku.
Net-billing jest systemem handlu energią elektryczną. Prosument, który nie zużyje energii wyprodukowanej przez swoją instalację fotowoltaiczną, musi oddać ją do sieci. Odbywa się to po cenie, która jest określana przez Polskie Sieci Elektroenergetyczne (PSE). W momencie, gdy instalacja fotowoltaiczna nie jest w stanie wytworzyć takiej ilości energii elektrycznej, która będzie pokrywała zapotrzebowanie prosumenta, musi on kupić brakującą ilość energii zgodnie ze stawkami sprzedawcy.
Warto również wiedzieć, że zmiana przepisów wprowadziła indywidualne, wirtualne konto dla każdego prosumenta rozliczającego się w systemie net-billing. To właśnie tam będą przychodziły środki za sprzedaż energii i to z tego konta będzie pobierana kwota na zakup energii.
Fotowoltaika: rozliczenie roczne czy półroczne?
W przypadku prosumentów możliwy jest wybór jednego spośród czterech okresów rozliczeniowych:
- miesiąc,
- 2 miesiące,
- 6 miesięcy,
- 12 miesięcy.
Najbardziej popularne wśród osób posiadających instalację fotowoltaiczną są dwie ostatnie możliwości. Z czego to wynika? Przede wszystkim z warunków atmosferycznych panujących w Polsce. Najwięcej energii panele fotowoltaiczne produkują latem, gdy ich ekspozycja na słońce jest największa. Z kolei w trakcie zimy, gdy okres między wschodem a zachodem słońca jest krótszy, a poza tym znacznie więcej jest dni pochmurnych, instalacja fotowoltaiczna nie jest najbardziej efektywna.
Biorąc pod uwagę powyższe czynniki, dłuższe okresy rozliczeniowe pozwalają na bilansowanie zysków z okresów wysokich i kosztów z niskich. Ostatecznym elementem decydującym o wyborze konkretnego rozliczenia powinna być indywidualna sytuacja prosumenta.
Rozliczenie fotowoltaiki a faktura prognozowana
Prosumenci, którzy wybiorą miesięczny lub dwumiesięczny okres rozliczeniowy, z jego końcem otrzymają fakturę rozliczającą. Znajdzie się na niej nie tylko wysokość nadwyżki bądź koszt energii pobranej z sieci, ale także wartość usługi dystrybucji i przesyłu. Jak to wygląda w przypadku prosumentów, którzy wybrali dłuższe okresy rozliczeniowe? W ich przypadku firma energetyczna ma prawo wystawiać faktury prognozowane.
Podstawą prawną do wystawiania takich dokumentów jest § 32 ust. 4 rozporządzenia Ministra Energii z dnia 6 marca 2019 r. W sprawie szczegółowych zasad kształtowania i kalkulacji taryf oraz rozliczeń w obrocie energią elektryczną. Prognozy są tworzone na podstawie odczytów rzeczywistych w analogicznym okresie poprzedniego roku kalendarzowego.
W takiej sytuacji prosument musi przez cały pierwszy rok od uruchomienia instalacji opłacać faktury w takiej wysokości jak w odpowiednim okresie poprzedniego roku kalendarzowego. Otrzymanie faktury prognozowanej może być szczególnie dotkliwe dla osób, które zdecydowały się skorzystać z finansowania zewnętrznego dla uruchomienia własnej instalacji fotowoltaicznej.
Rozliczanie fotowoltaiki a montaż instalacji — kiedy najlepiej?
Biorąc pod uwagę możliwe okresy rozliczeniowe (1, 2, 6 lub 12 miesięcy), a także dopuszczenie wystawiania faktur prognozowanych przez firmy energetyczne, wybór daty montażu instalacji fotowoltaicznej może być jednym z najważniejszych aspektów, które należy rozważyć.
Optymalnym wyborem wydaje się montaż fotowoltaiki na przełomie marca i kwietnia. To właśnie w tych miesiącach nasłonecznienie zaczyna się widocznie zwiększać, co korzystnie wpłynie na ilość wytworzonej energii elektrycznej. Poza tym nadwyżka wytworzona wiosną, latem i wczesną jesienią, sprawi, że na indywidualnym koncie prosumenta pojawi się również nadwyżka, którą można będzie wykorzystać zimą na zakup energii elektrycznej.
Czy jest rozwiązanie pozwalające na ominięcie negatywnych skutków faktur prognozowanych? W tym przypadku niestety nie ma większego znaczenia, kiedy dokonamy montażu instalacji fotowoltaicznej. Jeśli nasz dostawca korzysta z faktur prognozowanych, przez pierwszy rok funkcjonowania musimy się liczyć z opłacaniem wyższych rachunków, niż faktyczne zużycie.
Jak rozliczana jest energia z fotowoltaiki u poszczególnych operatorów?
W Polsce funkcjonuje pięciu operatorów systemu dystrybucyjnego:
- PGE (środkowa i wschodnia Polska — Łódź, Lublin, Białystok),
- Enea (zachodnia i środkowa Polska — Poznań, Szczecin),
- Energa (środkowa i północna Polska — Trójmiast, Olsztyn, Płock, Toruń),
- Tauron (południe Polski — Kraków, Gliwice, Katowice),
- Innology (centralna Polska, przede wszystkim Warszawa).
Każda z powyższych firm opracowała własne zasady rozliczenia fotowoltaiki.
W przypadku Innogy prosument ma 12 miesięcy na odbiór wyprodukowanej energii. Okres ten zaczyna się liczyć od momentu wprowadzenia energii do sieci. Nadprodukcja energii z instalacji fotowoltaicznej obsługiwanej przez Innogy zostanie zmniejszona o 30% w przypadku paneli o mocy ponad 10 kW a do 50 kW lub o 20%, jeśli moc instalacji jest mniejsza niż 20 kW.
Rozliczenie energii z fotowoltaiki z Polską Grupą Energetyczną także musi się odbyć w trakcie 12 miesięcy od jej wprowadzenia do sieci, a niewykorzystana w tym okresie energia przepada. Analogicznie jak w przypadku Innology, ilość energii wprowadzonej jest zmniejszana o 20 lub 30 procent w stosunku do energii pobranej, w zależności od mocy instalacji.
W przypadku Enei, Energii i Tauronu podstawowe zasady rozliczania energii z fotowoltaiki są takie same, jak w przypadku Innogy oraz PGE. Każdy z operatorów wysyła prosumentowi inaczej wyglądającą fakturę i warto zapoznać się z pozycjami, które znajdują się na rachunku.
