Spis treści:
- Mięta – charakterystyka
- Uprawa mięty w doniczce
- Uprawa mięty w ogrodzie
- Przesadzanie mięty
- Mięta – właściwości i zastosowanie
Mięta – charakterystyka
Mięta (łac. Mentha) to botaniczny rodzaj rośliny z rodziny jasnotowatych (wargowych). Około 15 jej gatunków rośnie głównie w Europie, Afryce i Azji, z czego 5 występuje na terytorium Polski. Wiecznie zielona roślina o pędach sięgających 40-120 cm wysokości, o listkach w kształcie eliptycznym lub jajowatym, wydziela bardzo silny zapach. Wykorzystywana jest m.in. w przemyśle farmaceutycznym, spożywczym oraz perfumeryjnym. Uprawiana jest przez ludzi na całym świecie i cieszy się niesłabnącą popularnością.
Ciekawostką jest, że mięta zawdzięcza swoją nazwę greckiej nimfie – Minte. Według mitologii greckiej Minte była ukochaną Hadesa, boga podziemnego świata zmarłych, którą jego zazdrosna żona – Persefona, zamieniła właśnie w zioło nazwane później miętą. Inna wersja mitu podaje, że Minte najpierw przemieniono w pył, z którego za sprawą Hadesa wyrosła mięta.
Uprawa mięty w doniczce
Mięta nie jest trudna w uprawie, a przy tym ma dużą odporność na rozmaite infekcje czy szkodniki. Dlatego, zamiast ją kupować, roślinę można wyhodować. Mięte można uprawiać zarówno w ogrodzie, jak i w doniczkach na kuchennym parapecie czy balkonie. Najłatwiejszym sposobem na rozpoczęcie uprawy mięty w doniczce jest przygotowanie sadzonek. Wystarczy, że jedną gałązkę z listkami wsadzicie do wody i poczekacie, aż wypuści korzonki. Sadzonki posadźcie w dużej doniczce z otworami, aby korzenie otrzymały potrzebną przestrzeń do rozwoju (towarzystwo innych ziół nie jest wskazane). Dno pojemnika wyłóżcie małymi kamyczkami, a następnie wsypcie uniwersalną ziemię do kwiatów. Pamiętajcie, żeby zapewnić mięcie cień, jak również wilgoć poprzez regularne podlewanie lub zraszanie.
Miętę w doniczce można również kupić w supermarkecie lub sklepie ogrodniczym. Pamiętajcie jednak, aby od razu przesadzić ją do większej doniczki. Jak już wcześniej wspominaliśmy, roślina ta nie jest szczególnie wymagająca, dlatego jej uprawa nie powinna sprawić problemów. Aby prawidłowo rosła w naszym domu, warto jednak przestrzegać kilku podstawowych zasad.
- Stanowisko
Mięcie w doniczce należy przede wszystkim zapewnić odpowiednie stanowisko – najlepiej czuje się w miejscach umiarkowanie słonecznych lub lekko cienistych. Nie toleruje z kolei bezpośredniego światła słonecznego, ponieważ jej liście mogą ulec poparzeniu i uschnąć.
- Podlewanie
Podstawą pielęgnacji mięty w doniczce jest regularne podlewanie. Roślina ta wymaga stale lekko wilgotnej gleby, dlatego nawadniać ją należy dość często (ale z wyczuciem). Przelanie może bowiem doprowadzić do gnicia korzeni. W sezonie grzewczym, gdy powietrze wysuszone jest przez kaloryfery, warto także zraszać listki mięty.
- Nawożenie
Mówi się, że mięta w doniczce nie wymaga nawożenia. Okazuje się jednak, że to nie jest do końca prawda. Aby uzyskać lepsze efekty w jej uprawie, w okresie wegetacji warto od czasu do czasu zasilić roślinę niewielką dawką nawozu naturalnego. Z tym zadaniem doskonale poradzi sobie m.in. biohumus.
- Jak zrywać listki mięty w doniczce?
Okazuje się, że wiele osób wykonuje tę czynność w sposób nieprawidłowy. Nie obrywajcie samych listków, lecz całą górną część gałązki. W przeciwnym razie mięta szybciej obumrze.
Uprawa mięty w ogrodzie
Sadzenie mięty należy rozpocząć wiosną lub jesienią, w okresie bez przymrozków. Nasiona warto wysiać w inspekcie lub doniczce, aby pod koniec maja przesadzić ją do gruntu na działce, zachowując odstęp 30-35 cm między sadzonkami. Gleba musi być wilgotna, o pH wahającym się od 6 do 7. Większość odmian mięty najlepiej czuje się w miejscach półcienistych. Warto pamiętać, że roślina ta szybko się rozrasta, dlatego trzeba zapewnić jej sporo miejsca. Aby zapobiec nadmiernemu rozprzestrzenianiu się zioła, podczas sadzenia warto zastosować odpowiednie zapory dla korzeni.
Używajcie nawozów wieloskładnikowych, lecz z bardzo małą ilością sodu, aby zapobiec brązowieniu się liści. Często pozbywajcie się chwastów rosnących wokół rośliny oraz dbajcie o regularne podlewanie. Aby zapewnić mięcie odpowiednie warunki do wzrostu w ogrodzie, dobrze jest ściółkować glebę wokół roślin np. skoszoną trawą lub liśćmi. Pozwoli to utrzymać optymalną wilgotność podłoża. Z kolei jesienią zaleca się cięcie mięty tuż nad ziemią.
Przesadzanie mięty
Aby utrzymać intensywny, miętowy smak i zapach, roślinę należy przesadzać co 3-4 lata. Mięta ma bardzo rozwinięty system korzeniowy. W celu przesadzania mięty w doniczce rozdziel od siebie dwie sadzonki poprzez ucięcie mniejszych korzonków, które z nich wyrastają. Następnie przesadź jedną z sadzonek do nowej doniczki. Na jej dno wsyp kilkucentymetrową warstwę drenażu, po czym przykryj warstwą ziemi. W tak przygotowanej doniczce umieść sadzonkę i uzupełnij ziemią po bokach, lekko uklepując. Po przesadzeniu miętę należy obficie podlać.
Jeżeli planujesz przesadzać miętę w ogrodzie, najlepiej zrób to późną wiosną lub wczesnym latem, kiedy temperatury są stale ciepłe. Pozwala to na uzyskanie idealnych warunków do wzrostu i rozwoju rośliny. Wykop dołek o takiej samej głębokości jak bryła korzeniowa mięty i dwukrotnie większej szerokości, a następnie przenieś roślinę. W razie potrzeby warto pozbyć się martwych lub uszkodzonych części mięty. Po przesadzeniu podlej glebę, by była odpowiednio nawodniona i rozłóż warstwę ściółki.
Mięta – właściwości i zastosowanie
Najbardziej popularnymi gatunkami mięty są mięta zielona (Mentha spicata) oraz mięta pieprzowa (Mentha×piperita). Obie doskonale sprawdzają się w kuchni jako przyprawa do wielu dań czy jako dodatek do zimnych deserów, wypieków, sałatek, soków, kompotów oraz popularnych koktajli, drinków i smoothie. Mięta to bogate źródło witamin i minerałów. Zawiera wapno, fosfor, żelazo, magnez, a także witaminy A i B3. W dodatku zarówno świeże, jak i suszone listki działają leczniczo.
Niezwykłe właściwości mięty znane są już od starożytności. Przygotowane z niej herbaty, napary bądź nalewki pomagają w złagodzeniu wielu dolegliwości, takich jak bóle brzucha, zgaga, mdłości czy biegunka. Bardzo dobrze wpływa też na układ trawienny i oddechowy, m.in.:
- zwiększa wydzielenie żółci i soku żołądkowego;
- wspomaga pracę jelit i wątroby;
- oczyszcza gardło z zalegającego śluzu;
- działa przeciwbakteryjnie, odkażająco i uspokajająco.
Warto zaznaczyć, że mięta znajduje zastosowanie nie tylko w kuchni i ziołolecznictwie. Warto przygotować z niej m.in.:
- płukankę do włosów – zaparz herbatę z mięty, a po wystygnięciu wypłucz dokładnie włosy, wcierając płukankę w skórę głowy. Napar z mięty pobudza cebulki do wzrostu, nadaje świeżości i zapobiega nadmiernemu tłuszczeniu się włosów;
- maseczkę do twarzy– ta maseczka sprawdzi się u każdego, bez względu na to, jaki rodzaj cery posiadasz. Wystarczy zaparzyć dwie łyżki liści suszonej mięty i zostawić pod przykryciem przez około 15 minut. Następnie odlej napar, odsącz liście, po czym dodaj po łyżce miodu i jogurtu naturalnego. Tak przygotowany preparat nałóż na twarz na około 15 minut, po czym zmyj letnią wodą i ciesz się odświeżoną cerą;
- środek odstraszający mole – zwiąż kilka świeżych gałązek mięty lub wrzuć aromatyczne listki do małej saszetki, po czym umieść je wśród ubrań w szafie lub komodzie.;
- środek odstraszający gryzonie – wystarczy nasączyć miętowym olejkiem watę lub wypełnić listkami materiałową torebkę, a następnie położyć przy otworach, gdzie istnieje ryzyko wdarcia się gryzoni.
Źródło: Deccoria.pl
Artykuł zaktualizowany. Pierwszy raz ukazał się 28.02.2019 roku.
