Spis treści:
- Czy w Polsce można palić w kominku - obowiązujące przepisy
- Zakaz palenia w kominku. Kiedy i gdzie nie można palić? [LISTA WOJEWÓDZTW]
- Kogo obowiązuje zakaz palenia w kominku?
- Czym można palić w kominku?
- Czy trzeba zlikwidować kominek?
- Jakie kominki spełniają wymagania Ekoprojektu?
Czy w Polsce można palić w kominku - obowiązujące przepisy
Od 1 stycznia 2022 roku w Polsce obowiązują przepisy ustanowione na podstawie Dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady nazywane Ekoprojektem. Wprowadzone zostały wspólne normy dla emisji pyłów, tlenu węgla czy tlenku azotu, które muszą spełniać urządzenia energetyczne sprzedawane w krajach Unii Europejskiej. Nowe prawo zostało wprowadzone w odpowiedzi na stale pogarszającą się jakość powietrza. Właśnie regulacje dotyczące spalania paliw stałych mają być jednym z ważniejszych rozwiązań w tym zakresie.
W Ekoprojekcie zostały uwzględnione ogrzewacze pomieszczeń na drewno, czyli właśnie klasyczne domowe kominki. Jednak ten akt prawny nie zakazuje palenia w kominkach, a jedynie wprowadza wyśrubowane normy dotyczące sprzedaży urządzeń grzewczych. Jeśli kominek spełnia wymagania ekologiczne stawiane przez organy unijne, można z niego korzystać przez cały rok. W przypadku urządzeń niespełniających wymogów nie wolno ich używać w dni, gdy stężenie pyłów PM10 jest wyższe, niż ustanowione normy.
Zakaz palenia w kominku. Kiedy i gdzie nie można palić? [LISTA WOJEWÓDZTW]
W celu redukcji stężenia szkodliwych pyłów w powietrzu sejmiki województw wprowadziły ograniczenia i zakazy korzystania z niektórych rodzajów urządzeń grzewczych. Przepisy zostały ustanowione na podstawie Ustawy Prawo ochrony środowiska i nazywane są uchwałami antysmogowymi. Na terenie Polski takie uchwały zostały przyjęte w 15 z 16 województw. Jedynie władze województwa podlaskiego nie zdecydowały się wprowadzić przepisów pomagających walczyć ze złą jakością powietrza.
W uchwałach antysmogowych zostały zawarte zapisy dotyczące jakości drewna dopuszczonego do użycia w kominkach. W większości dopuszczona jest biomasa o wilgotności w stanie roboczym mniejszej od 20%. Jedynie w województwie zachodniopomorskim oraz lubuskim nie zostały wprowadzone ograniczenia co do jakości drewna, którym można palić w kominku.
W poszczególnych województwach zostały również ustanowione odmienne terminy realizacji postanowień uchwał antysmogowych w zakresie zakazu palenia w kominku:
- dolnośląskie — 1 lipca 2024 r.
- kujawsko-pomorskie — 1 stycznia 2024 r.
- lubelskie — 1 stycznia 2024 r.
- lubuskie — 1 stycznia 2027 r.
- łódzkie — 1 stycznia 2025 r.
- małopolskie — 1 stycznia 2023 r.
- mazowieckie — 1 stycznia 2023 r.
- opolskie — 1 stycznia 2036 r.
- podkarpackie — 1 stycznia 2023 r.
- pomorskie — 1 września 2024 r.
- śląskie — 1 lipca 2018 r.
- świętokrzyskie — 1 lipca 2023 r.
- warmińsko-mazurskie — 1 stycznia 2030 r. (1 stycznia 2035 r. — dla obszarów poza miastami)
- wielkopolskie — 1 stycznia 2026 r.
- zachodniopomorskie — 1 stycznia 2028 r.
- podlaskie — brak.
Kogo obowiązuje zakaz palenia w kominku?
Zakaz palenia w kominku obowiązuje wszystkich użytkowników tego rodzaju urządzeń, które nie spełniają norm uwzględnionych w Ekoprojekcie oraz w dni, gdy stężenie pyłów PM10 w powietrzu przekroczy odpowiedni poziom. Potocznie nazywane są one dniami smogowymi.
W Polsce poziomy alarmowe dla pyłów zawieszonych PM10 w powietrzu określa rozporządzenie Ministra Środowiska z dnia 24 sierpnia 2012 r. w sprawie poziomów niektórych substancji w powietrzu. Zgodnie z załącznikiem nr 4 do rozporządzenia dni smogowe ustanawia się w momencie, gdy średniodobowe stężenie pyłów zawieszonych PM10 w powietrzu przekroczy 150 µg/m3. Dla porównania o połowę niższy poziom alarmowych jest ustanowiony we Włoszech — 75 µg/m3.
Czym można palić w kominku?
W wielu przypadkach specjaliści zauważają, że największym problemem nie jest kominek, jako urządzenie grzewcze, ale jego wiek, technologia oraz materiał, jaki jest używany do uzyskania energii cieplnej. Warto zauważyć, że najgorsze efekty dla środowiska stwarza palenie w kominku takimi materiałami jak:
- węgiel brunatny,
- miał węglowy,
- muł węglowy,
- flotokoncentrat,
- odpady,
- plastik,
- stare meble,
- panele podłogowe,
- opony,
- drewno niesezonowane.
Szczególnie w tym ostatnim przypadku widać zależność, która została uwzględniona a uchwałach antysmogowych o zakazie palenia w kominkach. Drewno, którego wilgotność nie została wystarczająco zredukowana, jest mniej wydajne energetycznie, a przede wszystkim podczas spalania wydobywa się z niego szkodliwa smoła i dym.
Czy trzeba zlikwidować kominek?
Przepisy Ekoprojektu określają przede wszystkim dwa elementy: urządzenia, jakie można wykorzystywać jako źródło ogrzewania oraz materiały, które można wykorzystywać do tego celu i ich specyfikację techniczną. Wprowadzony zakaz palenia w kominkach niespełniających norm nie będzie skutkował koniecznością ich likwidacji. Jednak trzeba pamiętać, że w dni smogowe lub po upływie terminu wymiany kominków niezgodnych z Ekoprojektem, nie będzie można z nich korzystać. Zgodnie z przepisami ochrony środowiska za nieprzestrzeganie postanowień będzie można zostać ukaranym mandatem karnym w wysokości do 500 zł lub karą grzywny do 5 000 zł.
Inaczej wygląda sytuacja, gdy chcemy skorzystać z dofinansowania na wymianę pieca z programu Czyste Powietrze. W takiej sytuacji konieczna jest likwidacja wszystkich źródeł ciepła, które nie spełniają wymagań programu. W przypadku kominków mogą zostać urządzenia wykorzystywane rekreacyjnie, jednak w takim przypadku konieczne będzie np. odłączenie urządzenia od płaszcza wodnego.
Jakie kominki spełniają wymagania Ekoprojektu?
Dyrektywa europejska zwana Ekoprojektem wprowadza zakaz palenia w kominkach, które nie spełniają odpowiednich norm. Chodzi przede wszystkim o sezonową efektywność energetyczną oraz emisję pyłów PM. W przypadku efektywności zostały ustalone 3 poziomy minimalne, które muszą spełniać urządzenia, by nie zostały objęte zakazem palenia w kominku:
- dla kominków z zamkniętą komorą spalania wykorzystujących pellet — 79%,
- dla kominków z zamkniętą komorą spalania, które wykorzystują paliwo inne niż pellet — 65%,
- dla kominków z otwartą komorą spalania — 30%.
Z kolei normy dotyczące emisji pyłów PM zostały ustalone dla kominków przy założeniu, że zawartość tlenu w komorze wynosi 13% i wyglądają następująco:
- dla kominków z zamkniętą komorą spalania wykorzystujących pellet — 20 mg/m3,
- dla kominków z zamkniętą komorą spalania, które wykorzystują paliwo inne niż pellet — 40 mg/m3,
- dla kominków z otwartą komorą spalania — 50 mg/m3.
Jeśli posiadamy w domu kominek i zastanawiamy, czy obejmie nas zakaz palenia w kominkach, musimy sprawdzić certyfikaty, jakie posiada. Jeśli kupiliśmy urządzenie do pięciu lat temu — jest duża szansa, że spełnia ona wymogi Ekoprojektu. W przypadku starszych modeli konieczna będzie wymiana. Warto w takim przypadku sprawdzić harmonogram obowiązujący w naszym województwie i przygotować się na wymianę źródła ogrzewania lub remont domu i jego kompletną wymianę.
Czytaj także:
Od kiedy składać wniosek o dodatek do pelletu? WZÓR wniosku. Jak go wypełnić i gdzie złożyć?
Jak oszczędzać prąd w domu. Co zrobić, żeby nie przekroczyć 2000 kWh rocznie?
