Spis treści:
- Uprawa warzyw na rabatach i w skrzynkach — czym się różni?
- Jak często nawozić warzywa na rabatach i skrzynkach?
- Czym nawozić warzywa — naturalne nawożenie
- Przenawożenie warzyw — jak rozpoznać?
Uprawa warzyw na rabatach i w skrzynkach — czym się różni?
Uprawa warzyw na rabatach polega na wysadzaniu czy sianiu roślin bezpośrednio do gruntu. To dobra metoda, jeśli nie masz w ogrodzie np. ślimaków, które mogłyby zjadać uprawy. Niewątpliwą zaletą uprawy warzyw na rabatach jest to, że ich korzenie mają nieograniczony dostęp do składników odżywczych. Mogą rozrastać się w dowolnym kierunku i nic ich nie ogranicza.
Natomiast uprawa w skrzynkach sprawdza się w mniejszych ogrodach, ale także na tarasach czy na balkonach. Drewniane pojemniki mogą być postawione bezpośrednio na ziemi, ale jednocześnie ślimaki mają utrudniony dostęp do upraw. W takich skrzyniach rośliny mogą korzeniami „szukać” składników odżywczych w glebie.
Na balkonach czy tarasach pojemniki muszą mieć dno, aby ziemia i woda z nich nie uciekały. Ich zaletą jest to, że po sezonie można je zabrać i np. schować w piwnicy. Ponadto dzięki ich wykorzystaniu można dostosować glebę w skrzyni idealnie do potrzeb wybranego gatunku. Tym samym można zapewnić lekko kwaśne pH (5,5-6,5) pomidorom, ogórkom i szparagom, a bardziej zasadowe podłoże np. porom, pietruszkom, marchewce czy groszkowi zielonemu.
Jak często nawozić warzywa na rabatach i skrzynkach?
Niezależnie od tego, w jaki sposób uprawiasz warzywa, trzeba je regularnie nawozić. Jeśli udało się dobrze przygotować glebę przed sianiem i sadzeniem roślin, czyli nawieźć ją obornikiem i kompostem, z dokarmianiem należy poczekać ok. 2-3 tygodnie.
Po 14-21 dniach należy zacząć nawozić warzywa co ok. 2-3 tygodnie. Nie dokarmiaj roślin podczas każdego podlewania. W ten sposób można je łatwo przenawozić, przez co zbiory nie będą się dobrze przechowywać. Ponadto zdarza się, że od nadmiaru składników odżywczych np. warzywa korzeniowe (m.in. marchewki) mają dwa korzenie.
Czym nawozić warzywa — naturalne nawożenie
Zastanawiasz się, czym nawozić warzywa? Naturalne nawożenie to najlepszy wybór. Stosowanie preparatów tego typu niesie mniejsze ryzyko przenawożenia roślin. Ponadto nie zawierają one substancji chemicznych, dzięki czemu nie musisz zachowywać okresu karencji przed zjedzeniem upraw.
Dodatkową zaletą stosowania naturalnych preparatów jest ich niska cena. Wiele z nich jest wręcz dostępnych za darmo — aby je uzyskać, wystarczy odrobina wysiłku. Poznaj przepisy na naturalne nawozy do dokarmiania warzyw.
- Obornik granulowany
Jeśli nie udało się jesienią nawieźć grządek świeżym obornikiem, nic straconego. Możesz użyć go w sezonie, jednak w formie granulowanej. Wykorzystaj wysuszone odchody końskie, kurze lub krowie. Nie mają tak intensywnego zapachu jak świeża materia. Dzięki temu możesz ich używać nawet na balkonie czy na tarasie.
Obornik granulowany najlepiej dodawać do ziemi bezpośrednio do dołka podczas sadzenia roślin. Pod wpływem wilgoci nawóz będzie się rozkładać i zapewniać warzywom niezbędne składniki odżywcze do rozwoju.
- Gnojowica
Niektórym ogrodnikom zdarza się zapomnieć o dodaniu obornika do ziemi podczas sadzenia roślin. Jeśli i ty jesteś w tym gronie, nic straconego. Wsyp jedną szuflę suchej lub świeżej materii do wiaderka, a następnie zalej ją 10 l wody i odstaw w ustronne miejsce. Co kilka dni możesz mieszać zawartość, aby przyspieszyć proces rozpuszczania. Po ok. 14 dniach gnojowica powinna być gotowa do użytku.
Taki nawóz warto rozpuścić w stosunku 1:10 przed użyciem. W skoncentrowanej dawce może poparzyć korzenie warzyw. Jeśli chcesz dokarmić młode rośliny, rozcieńcz gnojowicę z wodą w stosunku 1:20.
- Gnojówka z pokrzyw/żywokostu
Do nawożenia warzyw w sezonie warto używać preparatów w łatwo przyswajalnej formie. Do tego grona zaliczają się gnojówki z pokrzyw i żywokostu. Aby je przygotować, potrzebujesz:
- 1 kg roślin z liśćmi, kwiatami, łodygami i korzeniami — warto włożyć je do siatki, np. po ziemniakach, lub związać sznurkiem jutowym. Dzięki temu łatwiej będzie je wyjąć z wody;
- 10 l wody — najlepiej deszczówki, ale jeśli jej nie masz, to sprawdzi się także odstana „kranówka”.
Rośliny włóż do wiaderka i zalej wodą. Pojemnik przykryj np. gazą, aby do środka nie wlatywały muchy. Odstaw całość w ustronne miejsce na ok. 2 tygodnie. Staraj się codziennie mieszać masę. Po 14 dniach gnojówka jest gotowa do użytku. Pamiętaj, żeby używać jej po rozcieńczeniu z wodą w stosunku 1:10.
Nawozu przygotowanego z pokrzyw używaj do momentu, gdy roślina zacznie kwitnąć. Zawiera dużo azotu, który odpowiada za rozwój części zielonych. Następnie należy go zamienić na gnojówkę z żywokostu, która jest bogata w potas. Ta substancja pobudza rośliny do rozwoju kwiatów i owoców.
- Bokashi
Bokashi to kompost, który powstaje w wyniku beztlenowego procesu fermentacji. Do pojemnika wkłada się rozdrobnione odpady zielone (także te z kuchni) oraz efektywne mikroorganizmy. Następnie kompostownik się zamyka. Dzięki temu, że w kompoście nie ma tlenu, bakterie kwasu mlekowego, drożdże, bakterie fotosyntetyczne oraz różnorodne grzyby mogą rozkładać materię.
Aby zrobić bokashi, potrzebujesz:
- 20-litrowego wiadra z pokrywką i kranikiem do zlewania płynu wytwarzanego się podczas fermentacji,
- rozdrobnionej materii organicznej,
- efektywnych mikroorganizmów.
Na dno włóż mikroorganizmy. Rozłóż na nie odpadki i dobrze je dociśnij. Zamknij pojemnik i odstaw w zacienione miejsce. Co 2-3 dni zlewaj nagromadzony płyn. Pamiętaj, że to także dobry nawóz, którego warto użyć np. do pomidorów czy papryk. Przed użyciem trzeba go rozcieńczyć w stosunku min. 1:20 z wodą.
Po ok. 14 dniach przebywania w temperaturze pokojowej bokashi będzie gotowy do użytku. Jeśli pojemnik stoi na zewnątrz, proces rozkładania materii może potrwać nieco dłużej z powodu wahania pogody. Dlatego z zastosowaniem nawozu warto poczekać ok. miesiąc.
Przenawożenie warzyw — jak rozpoznać?
Jeśli przesadzisz z ilością nawozu, szybko to zauważysz na roślinach. Np. nadmiar:
- azotu i manganu rozpoznasz po intensywnie zielonych liściach,
- fosforu i potasu daje objawy w postaci przypalonych końcówek liści,
- żelaza i manganu można zauważyć po brązowych plamkach na liściach.
Pamiętaj, aby stale obserwować wygląd warzyw. Dzięki temu, gdy pojawi się coś niepokojącego, szybko zareagujesz i uratujesz swoje rośliny.
