Spis treści:
- Lilie – charakterystyka i odmiany
- Uprawa lilii - najważniejsze zasady pielęgnacyjne
- Choroby i szkodniki lilii
- Dlaczego lilie nie kwitną?
- Dlaczego lilie mają żółte liście i usychają?
Lilie – charakterystyka i odmiany
Lilie pochodzą z Chin oraz z Japonii i właśnie stamtąd przywędrowały do Europy. Rośliny te cechują się grubymi i nierozgałęzionymi łodygami. Ich liście mają kształt lancetowaty, jajowaty lub eliptyczny. Kwiaty lilii mogą być pojedyncze, jak również zebrane w kwiatostany typu gron lub baldachów. Kolorystyka lilii jest różnorodna - od białą, po bordową do ciemnofioletowej. Występują także dwukolorowe kwiaty.
Lilie występują w 115 gatunkach i 8 tysięcy odmianach. Ze względu na tak dużą różnorodność lilie możemy podzielić na 9 grup, które różnią się od siebie odpornością na mróz i wymaganiami pielęgnacyjnymi. Do najpopularniejszych należą:
- Lilie azjatyckie
Lilie azjatyckie stanowią najliczniejszą grupę tych roślin. Najbardziej popularna jest lilia biała oraz odmiany kolorowe - żółte, różowe, pomarańczowe i czarne. Ta grupa lilii wyróżnia się odpornością na mrozy i nieskomplikowaną pielęgnacją.
- Lilie amerykańskie
Lilie amerykańskie to mieszańce gatunków amerykańskich, które cechują się silnym wzrostem, a także turbanowymi kwiatami w kolorze pomarańczowym lub żółtym z czarnymi kropkami. Popularną rośliną tej odmiany jest lilia lamparcia rosnąca naturalnie na terenie Stanów Zjednoczonych.
- Lilie orientalne
Lilie orientalne pochodzą od gatunków japońskich i są wyjątkowo piękne, lecz wymagające, jeśli chodzi o pielęgnację. Nie lubią niskich temperatur, szkodzą im mrozy oraz deszcze. Ich pielęgnacja jest znacznie trudniejsza niż w przypadku innych odmian.
Do pozostałych gatunków lilii zalicza się lilie botaniczne, pozostałe mieszańce oraz te powstające z krzyżówek.
Uprawa lilii - najważniejsze zasady pielęgnacyjne
- Sadzenie
Zakupione nasiona lilii nie mogą być zasuszone czy pomarszczone. Cebulki powinny być świeże i posadzone od razu po zakupie. Sadzimy je na głębokość równą ich trzykrotnej wysokości. Mniejsze gatunki roślin należy sadzić gęściej np. 40x40 cm, a większe rzadziej np. 50x50 cm. Gatunki lilii, które kwitną późno i są odporne na przymrozki, sadzimy na początku kwietnia i maja w słoneczne dni. W pozostałych przypadkach cebulki rośliny umieszczamy w glebie od początku września do połowy października.
- Ziemia
Lilie zakwitną w ogrodzie, jeśli posadzimy je w pulchnych i przepuszczalnych glebach, bogatych w próchnicę. Lilie orientalne lubią gleby lekko kwaśne, z kolei lilie białe najlepiej kwitną w ziemi o odczynie lekko zasadowym. Przed zakupem konkretnego gatunku lilii powinniśmy sprawdzić ich wymagania glebowe.
- Stanowisko
Większość lilii najbardziej toleruje ciepłe stanowisko, osłonięte od wiatru. Najlepiej, gdyby miejsce było słoneczne lub lekko zacienione. Pamiętajmy jednak, aby również zweryfikować tę informację przed zakupem konkretnego gatunku lilii.
- Podlewanie
Lilie nie lubią przesuszenia, jak również nadmiaru stojącej wody w ziemi. Z tego względu powinniśmy podlewać je regularnie, lecz nieintensywnie i posadzić na wzniesionej rabacie, aby z łatwością spływał z nich nadmiar wody.
- Nawożenie
Lilie zakwitną pięknie i intensywnie, jeśli będziemy nawozić je składnikami odżywczymi. Wszystkie gatunki lilii powinniśmy nawozić od wiosny do początku lipca. Najlepiej, jeśli wybierzemy nawozy o małej zawartości azotu, które są przeznaczone do roślin cebulowych.
- Kwitnienie
Poszczególne gatunki lilii kwitną o różnych porach. Przykładowo na początku czerwca kwitnie lilia biała, w połowie lilia azjatycka, a pod koniec lilie trąbkowe. Z kolei wraz z początkiem sierpnia kwitnie lila orientalna, a w połowie lilie nepalskie. Nawet na początku września mogą zakwitnąć lilie, ale te hybrydowe Speciosum.
- Przycinanie
Kwiatostany lilii warto usuwać, aby na następny rok roślina zakwitła jeszcze obficiej. Całe pędy obcinamy tylko wtedy, gdy są uschnięte. W innym przypadku zachowujemy liście lilii, nawet tej przekwitniętej. Dzięki nim roślina pobiera składniki odżywcze i ma wzmocnione cebulki - w przyszłym sezonie zakwitnie intensywniej.
- Rozmnażanie
Najłatwiej rozmnożyć lilie przez cebulki powietrzne, które zbieramy pod koniec lata, gdy są dojrzałe. Innym, prostym sposobem jest rozmnożenie lilii przez cebulki przybyszowe. W tym celu wykopujemy ziemię, oddzielamy cebulki i z powrotem umieszczamy cebulę główną w glebie. Zebrane cebulki umieszczamy w doniczce w wilgotnym, gliniasto – piaszczystym podłożu. Przechowujemy je aż do jesieni i dopiero wtedy sadzimy do gruntu.
Choroby i szkodniki lilii
Jednym ze szkodników lilii są mszyce pojawiające się gromadnie poprzez oblepianie rośliny, które doprowadza do jej stopniowego wyniszczania. Innym szkodnikiem lilii jest poskrzypka liliowa, czyli chrząszcz wygryzający liście i pąki kwiatowe rośliny.
Najczęstszą chorobą lilii jest szara pleść objawiająca się ciemnozielonymi plamami na liściach rośliny, które z czasem brązowieją i mają szary nalot. Lilia może zachorować także na choroby wirusowe deformujące liście na poskręcane, a dodatkowo pokryte jasnymi smugami.
Dlaczego lilie nie kwitną?
Lilie nie kwitną, ponieważ bardzo możliwe, że zostały zaatakowane przez innego szkodnika, jakim jest komar liliowiec. Szkodnik składa jaja na roślinie, a świeżo wyklute larwy zjadają jej pąki. Liliamoże nie zakwitnąć również przez czynniki tj.:
- zacienione stanowisko;
- brak odpowiedniej ilości składników odżywczych;
- starość byliny;
- zbyt wczesne lub późne sadzenie czy wysiew nasion;
- zbyt gęste sadzenie;
- suchość;
- trudne położenie odmiany późno - kwitnącej.
Pamiętajmy, że lilie nie zakwitną, jeśli nie będziemy stosować się wyżej wymienionych zasad pielęgnacyjnych. Gdy na roślinie zauważymy szkodniki czy choroby, natychmiast powinniśmy rozpocząć leczenie lilii.
Dlaczego lilie mają żółte liście i usychają?
Lilie mają żółte liście i usychają, jeśli uległy przesuszeniu przez niedobór wody lub w przypadku, gdy nie dostarczamy im odpowiedniej ilości składników odżywczych. Najczęściej przyczyną żółknięcia i usychania liści tych roślin jest brak żelaza lub zbyt duża albo niewystarczająca ilość azotu.
Lilie mają żółte liście i usychają, ponieważ zostały zaatakowane przez szkodniki lub choroby wirusowe, a zmiana koloru blaszek liściowych jest naturalnym sposobem ich reakcji. Żółte i uschnięte liście występują przy chorobach tj. szara zgnilizna, zgnilizna bakteryjna, rdza czy niebieska pleśń. Objaw ten możemy zaobserwować również w trakcie ataku nicieni.
