Brukiew (Brassica napus var. napobrassica)

Brukiew, zwana karpielą, to roślina z rodziny kapustnych, którą najlepiej uprawia się w nieco chłodniejszym klimacie. Pochodzi z Rosji lub krajów skandynawskich, ale obecnie uprawia się ją w wielu krajach Europy, między innymi w Niemczech i w Wielkiej Brytanii. W Polsce obecnie uprawiana jest głównie jako roślina pastewna.

Brukiew to roślina dwuletnia, która w pierwszym roku uprawy wytwarza obfitą rozetę liści oraz korzeń spichrzowy. To właśnie mięsisty korzeń stanowi jadalną część tej rośliny. W drugim roku uprawy brukiew wykształca rozgałęzione pędy z kwiatostanami, które po przekwitnięciu rodzą nasiona. Korzeń brukwi ma kulisty lub lekko wydłużony kształt i jasnożółtą barwę z fioletowym nalotem. W smaku jest ostry, czym nieco przypomina rzodkiewkę.

Brukiew ma niskie wymagania glebowe, więc jej uprawa nie należy do skomplikowanych. Roślina lubi gleby przepuszczalne i próchniczne, więc najlepiej sadzić ją w drugim roku po oborniku. Można uprawiać ją także na mniej żyznych glebach, pod warunkiem zapewnienia optymalnej wilgotności. Brukiew wymaga więcej wilgoci zwłaszcza na początku i pod koniec okresu wegetacji.

Pod uprawę brukwi najlepiej przeznaczyć ziemię gliniastą, która gromadzi większe ilości wody. Odpowiednie dla brukwi będą także torfy.

Brukiew ma niewielkie wymagania pod względem temperatury. Dobrze znosi wiosenne przymrozki, a do wykiełkowania potrzebuje jedynie temperatury około 1-2ºC. Przy nieco wyższej pierwsze wschody mogą pojawić się już po 6 dniach od zasadzenia. Idealna dla brukwi temperatura latem wynosi około 15ºC. Pod wpływem wyższej temperatury i suszy brukiew szybko traci liście, co przekłada się na mniejszy plon.

Nasiona brukwi należy wysiać do gruntu w kwietniu. Umieszcza się je w ziemi, w odległości około 12-20 centymetrów i w rzędach oddalonych o minimum 50 centymetrów od siebie. Nasiona można wysiewać również na rozsadniku w połowie kwietnia, a po upływie 6 tygodni przenieść na stałe miejsce.

Do podstawowych zabiegów pielęgnacyjnych należy podlewanie oraz regularne usuwanie chwastów. Odsłonięte korzenie trzeba też podsypywać ziemią. Zbiory brukwi przypadają na przełom października i listopada.

Brukiew to warzywo o wielu cennych wartościach odżywczych. Zawiera białko, tłuszcze, węglowodany, a ponadto błonnik oraz komplet witamin A, C, D, K oraz cały zestaw witamin z grupy B. Brukiew stanowi też źródło wielu minerałów, między innymi cynku, fosforu, siarki, wapnia i potasu.

Dzięki zawartości siarki stanowi remedium na problemy skórne oraz łysienie. Jest pomocna przy wypadaniu włosów, pomaga zachować młodą, gładką cerę, a także mocne paznokcie.

Brukiew zawiera także glukozynolany, czyli związki o właściwościach antynowotworowych. Badania wykazały, że składniki te obniżają ryzyko zachorowania na raka płuc, żołądka, piersi i jelita grubego.

• Stanowisko: cieniste, półcieniste, słoneczne
• Wilgotność: podłoże umiarkowanie wilgotne
• Podlewanie: średnie, obfite
• Wysokość: do 0,2m
• Pokrój: wzniesiony
• Roślina ozdobna z: owoce