Spis treści:
- Jak wygląda ostryż długi?
- Uprawa ostryżu długiego
- Zbiór i przechowywanie ostryżu długiego
- Właściwości i zastosowanie ostryżu długiego
Jak wygląda ostryż długi?
Ostryż długi to bylina dorastająca do wysokości 60-150 cm, o pokroju kępiastym. Posiada rozbudowany system korzeniowy z mięsistym kłączem głównym i licznymi kłączami bocznymi o długości 5-10 cm. Kłącza mają charakterystyczną pomarańczowo-żółtą barwę wewnątrz i brązowawą skórkę na zewnątrz.
Łodyga jest krótka, tworząca nibyłodygę z pochew liściowych. Liście są lancetowate, o długości 20-45 cm i szerokości 8-18 cm, zaostrzone na końcach, ułożone dwurzędowo. Blaszki liściowe mają intensywnie zieloną barwę i wyraźne użyłkowanie.
Kwiaty wyrastają na pędzie kwiatostanowym o długości 10-15 cm, tworząc kłosokształtny kwiatostan z zielonkawymi przysadkami. Są drobne, żółte lub białożółte. Owocem jest trójkomorowa torebka z drobnymi, brązowymi nasionami.
Uprawa ostryżu długiego
W Polsce ostryż długi można uprawiać wyłącznie jako roślinę doniczkową, szklarniową lub sezonową. Wymaga stanowiska słonecznego lub półcienistego, osłoniętego od wiatru. Najlepiej rośnie w glebie żyznej, próchniczej, o pH 6,0-7,0. W uprawie doniczkowej używa się mieszanki ziemi kompostowej, torfu i piasku (2:1:1).
Sadzenie kłączy przeprowadza się wiosną, gdy temperatura gleby osiągnie minimum 20°C, na głębokości 5-7 cm, w rozstawie 30-40 cm między roślinami. Doniczki powinny mieć minimum 25 cm głębokości.
Podlewanie utrzymuje podłoże stale wilgotne, bez zalewania. W okresie wzrostu stosuje się nawożenie co 2-3 tygodnie. W klimacie umiarkowanym kłącza wykopuje się jesienią i przechowuje w chłodnym, suchym miejscu do wiosny.
Rozmnażanie odbywa się przez podział kłączy zawierających 2-3 pąki.
Zbiór i przechowywanie ostryżu długiego
Zbiór kłączy przeprowadza się 7-10 miesięcy po posadzeniu, gdy liście zaczynają żółknąć. Kłącza wykopuje się, oczyszcza z ziemi i odcina części nadziemne.
Suszenie rozpoczyna się od blanszowania kłączy we wrzącej wodzie przez 15-30 minut. Następnie kroi się je na plasterki o grubości 5-7 mm i suszy w temperaturze 50-60°C przez 7-10 dni, aż staną się twarde i łamliwe.
Wysuszone kłącza przechowuje się w szczelnych, ciemnych pojemnikach do 2 lat.
Właściwości i zastosowanie ostryżu długiego
Ostryż długi zawiera liczne związki biologicznie czynne, z najważniejszym z nich - kurkuminą.
Główne grupy związków występujących w ostryżu długim to:
- kurkuminoidy - działanie przeciwzapalne, antyoksydacyjne;
- olejki eteryczne - działanie przeciwbakteryjne, wspomagające trawienie;
- polisacharydy - wzmacnianie odporności;
- związki mineralne - wspieranie przemian metabolicznych.
W kuchni ostryż używany jest jako przyprawa nadająca potrawom charakterystyczny smak i żółty kolor. Jest składnikiem mieszanek przyprawowych, takich jak curry. W medycynie naturalnej stosuje się go w formie naparów, nalewek lub kapsułek. Typowa dzienna dawka to 1,5-3 g sproszkowanego kłącza.
Większość badań klinicznych dotyczy wyizolowanych kurkuminoidów, a nie całego kłącza. Ostryż wykazuje korzystne działanie w przypadku stanów zapalnych stawów, problemów trawiennych i wątrobowych. Kurkumina hamuje aktywność enzymów odpowiedzialnych za syntezę mediatorów stanu zapalnego.
Stosowanie ostryżu w celach leczniczych powinno być konsultowane z lekarzem. Substancje zawarte w roślinie mogą wchodzić w interakcje z lekami przeciwzakrzepowymi i przeciwcukrzycowymi. Nie zaleca się stosowania dużych dawek u kobiet w ciąży oraz osób z kamicą żółciową.
Ostryż długi wykorzystywany jest również jako naturalny barwnik do tkanin.
Źródło: deccoria.pl
