Serdecznik pospolity (Leonurus cardiaca)

Serdecznik pospolity to miododajna, wieloletnia bylina z rodziny jasnotowatych. Występuje w umiarkowanych strefach Europy, Azji, Azji Mniejszej oraz w Ameryce Północnej. W Polsce rośnie głównie na dziko, na nizinach i pogórzu, choć możesz go też wysiać na własnej plantacji lub w przydomowym ogródku. Często też porasta przydroża i okolice osiedli mieszkaniowych.

Roślina osiąga do 150 cm wysokości. Ma ona grubą, wzniesioną, rozgałęzioną i czterokanciastą łodygę pokrytą niewielkimi bruzdami. Liście z wierzchu są ciemnozielone, a od spodu jaśniejsze. Mają one ząbkowane krawędzi. W kątach górnych liści wyrastają jasnoróżowe i jasnofioletowe kwiaty.

Uprawa serdecznika pospolitego nie jest skomplikowana. Serdecznik pospolity najbardziej lubi nasłonecznione i wilgotne stanowiska. Nie przepada za półcieniem – w takim miejscu nie rośnie zbyt dobrze i słabo kwitnie. Dobrze rośnie w uniwersalnej ziemi ogrodowej. Wymaga umiarkowanego podlewania.

Wysiewając nasiona wczesną wiosną, należy wysiać je pod osłoną lub – pod koniec kwietnia – wprost do gruntu. Nasiona należy wysiać powierzchniowo i przykryć cienką warstwą torfu, który dobrze chłonie wodę i stale utrzymuje wilgoć. W odpowiedniej temperaturze (w cieple) i przy optymalnej wilgotności siewki pojawią się już po ok. 10-14 dniach. Po wyrośnięciu 2-3 liści należy przesadzić je na miejsce stałe w odległości 40 cm od siebie.

Serdecznik pospolity jest rośliną dość odporną. Mimo to może być narażony na różne choroby, takie jak mączniak prawdziwy, rdza, zgnilizna korzeni czy fuzarioza. Wśród szkodników roślinę mogą zaatakować m.in. mszyce, przędziorki i ślimaki.

Surowcem leczniczym serdecznika pospolitego jest ziele zbierane latem w okresie kwitnienia. Powinno ono być pozyskiwane ze zdrowych roślin: bez przebarwień, plam i zdrewniałych części łodyg. W celu pozyskania surowca należy ściąć dolne liście i pędy wierzchołkowe na wysokości 25 cm. Zebrane liście należy położyć na płaskiej powierzchni (np. na blacie) i ususzyć w zacienionym i przewiewnym miejscu w temperaturze do 35 stopni Celsjusza. Pędy wierzchołkowe należy suszyć powieszone w niewielkich pęczkach, w pozycji „głową w dół”.

Serdecznik pospolity działa uspokajająco na układ nerwowy i rozkurczowo na układ pokarmowy. Ponadto obniża ciśnienie krwi, wzmacnia i reguluje pracę serca, łagodząc arytmię czy kołatania.

Ziele serdecznika jest też stosowane we wczesnym etapie choroby wieńcowej, nadciśnienia i przy bezsenności. Sprawdza się też przy bolesnym miesiączkowaniu. Serdecznik działa antybakteryjnie, przeciwgrzybicznie, przeciwzapalnie i ściągająco.

• Stanowisko: słoneczne
• Wilgotność: podłoże umiarkowanie wilgotne
• Podlewanie: umiarkowane
• Wysokość: 1-2m
• Pokrój: kępiasty
• Termin kwitnienia: czerwiec, lipiec, sierpień
• Zimozielona: nie
• Roślina ozdobna z: liście